Iṣẹ́ àgbẹ̀ jẹ́ pàtàkì fún ohun tí ó ń jẹ́ kí bíi 70% àwọn ènìyàn ní Bẹ̀nẹ̀ lè gbé. Àwọn oko kékeré tó gbára lé òjò jù lọ ń mú àgbàdo, ìrẹsì, iṣu, gbaguda, oka, jèrébè, ẹ̀pà, tòmátì, ewébẹ̀ àti ẹja jáde. Gbòǹgbò àti iṣu mú 7,851,764 tonnes jáde ní 2023–2024, títí kan 4,449,430 tonnes gbaguda àti 3,321,089 tonnes iṣu. Ní ọdún márùn-ún tí dátà ìṣelọ́pọ́ tó wà bo, gbòǹgbò àti iṣu jẹ́ bíi 67.8% ìṣelọ́pọ́ ohun èlò oúnjẹ. Irú oúnjẹ tó wọ́pọ̀ ni àpapọ̀ ohun ìpìlẹ̀ tó ní èròjà agbára àti ọbẹ̀. A lè ṣe àgbàdo tàbí gbaguda gẹ́gẹ́ bí pâte, ohun ìpìlẹ̀ tó le tí a fi ń jẹ ọbẹ̀, nígbà tí akassa jẹ́ ìyẹ̀fun àgbàdo tí a mú kó jèrè. Atassi da ìrẹsì àti ẹ̀wà pọ̀. Gari jẹ́ èèpo gbaguda tí a ti ṣe, niébé túmọ̀ sí ẹ̀wà cowpea, afitin sì jẹ́ ohun èlò ìtọ́ oúnjẹ tó jèrè. Oúnjẹ àti ọ̀nà ìpèsè agbègbè mìíràn ní owo, tchatchanga, Houawélio àti Bômiho. Ohun èlò ìpèsè, èròjà àti orúkọ yàtọ̀ láàárín àwùjọ àti àsìkò. Sise ní gúúsù àti etíkun sábà máa ń lo àgbàdo, gbaguda, pâte, akassa, ẹja, ẹja omi, epo ọ̀pẹ àti ewébẹ̀. Oúnjẹ àríwá sábà ní iṣu, oka, jèrébè, ẹran màlúù àti ọjà wàrà. Àárín àti Zou ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú afitin, ọjà àgbàdo tí a mú kó jèrè àti oúnjẹ agbègbè. Ní Ouidah, Dakouin àti Atoutou ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ẹja tàbí akan, gbaguda, ẹ̀wà àti ewébẹ̀. Àwọn àpẹẹrẹ wọ̀nyí ṣàpèjúwe ìtẹ̀sí agbègbè, kì í ṣe àkójọ oúnjẹ orílẹ̀-èdè kan ṣoṣo. Àwọn ènìyàn ń rí oúnjẹ gbà láti oko ẹbí, ọjà agbègbè, oníṣòwò, olùtajà oúnjẹ ojú pópó, ilé oúnjẹ, maquis, òtẹ́ẹ̀lì àti kafé. Nínú ìwádìí ìlú ọdún 2026, atassi ni oúnjẹ tí a sè tí a jẹ jù, 95.3% àwọn tí a béèrè lọ́wọ́ tí wọ́n jẹ atassi sì jẹ ẹ́ ó kéré tán lẹ́ẹ̀kan lọ́sẹ̀. Ìwádìí ọ̀tọ̀ ti àwọn olùtajà 92 ní Abomey-Calavi-Gbeli rí i pé 56% àwọn àpẹẹrẹ tí a dán wò kò tẹ̀lé ìlànà microbiology. Àbájáde agbègbè yẹn kò fi ìpín orílẹ̀-èdè hàn, ṣùgbọ́n ó fi hàn ìdí tí ipò ìpèsè fi ṣe pàtàkì nígbà rírà oúnjẹ tí a ti ṣetán