Ermeni kulturu, Avrupa ile Asya'nin kesisim noktasinda yuzyillar boyunca gelismistir. Ermeniler kulturlerine siklikla «հայկական մշակույթ» (haykakan mshakuyt), yani Ermeni kulturu der. Tarihsel sureklilik, varligini surdurme, egitim ve vatana baglilik, kultur yasaminin yaygin temalaridir. Ermenice, «հայերեն» (hayeren), ulusal kimligin merkezindedir. Ermenistan'da esas olarak, kendine ozgu Ermeni alfabesiyle yazilan Dogu Ermenicesi kullanilir. Siirler, hikayeler, sarkilar, isimler ve gunluk ifadeler kulturun kusaktan kusaga aktarilmasina yardimci olur. Ermenistan'da aile ve yakin kisisel baglar onemlidir. Akrabalar yemekler, bayramlar, dugunler, vaftizler, dogum gunleri ve diger onemli etkinliklerde bir araya gelebilir. Anne babaya, buyuklere, ogretmenlere ve misafirlere saygi yaygin olarak deger gorur; ancak ailelerin yaklasimi farkli olcude resmi ya da rahat olabilir. Misafirperverlik gorunur bir sosyal gelenektir. Ev sahibi kahve, meyve, tatli, ekmek, peynir veya tam bir ogun sunabilir; misafirlere daha fazla yemeleri siklikla teklif edilir. Bir eve giderken kucuk bir hediye goturmek, ozellikle onceden planlanan bir ziyaret ya da kutlama icin dusunceli bir jest olabilir. Ermeni Apostolik Kilisesi mimariyi, bayramlari, torenleri, muzigi ve ulusal tarih anlayisini guclu bicimde etkilemistir. Antik kiliseler, manastirlar, «խաչքար» (khachkar) olarak bilinen tas oyma haclar ve dini festivaller onemli kultur simgeleridir. Ermenistan'da baska inanc gruplarindan insanlar ve dindar olmayanlar da vardir. Yemek kulturu, ortak sofralar ve mevsimlik malzemeler etrafinda sekillenir. Yaygin yiyecekler arasinda lavash yassi ekmegi, khorovats adli izgara et, dolma, corbalar, otlar, peynirler, meyveler ve hamur isleri bulunur; ancak tarifler ailelere ve bolgelere gore degisir. Kutlama yemeklerinde kadeh konusmalari sofranin akisina yon verebilir; sukran, dostluk, anma ya da iyi dilekleri ifade edebilir. Muzik, dans, el sanatlari ve hikaye anlatimi geleneksel Ermenistan ile modern Ermenistan'i birbirine baglar. Duduk taninan bir nefesli calgidir; kochari gibi grup danslari kutlamalarda ve gosterilerde yer alir. Hali dokumaciligi, tas oyma, seramik, resim, tiyatro, sinema ve cagdas pop muzik de Ermeni kultur yasaminin parcalaridir. Kamusal davranis genellikle sicakligi, bulunulan ortama dikkat etmekle birlestirir. Selamlasma, onemli etkinliklerde duzgun giyinme, sabirli sohbet ve ev sahibine dikkat etmek genellikle takdir edilir. Gelenekler Erivan'da, kucuk kasabalarda, koylerde ve topluluklar arasinda degisebildiginden ziyaretciler yerel insanlarin davranislarini gozlemlemelidir. Modern Ermeni kulturu eski geleneklerle sinirli degildir. Genc insanlar yerel gelenekleri kuresel medya, teknoloji, moda ve yeni sanat bicimleriyle birlestirir. Ermeni diasporasi da dili, yemegi, muzigi, aile baglarini ve kultur alisverisini etkiler; Ermenistan icindeki yasamin ise kendine ozgu gunluk ritimleri ve bakis acilari vardir.
Ermenistan'de Kultur
Ermenistan'de kultur, Ermenice, aile yasami, Hristiyanlik, kadim gelenekler, muzik, yemek, edebiyat ve vatana guclu bir bagla sekillenir. Misafirperverlik ve akrabalara, yaslilara saygi gundelik sosyal hayatin onemli parcalaridir. Gelenekler ailelere, bolgelere, kusaklara ve topluluklara gore degisir; bu nedenle Ermeni kulturu degismez kurallar butunu olarak gorulmemelidir.
