بنگلاديش ۾ خاندان

بنگلاديش ۾ خانداني لاڳاپن ۾ گڏ رهڻ ۽ هڪ ٻئي جي مدد جا رسمي ۽ غير رسمي طريقا شامل آهن. شادي، طلاق، خرچ ۽ سرپرستي جزوي طور مختلف ذاتي قانونن هيٺ آهن. غير شادي شده گڏ رهڻ يا عام شهري شراڪت لاءِ عام رجسٽريشن نظام نه مليو. مسلمانن جون شاديون رجسٽر ٿيڻ گهرجن. ذميوار اختيار عام طور نڪاح رجسٽرار آهي؛ جيڪڏهن نڪاح جي رسم ڪو ٻيو ڪرائي ته گهوٽ کي عام طور 30 ڏينهن اندر اطلاع ڏيڻو پوي ٿو. هندو، عيسائي ۽ بين المذهبي شادين جا قانوني فريم ورڪ الڳ آهن. Civil Registration and Vital Statistics (CRVS) پورٽل شادي ۽ طلاق جي رجسٽريشن ۾ مدد ڪري ٿو؛ فيسون ۽ مدت رجسٽرار، قانون ۽ مقامي طريقي موجب بدلجن ٿيون. Child Marriage Restraint Act 2017 هن مقصد لاءِ 21 سالن کان گهٽ مردن ۽ 18 سالن کان گهٽ عورتن کي نابالغ سمجهي ٿو. قومي، ضلعي، اپازلا ۽ يونين ڪميٽيون، ۽ اپازلا انتظامي عملدار (Upazila Nirbahi Officer)، ايگزيڪيوٽو مئجسٽريٽ ۽ ذميوار عورتن جي معاملن وارو دفتر، ٻار جي شادي ويجهي هجي ته مداخلت ڪري سگهن ٿا. سيڪشن 19 جو خاص بندوبست استثنا آهي ۽ ان لاءِ عدالت جو حڪم ۽ والدين يا سرپرست جي رضامندي ٻئي گهرجن. ڄمڻ جي رجسٽريشن لازمي آهي ۽ Birth Registration Information System (BDRIS) ۽ لاڳاپيل مقامي رجسٽرار ذريعي ٿئي ٿي. ڄمڻ جي جاءِ يا مستقل پتو درخواست لاءِ اهم ٿي سگهي ٿو. پيدائش سرٽيفڪيٽ اسڪول، روزگار، پاسپورٽ ۽ قومي سڃاڻپ ڪارڊ (NID) سميت ڪيترن ڪمن لاءِ استعمال ٿئي ٿو؛ سرڪاري خدمت جي ڄاڻ طريقي موجب وڌ ۾ وڌ 60 ڪم وارا ڏينهن ٻڌائي ٿي. موت جي رجسٽريشن اڪثر اڳئين ڄمڻ واري رڪارڊ سان ڳنڍجي ٿي ۽ پوءِ امداد ۽ سنڀال جا حق واضح ڪرڻ ۾ مدد ڪري ٿي. حمل، ٻار ڄڻڻ ۽ خانداني منصوبابندي لاءِ ڪميونٽي يا سيٽلائيٽ ڪلينڪ، يونين صحت ۽ خانداني ڀلائي مرڪز، اپازلا صحت مرڪز، ماءُ ۽ ٻار جي ڀلائي مرڪز ۽ اسپتالن ۾ خدمتون آهن. انهن ۾ حمل کان اڳ سنڀال، محفوظ ولادت، ولادت کان پوءِ سنڀال، ويڪسينون ۽ نس بندي، بغير چير ڦاڙ واري مرد نس بندي (NSV)، IUD، امپلانٽ، انجيڪشن، گوريون ۽ ڪنڊوم شامل آهن. سهولت موجب خدمتون مفت يا سرڪاري اگهه تي آهن؛ ڄاڻ لاءِ 16767 هاٽ لائن آهي. خرچ جي ذميواري زال/مڙس، ٻارن ۽ ڪجهه حالتن ۾ والدين بابت آهي. Muslim Family Laws Ordinance جي سيڪشن 9 هيٺ خرچ اڻپورو هجي ته زال چيئرمين يا Arbitration Council سان رجوع ڪري سگهي ٿي. Family Courts