Kos Sara Hidup di Brunei

Tinjauan rasmi perbelanjaan isi rumah (Household Expenditure Survey (HES)) ialah tinjauan rasmi Brunei tentang perbelanjaan isi rumah. Bagi tempoh 1 Ogos 2023 hingga 31 Julai 2024, tinjauan itu merekodkan purata perbelanjaan bulanan BND 2,817 bagi setiap isi rumah dan BND 558 bagi setiap orang. Median ialah BND 2,163. Purata perbelanjaan ialah BND 2,874 di kawasan bandar dan BND 2,669 di kawasan luar bandar. Mengikut daerah, perbelanjaan ialah BND 3,030 di Brunei-Muara, BND 2,719 di Tutong, BND 2,123 di Belait dan BND 1,572 di Temburong. Kuintil pendapatan terendah berbelanja purata BND 1,112, manakala kuintil tertinggi berbelanja BND 4,963. Angka ini bergantung, antara lain, pada saiz isi rumah, pendapatan, jenis perumahan, daerah, pemilikan kenderaan dan status pemastautin. Tiada jadual rasmi bagi belanjawan minimum atau sara hidup ditemukan. Untuk pengiraan individu, gabungkan angka HES dengan sewa semasa, harga penyedia dan tabiat sebenar isi rumah. Blok perbelanjaan HES terbesar ialah perumahan, air, elektrik, gas dan bahan api lain, sebanyak BND 1,090 atau 38.7 peratus. Pengangkutan berjumlah BND 327, makanan dan minuman bukan alkohol BND 306, restoran dan penginapan BND 227, rekreasi, sukan dan budaya BND 165, maklumat dan komunikasi BND 161, perkhidmatan pendidikan BND 49 dan kesihatan BND 20. Perbelanjaan di luar negara puratanya BND 220. Bagi rumah milik sendiri, HES memasukkan sewa anggaran tetapi tidak memasukkan bayaran balik pinjaman, deposit bank dan pembelian hartanah. Oleh itu, blok perumahan HES tidak semestinya sama dengan sewa yang benar-benar dibayar setiap bulan. Sewa swasta tidak diliputi indeks sewa rasmi seluruh negara, maka tawaran ejen hartanah dan senarai khusus semasa diperlukan untuk perancangan. Kuarters kerajaan (Government Housing Quarters) dan skim perumahan negara (Skim Perumahan Negara) diperuntukkan mengikut peraturan kelayakan masing-masing. Permohonan program perumahan JKP negara (JKP) hanya terbuka kepada warga Brunei; akses dan kos turut bergantung pada status dan majikan. Duti setem penyewaan tidak dikenakan bagi sewa rumah sehingga BND 2,000. Bagi jumlah lebih tinggi, duti ialah BND 1 bagi setiap BND 250 atau bahagiannya untuk tempoh sehingga setahun, BND 2 bagi tempoh lebih setahun hingga lima tahun, dan BND 4 bagi tempoh lebih lima tahun atau perjanjian tanpa tempoh tetap. Penghuni kuarters perkhidmatan kerajaan juga membayar kos elektrik, air, telefon, penyelenggaraan rumput, pelupusan sampah dan pembaikan yang layak. Bagi isi rumah, Jabatan Perkhidmatan Elektrik mengira elektrik kediaman dalam empat jalur: BND 0.01 setiap kWh bagi 600 kWh pertama, BND 0.08 bagi 601 hingga 2,000 kWh, BND 0.10 bagi 2,001 hingga 4,000 kWh dan BND 0.12 bagi penggunaan melebihi tahap itu. Contoh jabatan tersebut menghasilkan BND 6 bagi 600 kWh, BND 38 bagi 1,000 kWh, BND 118 bagi 2,000 kWh dan BND 318 bagi 4,000 kWh. Sambungan elektrik kediaman sekali sahaja berharga BND 90 bagi sambungan atas kepala sehingga 60 ampere dan