ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် မိသားစု

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ရှိ မိသားစုဆက်ဆံရေးတွင် အတူနေထိုင်မှုနှင့် အပြန်အလှန်ထောက်ပံ့မှု၏ တရားဝင်နှင့် အလွတ်သဘောပုံစံများ ပါဝင်သည်။ လက်ထပ်ခြင်း၊ ကွာရှင်းခြင်း၊ ထောက်ပံ့စရိတ်နှင့် အုပ်ထိန်းခွင့်တို့ကို ကိုယ်ပိုင်ဥပဒေစနစ်ကွဲပြားစွာ အုပ်ချုပ်ထားသည်။ လက်မထပ်ဘဲအတူနေထိုင်မှု သို့မဟုတ် ယေဘုယျအရပ်ဘက်အိမ်ထောင်ဖက်ဖွဲ့စည်းမှုအတွက် အထွေထွေမှတ်ပုံတင်စနစ် မတွေ့ရှိခဲ့ပါ။ မွတ်စလင်လက်ထပ်မှုကို မှတ်ပုံတင်ရမည်။ တာဝန်ရှိအာဏာပိုင်သည် ပုံမှန်အားဖြင့် Nikah Registrar ဖြစ်သည်။ အခမ်းအနားကို အခြားသူတစ်ဦးက ဆောင်ရွက်ပါက သတို့သားသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ရက် ၃၀ အတွင်း အစီရင်ခံရသည်။ ဟိန္ဒူ၊ ခရစ်ယာန်နှင့် ဘာသာမတူသူများ၏ လက်ထပ်မှုတို့တွင် မတူညီသော ဥပဒေမူဘောင်များ သက်ဆိုင်သည်။ Civil Registration and Vital Statistics (CRVS) ပေါ်တယ်သည် လက်ထပ်မှုနှင့် ကွာရှင်းမှုမှတ်ပုံတင်မှုကို ပံ့ပိုးပြီး အခကြေးငွေနှင့် ဆောင်ရွက်ချိန်သည် မှတ်ပုံတင်အရာရှိ၊ ဥပဒေနှင့် ဒေသဆိုင်ရာလုပ်ထုံးလုပ်နည်းအပေါ် မူတည်သည်။ Child Marriage Restraint Act 2017 အရ ဤရည်ရွယ်ချက်အတွက် အသက် ၂၁ နှစ်မပြည့်သော အမျိုးသားနှင့် အသက် ၁၈ နှစ်မပြည့်သော အမျိုးသမီးတို့ကို အရွယ်မရောက်သေးသူဟု သတ်မှတ်သည်။ အမျိုးသား၊ ခရိုင်၊ Upazila နှင့် Union ကော်မတီများအပြင် ခရိုင်ခွဲအုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိ (Upazila Nirbahi Officer)၊ အုပ်ချုပ်ရေးတရားသူကြီးနှင့် တာဝန်ရှိ အမျိုးသမီးရေးရာရုံးတို့ ပါဝင်သောအဖွဲ့များသည် ကလေးလက်ထပ်မှု နီးကပ်လာပါက ကြားဝင်နိုင်သည်။ ပုဒ်မ ၁၉ အရ အထူးပြဋ္ဌာန်းချက်သည် ခြွင်းချက်ဖြစ်ပြီး တရားရုံးအမိန့်နှင့် မိဘ သို့မဟုတ် အုပ်ထိန်းသူ၏ သဘောတူညီချက်တို့ လိုအပ်သည်။ မွေးဖွားမှုကို မဖြစ်မနေ မှတ်ပုံတင်ရပြီး Birth Registration Information System (BDRIS) နှင့် တာဝန်ရှိဒေသခံမှတ်ပုံတင်အရာရှိတို့က ကိုင်တွယ်သည်။ မွေးဖွားရာနေရာ သို့မဟုတ် အမြဲတမ်းလိပ်စာသည် လျှောက်လွှာအတွက် သက်ဆိုင်နိုင်သည်။ မွေးစာရင်းကို ကျောင်း၊ အလုပ်အကိုင်၊ ပတ်စ်ပို့နှင့် အမျိုးသားမှတ်ပုံတင်ကတ် (NID) အပါအဝင် ကိစ္စများအတွက် အသုံးပြုသည်။ တရားဝင်ဝန်ဆောင်မှုအချက်အလက်တစ်ခုတွင် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအလိုက် အလုပ်လုပ်ရက် ၆၀ အထိ ကြာနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သေဆုံးမှုမှတ်ပုံတင်ခြင်းသည် ယခင်မွေးစာရင်းနှင့် မကြာခဏ ချိတ်ဆက်ပြီးနောက် အထောက်အပံ့နှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်ခွင့်များကို ရှင်းလင်းရာတွင် ကူညီနိုင်သည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မှု၊ ကလေးမွေးဖွားမှုနှင့် မိသားစုစီမံကိန်းဝန်ဆောင်မှုများကို ရပ်ရွာ သို့မဟုတ် အလှည့်ကျဆေးခန်း၊ Union Health and Family Welfare Centres၊ Upazila Health Complexes၊ Mother and Child Welfare Centres နှင့် ဆေးရုံများမှ ရနိုင်သည်။ ဝန်ဆောင်မှုများတွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်စောင့်ရှောက်မှု၊ ဘေးကင်းသောမွေးဖွားမှု၊ မွေးပြီးနောက်စောင့်ရှောက်မှု၊ ကာကွယ်ဆေးထိုးခြင်းနှင့် သားကြောဖြတ်ခြင်း၊ ခွဲစိတ်စရာမလိုသော အမျိုးသားသားကြောဖြတ်ခြင်း (NSV)၊ သားအိမ်တွင်းပစ္စည်း (IUD)၊ အစားထိုးပစ္စည်း၊ ထိုးဆေး၊ သောက်ဆေးနှင့် ကွန်ဒုံးတို့ ပါဝင်သည်။ ဝန်ဆောင်မှုသည် အခမဲ့ သို့မဟုတ် အစိုးရသတ်မှတ်နှုန်းဖြင့် ရနိုင်ပြီး အဆောက်အအုံအလိုက် ကွဲပြားသည်။ အချက်အလက်အတွက် hotline 16767 ကို ဆက်သွယ်နိုင်သည်။ ထောက်ပံ့စရိတ်သည် အိမ်ထောင်ဖက်၊ ကလေးများနှင့် အချို့ကိစ္စများတွင် မိဘများနှင့် သက်ဆိုင်သည်။ Muslim Family Laws Ordinance ပုဒ်မ ၉ အရ လုံလောက်သော ထောက်ပံ့မှုမရသည့် သို့မဟုတ် မလုံလောက်သည့်အခါ ဇနီးသည် ဥက္ကဋ္ဌ သို့မဟုတ် Arbitration Council ထံ လျှောက်ထားနိုင်သည်။ Family Courts Act 2023 သည် အိမ်ထောင်ရေးဖျက်သိမ်းမှု၊ အိမ်ထောင်ဖက်အဖြစ် ပြန်လည်ပေါင်းသင်းရေး၊ မင်္ဂလာကြေး (দেনমোহর)၊ ထောက်ပံ့စရိတ်၊ အုပ်ထိန်းခွင့်နှင့် ကလေးစောင့်ရှောက်ခွင့်တို့အပါအဝင် ကိစ္စများကို ကိုင်တွယ်သည်။ Parents Maintenance Act 2013 နှင့် Rules 2023 အရ ကိုယ်လက်ကျန်းမာသန်စွမ်းသော သားသမီးများသည် အစားအစာ၊ အဝတ်အစား၊ ဆေးကုသမှု၊ နေထိုင်ရာနှင့် ကိုယ်တိုင်အဖော်ပြုပေးမှုအပါအဝင် မိဘအပေါ် တာဝန်ရှိသည်။ တစ်ပြေးညီအခကြေးငွေ သို့မဟုတ် အချိန်ဇယား မရှိပါ။ အစိုးရဥပဒေအကူအညီကို 16430 မှ ရနိုင်သည်။ Children Act 2013 သည် လုံလောက်သောစောင့်ရှောက်မှုမရှိသော၊ တရားဝင်အုပ်ထိန်းသူမရှိသော၊ မသန်စွမ်းသော၊ လမ်းပေါ်နေထိုင်သော သို့မဟုတ် အလွဲသုံးစားမှုနှင့် ခေါင်းပုံဖြတ်ခံရမှုအန္တရာယ်ရှိသော ကလေးများအပါအဝင် အုပ်စုများд хамаарна. Хүүхдийн халамжийн зөвлөл болон тэнсэн харгалзах ажилтнууд уг хуулийн дагуу хүүхдийн эрх ашгийг нэн тэргүүнд тавьсан асрамжийг