Qanunê cezayi Azerbaycan de

Qanunê Cezayanê Azerbaycanî (Cinayət Məcəlləsi) hereketanê ke sûc hesab benê û netîceyê muhtemelê qanûnî rêz kena. Qanunê Prosesê Cezayan (Cinayət-Prosessual Məcəlləsi) rêzikê bingeyînî yê lêkolîn, dozgerî, parêzî, dadgeh û îtirazî diyar kena. Yew sûc normalman lazım kena ke hereket bi tarîfa qanûnî û şekilê berpirsiyarîya lazimî re lihevrabe. Niyet, bêîhtiyatî, sebeb, zirar, hewldan, beşdarî û parastişê mumkinî eşkerekerdişê qanûnî yê bûyerî tesîr kenê. Dosyaya cezayi eşkena bi raporêk, dîtışê makamê dewletî yan agahîya ke di lêkolîneke din de amade beno dest pê bikera. Makaman eşkenê îfadeyan, belgeyan, materyalê dîjîtalî, netîceyê pisporan, eşyayan û delîlê bîn berhev bikerê. Rewşa prosedurî ya kesî muhîm a. Şahid, gumbar, kesê tehmêtkerdê, mexdur û îdiakarê medenî maf û wezîfeyanê yeksan nîyê; kes gerekê bipirse ke bi kîjan statu de pirsîyar yan beşdar beno. Gumbar yan kesê tehmêtkerdê mafê parêzîya xwe esto û eşkeno parêzkar bikar bîno. Parastişê bingeyînî yê bînî: agahdarîya tehmêtî, îtirazkerdişê delîlan bi rêgezê qanûnî û neyê hesibnayîşê kesî wek sûcdar tenê çimkî lêkolîn esto. Mexduran eşkenê sûcek rapor bikerê, delîl bidê, agahîya ke prosedur destûr dano bigêrê û bi rêya qanûnî ya amade kompensasyon bixwazê. Beşdarîya înan berpirsiyarîya dewletî ya lêkolîn û dozkerdişê hereketê sûcanî ca negêna. Dadgehan sûcdarî û ceza bi delîlê ke bi qanûnî hatîyo kontrolkerdene biryar danê. Netîceyê mumkinî goreyê sûcî cîya benê û eşkenê sînorkerdiş, netîceyê aborî, tedbîrê terbiyeî yan zindanî bêrê de. Di hin dosyayan de netîceyeke qanûnî ya siviktir mumkin a. Prosesê cezayî eşkeno azadî, namus, zindegîya malbatî û karê kesî bi awayêk giran tesîr bikero. Alîkarîya qanûnî ya zû û parastişê bi hişyarî yê delîlan girîng ê; ravekerdişê bêresmî, peyamanê bestî yan gavê prosedurî yê winda bîyayî paşê zor beno rast bikerdene.