Sole Proprietorship सामान्यतः संबंधित City Corporation, Municipality वा Union Parishad सँ Trade License आ National Board of Revenue (NBR) सँ e-TIN लऽ कऽ शुरू होइत अछि। एकल स्वामित्व लेल अलग RJSC गठन प्रक्रिया प्रमाणित नहि अछि। Partnership Firm केँ Partnership Act 1932 अंतर्गत Registrar of Joint Stock Companies and Firms (RJSC) मे पंजीकृत कयल जा सकैत अछि। Private Limited Company, Public Limited Company वा One Person Company (OPC) लेल लागू होइतो Name Clearance, Memorandum of Association, Articles of Association, निर्धारित फॉर्म आ शुल्कक बाद RJSC गठन होइत अछि। विदेशी कंपनी, शाखा, संपर्क कार्यालय वा प्रतिनिधि कार्यालय केँ ओकर संरचना आ गतिविधिक आधार पर RJSC पंजीकरण आ Invest Bangladesh केर अनुमति दुनू चाही सकैत अछि। BanglaBiz व्यवसाय सेवाक एकीकृत द्वार अछि। एकर Business Starter Package मे Name Clearance, अस्थायी बैंक खाता, कंपनी गठन, e-TIN आ Trade License आवेदन शामिल अछि। पोर्टल एहि पैकेजक प्रक्रिया तीन कार्यदिवससँ कम समयमे करबाक दावा करैत अछि, मुदा ई मंजूरीक गारंटी नहि अछि। Know Your Approvals सुविधा गतिविधि-विशिष्ट जाँचसूची बनबैत अछि; VAT, पर्यावरण, अग्नि, कारखाना, आयात आ निर्यात अनुमति सहित 20 सँ बेसी अतिरिक्त अनुमति लागू भऽ सकैत अछि। अगस्त 2026 मे निवेश-सुविधा प्रणाली Prime Minister's Office अंतर्गत BIDA, BEZA आ PPPA केर उत्तराधिकारी Invest Bangladesh मे संक्रमण कऽ रहल छल। Trade License व्यवसाय-परिसरक स्थानीय प्राधिकरण जारी करैत अछि, सालाना नवीनीकरण होइत अछि आ सरकारी मार्गदर्शन अनुसार व्यक्तिगत आ अहस्तांतरणीय मानल जाइत अछि। जरूरी दस्तावेज, शुल्क, निरीक्षण आ प्रक्रिया-समय प्राधिकरण, गतिविधि आ परिसर पर निर्भर करैत अछि। e-TIN NBR केर 12 अंकक कर-पहचान संख्या अछि। BIN VAT प्रशासनमे उपयोग होइवला 9 अंकक Business Identification Number अछि। NBR कहैत अछि जे 3,000,000 BDT सँ बेसी कारोबार पर Turnover Tax Enlistment आ 8,000,000 BDT सँ बेसी पर VAT Registration जरूरी अछि; देनदारी शुरू भेलाक 15 दिनक भीतर आवेदन देबाक चाही। पंजीकरण वा सूचीकरण लेल VAT-2.1, VAT-2.2 आ VAT-2.3, बदलाव लेल VAT-2.6, आ स्थान बदलबाक लेल VAT-2.7 लागू फॉर्ममे शामिल अछि। एहि सीमा पर भरोसा करबाक पहिने NBR केर वर्तमान सूचना जाँचू। परिचालन अनुमति गतिविधि, स्थान, पैमाना आ परिसर पर निर्भर करैत अछि। Department of Environment Environmental Clearance Certificate मांगि सकैत अछि; Fire Service and Civil Defence e-Fire License वा e-safety स्वीकृति मांगि सकैत अछि। खास उत्पाद वा गतिविधि पर BSTI वा दोसर क्षेत्रीय नियामक लागू भऽ सकैत अछि। आयात-निर्यात व्यवसाय केँ Chief Controller of Imports and Exports (CCI&E) सँ Import Registration Certificate वा Export Registration Certificate चाही सकैत अछि। ट्रेडमार्क, आविष्कार, डिजाइन आ भौगोलिक संकेतकक देखरेख Department of Patents, Designs and Trademarks (DPDT करैत अछि। व्यवसाय चलैत रहबाक दौरान लागू होइते कर आ VAT अभिलेख राखू, बिल जारी करू, रिटर्न दाखिल करू आ भुगतान करू। पंजीकृत कंपनी केँ RJSC मे वार्षिक आ बदलाव रिटर्न सेहो