үнэлдэг. Нийгмийн үйлчилгээний газар нь Shishu Paribar, хамгаалах байр, нөхөн сэргээх үйлчилгээ зэрэг үзүүлдэг. Ерөнхий үрчлэлтийн тусгай зам тодорхойлогдоогүй; асран хамгаалалт ба өөр хэлбэрийн асрамжийг ялангуяа Guardians and Wards Act 1890 зохицуулдаг бөгөөд мусульман гэр бүлүүдэд хууль, шашны хувьд эмзэг байж болно. Domestic Violence (Prevention and Protection) Act 2010-ийн дагуу гэр бүлийн хүчирхийлэлд хамтран амьдардаг өрх доторх бие махбодын, сэтгэл зүйн, бэлгийн болон эдийн засгийн хүчирхийлэл орно. Шүүх түр хамгаалалт, оршин суух эрх, нөхөн төлбөр, асрамж болон аюулгүй асрамжийн захирамж гаргаж болно. Цагдаа хууль зүй, эмнэлгийн болон захиргааны тусламжийн мэдээлэл өгөх ёстой. Шууд аюулд 999 руу залгана; эмэгтэйчүүд, хүүхдийн эсрэг хүчирхийллийн (VAWC) hotline သည် 109 ဖြစ်ပြီး အချို့ဝန်ဆောင်မှုပေးသူများက 10921 ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ကလေးကူညီရေးလိုင်း 1098 သည် ၂၄ နာရီ လည်ပတ်ပြီး အကြမ်းဖက်မှု၊ လူကုန်ကူးမှုနှင့် နီးကပ်လာသော ကလေးလက်ထပ်မှုများအတွက် လွှဲပြောင်းပေးသည်။ အလွတ်သဘောညှိနှိုင်းမှု (সালিশ) သည် အငြင်းပွားမှုကို ဖြေရှင်းနိုင်သော်လည်း အာဏာတည်သော တရားရုံး သို့မဟုတ် မှတ်ပုံတင်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အစားမထိုးပါ။ အသက်ကြီးသူ၊ မုဆိုးမ သို့မဟုတ် မသန်စွမ်းသော ဆွေမျိုးများအတွက် မှတ်ပုံတင်မှုနှင့် ရွေးချယ်မှုအခြေပြု လူမှုအကျိုးခံစားခွင့်များ ရှိသည်။ ၂၀၂၅/၂၆ ဘဏ္ဍာနှစ်အတွက် Old Age Allowance နှင့် မုဆိုးမ သို့မဟုတ် စွန့်ပစ်ခံအမျိုးသမီး ထောက်ပံ့ကြေးကို တစ်လလျှင် ၆၅၀ taka၊ Disability Allowance ကို ၉၀၀ taka ဟု ညွှန်းကိန်းပမာဏများ ဖော်ပြထားသည်။ ဤအကျိုးခံစားခွင့်များသည် ယေဘုယျအာမခံချက်မဟုတ်ပါ။ ရွေးချယ်မှု၊ မှတ်ပုံတင်မှုနှင့် မိုဘိုင်းငွေကြေးဝန်ဆောင်မှု သို့မဟုတ် ကိုယ်စားလှယ်ဘဏ်မှ ငွေပေးချေမှုတို့သည် အစီအစဉ်နှင့် နေထိုင်ရာအပေါ် မူတည်သည်။ Family Card အစီအစဉ်သည် စမ်းသပ်မှု သို့မဟုတ် ဖွံ့ဖြိုးဆဲအဆင့်တွင်ရှိပြီး တစ်နိုင်ငံလုံး ရနိုင်သည်ဟု မယူဆသင့်ပါ။ အလုပ်လုပ်နေသော မိခင်များအတွက် အမျိုးသမီးရေးရာဦးစီးဌာန၏ အဆောက်အအုံများတွင် အသက် ခြောက်လခန့်မှ ခြောက်နှစ်အထိ ကလေးပြုစုစောင့်ရှောက်မှု ပေးသည်။ အခကြေးငွေ၊ ဖွင့်ချိန်နှင့် စောင့်ဆိုင်းစာရင်းများသည် စင်တာအလိုက် ကွဲပြားသည်။