láti jẹ. Ìtọ́sọ́nà oúnjẹ Bẹ̀nẹ̀ pín oúnjẹ sí ọkà àti iṣu; protein ewébẹ̀ àti ẹranko; ewébẹ̀; èso; àti wàrà tàbí oúnjẹ míì tó ní calcium púpọ̀, omi sì wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ àwọn ẹgbẹ́ wọ̀nyí. Ẹja wọ́pọ̀, nígbà tí ẹ̀wà, ẹ̀pà, soy, wàràrà àti pea jẹ́ àṣàyàn mìíràn. Ìtọ́sọ́nà náà gbà níyànjú oúnjẹ àṣà tí a kò ṣe púpọ̀, ó sì gba ènìyàn nímọ̀ràn láti dín iyọ̀ tó pọ̀, ohun mímu tó dùn, ọ̀rá tí a fi kún un àti epo tí a tún lò lọ́pọ̀ ìgbà kù. Dátà WFP àti MICS ti 2021–2022 fi hàn pé bíi 36.5% àwọn ọmọ ní ìdínkù ìdàgbàsókè, 8.3% ní ìṣòro àìjẹun tó mú ara rẹ̀ rọ̀, 21% sì wà ní ìwọ̀n ara tó kéré; èyí fi ìwọ̀n ìṣòro oúnjẹ hàn, kì í ṣe ipò gbogbo ẹbí. ABSSA ló ní ojúṣe ààbò àti àyẹ̀wò dídára oúnjẹ káàkiri pq oúnjẹ, títí kan àyẹ̀wò ewu, àyẹ̀wò àti ìkìlọ̀ fún gbogbo ènìyàn. Àwọn ètò àyẹ̀wò agbègbè àti yàrá ìwádìí ń ṣètìlẹ́yìn fún iṣẹ́ yìí. Gẹ́gẹ́ bí ọjà àti ọ̀nà títà, oúnjẹ tí a dì mọ́ àpò lè nílò àṣẹ títà pẹ̀lú. MAEP ń bójú tó iṣẹ́ àgbẹ̀, títọ́ ẹran, ìpẹja àti pq iye ọjà; ANM sì ń bójú tó ìlànà, ìwọ̀n, ìjẹ́rìí àti àyẹ̀wò dídára. Àwọn kọ́múìnù, ẹgbẹ́ olùṣelọ́pọ́ àti ẹgbẹ́ àwọn obìnrin ń kópa nínú iṣẹ́ agbègbè. Àwọn ilé-iṣẹ́ oúnjẹ gbọ́dọ̀ tẹ̀lé ìbéèrè ìmọ́tótó, ààbò àti dídára, pàápàá níbi tí a ti ń ṣe oúnjẹ kíákíá láti jẹ. Ìṣòro omi àti ìmọ́tótó, àìmọ́ ọwọ́ tàbí ojú iṣẹ́, ìwọ̀n ooru tí kò yẹ àti fífi oúnjẹ tútù kan oúnjẹ tí a ti ṣetán láti jẹ ń fa ewu ààbò tó wọ́pọ̀. Fífi oúnjẹ tí a sè pamọ́ bó, yíya èròjà tútù sọ́tọ̀, lílo omi tó dáa àti yíyàgò fún fífi oúnjẹ sílẹ̀ fún àkókò gígùn ní ìwọ̀n ooru tí kò léwu dín ewu kù. Àwọn ìṣọ́ra kan náà ṣe pàtàkì nílé, ọjà àti ibi oúnjẹ ojú pópó. PNASI ń pèsè oúnjẹ ilé-ẹ̀kọ́ ní àwọn ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ ìjọba tó ń kópa. ANAN ti jẹ́ ara tó ń ṣàkóso ètò orílẹ̀-èdè yìí láti September 2024; ètò náà bo ju ilé-ẹ̀kọ́ 5,709 lọ àti ju ọmọ 1.4 million lọ. PNASI kì í ṣe àǹfààní oúnjẹ ilé gbogbogbò, kò sì sí