Ermenistan'da saygili bir merakla, birkac Ermenice sozcuk ogrenmeye ve sofra etrafinda birlikte vakit gecirmeye istekli olarak baslayin. Ev sahiplerinizin nasil selamlastigini, yemek yedigini, kadeh kaldirdigini ve hassas konulari nasil ele aldigini gozlemleyin. Her gelenegi kusursuz bilmektense icten ilgi gostermek daha onemlidir.
Yaşam Evreleri
Ermenistan'daki yaşam evreleri aile, eğitim, iş, birliktelik, ebeveynlik ve yaşlı akrabalara bakım ile yakından bağlantılıdır. Kişisel seçimler önemlidir; ancak önemli geçişlere çoğu zaman akrabaların ilgisi ve toplumsal beklentiler de eşlik eder. Deneyimler ailelere, kuşaklara, kentlere, köylere ve Ermeni diasporasına göre farklılık gösterir.
Tarîx
Tarîxê Ermenistan welatê kevn, padîşahî û împaratorîyê guherayî, mîrasê mesîhî, koçberiya girseyî, hukumetê Sovyetî û serxwebûna modernî bi hev ra girêdano. Ermenî welatê xo Hayastan veng kenê û bi ziwan, bawerî, bîranînê malbatî û kultur nasnameya xo qewînê. Tecrubeyê tarîxî hîn zî di abîdeyan, bîranînan û qiseykerdişê rojane de eşkere yê.
Sanat
Ermenistan sanatı; oyma haçkarları, kilise mimarisini, tezhipli el yazmalarını, halıları, resim ve heykeli, müzikle ilişkili tasarımları ve çağdaş çalışmaları kapsar. Kutsal ve gündelik sanatlarda taş, renk, yazı, bitkiler, geometri ve öyküler sıkça kullanılır. Ermeni sanatı yerel malzemeleri ve tarihsel belleği, değişen bölgesel ve uluslararası etkilerle buluşturur.
Din
Ermenistan'da din, önemli bir kültürel role sahip kadim bir Hristiyan kurumu olan Ermeni Apostolik Kilisesi ile yakından ilişkilidir. Kiliseler, bayramlar, vaftizler, düğünler, cenazeler, mumlar ve hac ziyaretleri inancı aile belleği ve ulusal bellekle buluşturur. Ermenistan'da laik insanlar ve daha küçük dinî topluluklar da yaşar.
Zıwan
Ermenistan’ın başlıca dili Ermenicedir; bu dil hayeren olarak adlandırılır ve kendine özgü bir alfabeyle yazılır. Doğu Ermenicesi ülkede en yaygın kullanılan standart biçimdir; Batı Ermenicesi ise birçok diaspora topluluğunda önem taşır. Rusça ve başka diller de aile, eğitim, medya, iş ve azınlık topluluklarının yaşamında yer alır.
Adet
Ermenistan’daki gelenekler aileyi, konukseverliği, yemeği, inancı, mevsimsel kutlamaları, müziği, dansı ve anmayı bir araya getirir. Konuklar zengin yemeklerle, resmî kadeh konuşmalarıyla, düğünlerle, kiliseyle bağlantılı geleneklerle ve Vardavar gibi festivallerle karşılaşabilir. Uygulamalar hanelere, bölgelere, kuşaklara ve dindarlık düzeyine göre değişir.
Birca cıwiyayış
Ermenıstan de birca cıwiyayış zaf caran nêzdê malbatê, têkiliyê cıwaniyan, mêvandariye û rêzdariyê însanê pilan ra girêdayeyê. Têkiliyê bêresmî eşkenê bo lênêriş, agahdarî û pirsgirêkê rojane de alîkar bibê; la mahremiyet û hêvîyê malan ra malê bıvurne. Birca cıwiyayış bi îrtîbatê zelal, hevkarî û rêzdariyê cudahiyan ra xurt beno.
VivAVia can make mistakes. Check important information.