Act 2023 ٻين ڳالهين سان گڏ شادي ختم ڪرڻ، ازدواجي حقن جي بحالي، مهر (دينهاموهر)، خرچ، سرپرستي ۽ ٻارن جي حوالي سان لاڳو ٿئي ٿو. Parents Maintenance Act 2013 ۽ 2023 جي ضابطن هيٺ وس وارا پٽ ۽ ڌيئر والدين لاءِ کاڌي، ڪپڙي، طبي سنڀال، رهائش ۽ ذاتي ساٿ جون ذميواريون رکن ٿا. ڪو هڪجهڙو اگهه يا شيڊول ناهي. سرڪاري قانوني مدد 16430 تي ملي ٿي. Children Act 2013 ٻين گروهن سان گڏ مناسب سنڀال کان محروم، قانوني سرپرست کان سواءِ، معذور، گهٽيءَ تي رهندڙ يا بدسلوڪي ۽ استحصال جي خطري ۾ ٻارن کي ڍڪي ٿو. ٻارن جي ڀلائي بورڊ ۽ Probation Officers ٻار جي بهترين مفادن تي ٻڌل سنڀال جو جائزو وٺن ٿا. Department of Social Services ٻين خدمتن سان گڏ Shishu Paribar، حفاظتي پناهگاهون ۽ بحالي فراهم ڪري ٿو. الڳ عام گود وٺڻ جو رستو نه مليو؛ Guardians and Wards Act 1890 هيٺ سرپرستي ۽ متبادل سنڀال، خاص ڪري مسلمان خاندانن لاءِ، قانوني ۽ مذهبي طور حساس ٿي سگهن ٿا. Domestic Violence (Prevention and Protection) Act 2010 هيٺ گڏيل گهر ۾ جسماني، نفسياتي، جنسي ۽ مالي تشدد کي گهريلو تشدد ۾ ڳڻيو وڃي ٿو. عدالت عبوري تحفظ، رهائش، معاوضي، ٻارن جي تحويل ۽ محفوظ تحويل جا حڪم ڏئي سگهي ٿي. پوليس کي قانوني، طبي ۽ انتظامي مدد جي ڄاڻ ڏيڻ گهرجي. ترت خطري ۾ 999 تي ڪال ڪريو؛ عورتن ۽ ٻارن خلاف تشدد (VAWC) لاءِ هاٽ لائن 109 آهي، ۽ ڪجهه آپريٽر 10921 پڻ ڏين ٿا. Child Helpline 1098 سڄو ڏينهن هلندي آهي ۽ تشدد، انساني اسمگلنگ ۽ ويجهي ٻار جي شادي بابت حوالا ڏئي ٿي. غير رسمي ثالثي (سالِش) تڪرار حل ڪرڻ ۾ مدد ڪري سگهي ٿي، پر لاڳو ٿيندڙ عدالتي يا رجسٽريشن فيصلي جي جاءِ نٿي وٺي. وڏي عمر، بيوهه يا معذور مائٽن لاءِ رجسٽريشن ۽ چونڊ تي ٻڌل سماجي فائدا آهن. مالي سال 2025/26 لاءِ Old Age Allowance ۽ بيوهه يا ڇڏي ويل عورتن جي وظيفي لاءِ ماهوار 650 ٽڪا ۽ Disability Allowance لاءِ 900 ٽڪا جا اشارتي اگهه ڄاڻايل آهن. فائدا عام طور ضمانتي ناهن؛ چونڊ، رجسٽريشن ۽ موبائل مالي خدمتن يا ايجنٽ بئنڪنگ ذريعي ادائيگي پروگرام ۽ رهائش تي دارومدار رکي ٿي. Family Card پروگرام آزمائشي يا ترقيءَ جي مرحلي ۾ آهي ۽ سڄي ملڪ ۾ موجود فرض نه ڪرڻ گهرجي. ڪم ڪندڙ مائرن لاءِ Department of Women Affairs جا مرڪز لڳ ڀڳ ڇهن مهينن کان ڇهن سالن تائين ٻارن جي سنڀال ڪن ٿا؛ فيسون، وقت ۽ انتظار جون فهرستون مرڪز موجب مختلف آهن.