ẹ̀tọ́ gbogbogbò sí oúnjẹ ọ̀fẹ́ tí ẹ̀rí tó wà fìdí rẹ̀ múlẹ̀. FAO, WFP àti ANAN lè ran àwọn ẹbí tàbí ọmọ tó nílò ìrànlọ́wọ́ lọ́wọ́ nípasẹ̀ iṣẹ́ àkànṣe. Iye owó oúnjẹ ni FCFA ni a ń sọ, ó sì yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí àsìkò, ìkórè, ìpamọ́, ọkọ̀, òwò ààlà àti ìgbésẹ̀ ìtajà òde. Àwòrán ọjà òfin kan ti May 2024 fi ìrẹsì wọlé sí 643 FCFA fún kilo kan, iṣu sí 399 FCFA, gari sí 434 FCFA àti niébé sí 738 FCFA. Àwọn wọ̀nyí jẹ́ iye owó ìtọ́kasí ọjọ́ kan, kì í ṣe owó oúnjẹ orílẹ̀-èdè tí kò yí padà. Àbójútó iye owó oúnjẹ ní April 2026 ròyìn pé ìrẹsì agbègbè jẹ́ bíi 10% lọ́wọ́fẹ́ ju ọdún kan ṣáájú lọ, àgbàdo 25–35% lọ́wọ́fẹ́, oka sì tó 45% lọ́wọ́fẹ́; ìrẹsì àti àgbàdo dúró díẹ̀ ní ìbámu láti January sí April, nígbà tí oka dín kù tó 30%. Ní àsìkò ìṣòro oúnjẹ June–August 2026, a pín ènìyàn tó ju 201,000 lọ sí ìpele Ẹ̀dùn tàbí èyí tó burú jù, títí kan bíi 9,500 ní ìpele Pajawiri tó le síi; Atacora àti Alibori ní ewu pàtàkì jù. Gbígbára lé òjò, ìparun ilẹ̀ àti onírúurú ẹ̀dá, iṣẹ́ tí kò já mọ́ nǹkan, ìpamọ́ aláìlera àti àǹfààní ọjà tó kéré ń fi ìpèsè oúnjẹ ọjọ́ iwájú sínú ewu. Iṣẹ́ àgbẹ̀ tó bá ẹ̀dá mu, iṣẹ́ àgbẹ̀ tó fara da ojú-ọjọ́, ààbò ilẹ̀ àti omi, ìpamọ́ tó dára, pq iye ọjà agbègbè, ṣíṣe ìrẹsì àti àgbàdo, àti ìrànlọ́wọ́ fún àwọn obìnrin àti ọ̀dọ́ ni àwọn ìdáhùn tí a dámọ̀. Iṣẹ́ ètò oúnjẹ FAO-GEF àti àpò ìnáwó World Bank tó jẹ́ USD 150 million fún ìdàgbàsókè oúnjẹ àríwá ń ṣètìlẹ́yìn fún apá kan ìyípadà yìí.
Oúnjẹ ní Bẹ̀nẹ̀
Oúnjẹ ní Bẹ̀nẹ̀ da àwọn ohun èlò ìpìlẹ̀ tí a gbin ní agbègbè, ọbẹ̀, ẹja, ẹran, ẹ̀pà, ewébẹ̀ àti èso pọ̀ mọ́ oúnjẹ tí a kó wọlé. Oúnjẹ sábà máa ń dá lórí àgbàdo, ìrẹsì, iṣu tàbí gbaguda pẹ̀lú ọbẹ̀, nígbà tí irúgbìn agbègbè àti ìpèsè àsìkò ń yí ohun tó wà padà. Wíwọlé sí oúnjẹ dá lórí ohun tí ẹbí ń gbin, ọjà, owó àti iye owó oúnjẹ; ààbò oúnjẹ sì dá lórí omi, ìmọ́tótó, ìwọ̀n ooru àti ààbò lọ́wọ́ ìdọ̀tí.
VivAVia can make mistakes. Check important information.