देबाक होइत अछि। वार्षिक आमसभा बाद Schedule X 21 दिनक भीतर, बैलेंस शीट आ लाभ-हानि विवरण 30 दिनक भीतर, निदेशक बदलाव लेल Form XII 14 दिनक भीतर, शेयर आबंटन लेल Form XV 60 दिनक भीतर आ पंजीकृत कार्यालय बदलाव लेल Form VI 28 दिनक भीतर देबाक अछि। देरी शुल्क आ अन्य अनुपालन परिणाम लागू भऽ सकैत अछि। फरवरी 2026 धरि RJSC 225,454 Private Limited Company, 62,617 Partnership Firm आ 1,088 OPC, सभ संस्था-प्रकार मिलाकऽ 311,831 पंजीकरण रिपोर्ट कयलक। ई औपचारिक पंजीकरण विकल्पक पैमाना देखबैत अछि, मुदा अनौपचारिक गतिविधि सहित बांग्लादेशक सभ व्यवसायकेँ नहि गनैत अछि। विकास लेल SME Foundation अपन Advisory and Business Development Services मार्फत व्यवसाय-योजना, प्रशिक्षण, बाजार, तकनीक, वित्त आ नियामक मार्गदर्शन दैत अछि; WEHelp महिला उद्यमीकेँ सहायता करैत अछि। Bangladesh Bank CMSME आ स्टार्टअप पुनर्वित्त नीति सामान्यतः बैंक वा वित्तीय संस्था मार्फत चलैत अछि आ स्वतः अधिकार नहि दैत अछि। Startup Bangladesh Ltd. उचित जाँच-पड़ताल आ निवेश समिति वा बोर्डक समीक्षा बाद बांग्लादेशमे पंजीकृत उच्च-विकास वा सामाजिक-प्रभाव स्टार्टअप लेल इक्विटी, क्वासी-इक्विटी वा अनुदान पर विचार कऽ सकैत अछि। कंपनीक शेयर हस्तांतरण लेल Form 117 आ संबंधित कंपनी-मंजूरी आ अभिलेख चाही। स्वामित्व, निदेशक वा कंपनीक संविधानमे बदलाव पर अतिरिक्त RJSC फाइलिंग जरूरी भऽ सकैत अछि। Partnership Firm केर संविधान बदलाव लेल Form V लगैत अछि। एकल स्वामित्वक Trade License बस हस्तांतरित नहि कयल जा सकैत; उत्तराधिकारी केँ स्थानीय स्तर पर नव औपचारिकता पूरा करए पड़त। व्यवसाय वा संपत्ति बिक्रीमे अनुबंध, कर, अनुमति आ उचित जाँच जरूरी अछि। समीक्षा कयल गेल आधिकारिक स्रोतमे बांग्लादेश लेल अलग राष्ट्रीय व्यवसाय-उत्तराधिकार वा हस्तांतरण पोर्टल नहि भेटल। कंपनी बंद करब Companies Act 1994 अंतर्गत स्वैच्छिक वा न्यायालयीन परिसमापन, परिसमापक, अंतिम बैठक आ विघटन फाइलिंग शामिल कऽ सकैत अछि। RJSC निष्क्रिय कंपनीकेँ सूचीसँ हटा सकैत अछि। Partnership Firm विघटन लेल Form VI लगैत अछि। VAT रद्द करबाक लेल VAT-2.4 आ अंतिम VAT-2.5 रिटर्न चाही; NBR कहैत अछि जे शर्त पूरा भेलापर अंतिम रिटर्नक 15 दिनक भीतर पंजीकरण रद्द भऽ सकैत अछि। संस्था बंद वा विघटित भेलापर आयकर रद्दीकरण लागू भऽ सकैत अछि। Trade License आ क्षेत्रीय अनुमति अलगसँ निपटाउ वा रद्द करू, किएक तँ पंजीकरण समाप्त होएबाक अर्थ कर, VAT वा लाइसेंस दायित्व स्वतः समाप्त होएब नहि अछि।
बांग्लादेशमे व्यवसाय
बांग्लादेशमे व्यवसाय शुरू आ चलाबै लेल सामान्यतः स्थानीय Trade License आ e-TIN चाही; कानूनी रूप तय करैत अछि जे RJSC पंजीकरण जरूरी अछि कि नहि। Sole Proprietorship, Partnership Firm, Private Limited Company, Public Limited Company आ OPC लेल गठन आ अनुपालनक जरूरत अलग-अलग अछि। कारोबार, गतिविधि आ परिसरक आधार पर BIN, VAT पंजीकरण वा अन्य क्षेत्रीय अनुमति जरूरी भऽ सकैत अछि। BanglaBiz शुरुआती आवेदन एकसाथ करबाक आ गतिविधि-विशिष्ट अनुमति-सूची बनाबैमे मदद करैत अछि, मुदा स्थानीय प्राधिकरणक शर्त, शुल्क आ समय अलग-अलग रहैत अछि।
VivAVia can make mistakes. Check important information.

