Argentinaqa representativa democracia, chaypitaq akllaykunaqa akllasqa kamachiqkunaman llaqta kamachiyta qun. Constitución hinallataq akllay kamachikuna votaciónta kamachinku; partidokuna hinallataq akllay tantanakuykuna candidatosninkunata churanku. Sapa jurisdicciónqa hukniray kamachiqkunata akllan. Nacional akllaykunapi Presidente, Vicepresidente hinallataq Congreso Nacionalpa asientonkuna akllasqa kutichisqa kanku; provincias, Buenos Aires llaqta (CABA), municipios utaq comunasqa kikin kamachiqninkunata kikin kamachinkunaman hina akllanku. Nacional presidenciaqa runakunapa churasqan votowan, iskaykaq akllay kutipi (balotaje) atiywan, ruwakun. Iskaykaq akllay kutitaqa Constituciónpa kamachisqan atipay condiciones ñawpaq kutipi mana huntaptinmi ruwanku. Cámara de Diputados hinallataq Senadoqa hukniray sistemakunawanmi ruwakunku, imata representasqankuman hina. Diputadokunaqa poblaciónta hatunmantapacha representanku; senadorkunaqa provincias hinallataq CABAta representanku. Legislativo asientokunaqa t'ijrasqa etapakunapi kutichisqa kanku, mana llapanta huk kutillapichu. Akllaypa ñawpaqninpi, votantekunaqa akllaypaq votantespa qillqasqa lista (padrón electoral) nisqata qhawarikuyta atinku. Chayqa huk runa qillqasqachu kasqan, hinallataq maypi votanan, mayqin mesapi, votantepa orden yupayninta rikuchin. Akllay p'unchaypi, votanteqa chaskisqa identidad qillqata mesa kamachiqkunaman rikuchin, votación materialkunata chaskin, aplicable sistemaman hina pakasqa ukhupi akllakusqanman chimpuy utaq akllay ruwan, chaymanta kamachisqa hina votonta churaykun. Chaymantataq votantepa participaciónnin qillqakun, votaciónpa qhawachiqninpas qusqa kan. Papeletapa rikch'aynin hinallataq votaciónpa ruwayninqa jurisdicciónman, akllayman hina t'ikrakunman. Argentinaqa achka akllaykunapi partidokunapa papel papeletankunata ñawpaqmantapacha ruwachkan; wakin jurisdiccionkunataq utaq akllay marconkunapi huklla papeleta sistema kan. Votantekunaqa kikin contestaqpaq oficial kamachikunata qatikuyman. PASO sutiyuq kamachiywan kamachisqa ñawpaq akllay ruwana (PASO)qa candidaturakunata akllanapaq, hinallataq kamachisqa kamachikunaman hina mayqin política grupokuna puriyta atinkun chayta riqsichinapaqmi ruwakun. Leykunawanmi ruwaynin t'ikrakunman; chayrayku votantekunaqa sapa akllaypaq oficial kamachikunata tukuy imapaq chaniyuq hina qhawarinanku, mana llapa contestaq kikin ruwayninta qatinqa nispa yuyarinankuchu. Pollkunata wisq'aykuptin, sapa voting mesapi votokuna yupasqa kanku, chaymanta resultadosqa qillqasqa kanku aswan hatun huñuy, formal qhawariypaq. Partidokunapa representantesninqa ruwaynita qhawariyta atinku; electoral kamachiqkunaqa formal tapuykunata allichanku, chaymanta definitivo resultadota chiqanchanku. Democracia ukhupi participaciónqa akllaykunallawanqa mana tukukunchu. Runakunaqa propuestasninkunamanta yachayta, representativesninkunawan rimanakuyta, partidokunaman utaq cívica organizacionkunaman yaykuyta, público asuntokunata qhawariyta, hinallataq akllaykunapa chawpinpi políticata thak kaywan rimanakuyta atinku.
Akllaykuna Argentina suyupi
Argentina suyupi akllaykunawan runakuna suyupa, suyukunapa, llaqtakunapa kamachiqninkunata akllanku. Votaciónqa oficial votantespa qillqasqa listaman hina ruwakun, federal sistema ukhupitaq mana llapa provincia nitaq municipioqa kikin pacha kikin kamachiqkunata akllanchu. Jurisdicciónta, akllasqa kamachiqpa cargonta, hinallataq oficial votaciónpa kamachikunata riqsiyqa yaykuyta aswan facilita.
VivAVia can make mistakes. Check important information.