BND 350 bagi sambungan bawah tanah sehingga 43 kVA. Jabatan Kerja Raya membekalkan air minuman kepada 99.9 peratus penduduk. Caj air semasa dan status sistem meter pintar perlu disemak sebelum membuat belanjawan dengan Jabatan Perkhidmatan Air atau melalui eBIS. Bil air dipautkan kepada akaun yang berkaitan; kerosakan dan permintaan lori tangki boleh dilaporkan melalui talian hubungan Darussalam (Talian Darussalam 123). Bagi makanan, Jabatan Hal Ehwal Pengguna menerbitkan harga melalui perkhidmatan perbandingan harga 1-2-Compare, yang meliputi lebih 180 barangan isi rumah daripada purata 60 kedai setiap bulan. Data itu sukarela dan menunjukkan harga pasaran, bukan jaminan bagi setiap penyedia. Kawalan harga di bawah Akta Kawalan Harga terpakai kepada minyak masak dan susu tepung rumusan; harga maksimum bermusim mungkin ditetapkan bagi ayam bulat dan telur. Purata 2024 ialah BND 8.41 bagi 10 kg beras Thai biasa, BND 12.08 bagi 10 kg beras wangi, BND 12.23 bagi 10 kg beras tempatan, BND 5.85 bagi satu dulang telur, BND 1.07 bagi 388 g susu pekat dan BND 11.68 bagi 5 kg minyak sayuran. Harga import, musim dan kedai boleh mengubah kos sebenar. Tambang bas awam ialah BND 1 setiap perjalanan dan perkhidmatan beroperasi kira-kira dari 6:00 hingga 18:00, bergantung pada kawasan perkhidmatan dan jadual. Teksi menggunakan meter, manakala ketersediaan pemandu dan e-panggilan berubah-ubah. Bagi banyak isi rumah, kereta persendirian ialah perbelanjaan utama. Cukai jalan kereta dan motosikal persendirian ialah BND 2.25 bagi setiap 100 cm³. Mulai usia kenderaan tujuh tahun, pembaharuan tahunan diperlukan; insurans yang diperbaharui diperlukan untuk tujuan itu. Pemeriksaan kenderaan berharga BND 5 bagi pemeriksaan pertama dan BND 10 bagi pemeriksaan kedua. Pemeriksaan boleh dibuat di pusat pemeriksaan kenderaan berkomputer (Vehicle Inspection Centre) di Beribi serta di Tutong dan Belait; sijil yang dikeluarkan sah selama tiga bulan. Harga bahan api dipengaruhi oleh keperluan Jabatan Tenaga, dan kenderaan berdaftar asing tidak mendapat manfaat daripada harga subsidi. Semak semula harga bahan api semasa sebelum mengira kos. Kos penjagaan kesihatan banyak bergantung pada status pemastautin dan kad pengenalan. Di kemudahan awam, rawatan yang layak umumnya dikecualikan daripada caj bagi pemegang kad pengenalan kuning (Yellow Identity Card) dan pemegang kad pengenalan ungu tanpa kerakyatan (Purple Identity Card). Pemegang kad pengenalan ungu berkewarganegaraan asing dan pemegang kad pengenalan hijau (Green Identity Card) membayar mengikut Polisi Caj Perkhidmatan Kesihatan. Sejak 1 Julai 2025, pendaftaran pesakit luar berharga BND 1 bagi pemegang Kad Pengenalan Kuning dan pemegang Kad Pengenalan Ungu tanpa kerakyatan, BND 3 bagi kategori tertentu pemegang Kad Pengenalan Ungu, dan BND 5 bagi kumpulan lain. Konsultasi umum berharga BND 15 pada waktu bekerja dan BND 25 di luar waktu tersebut. Pesakit yang tidak dikecualikan membayar, bergantung pada wad dan kumpulan, contohnya BND 20 di Kelas C atau BND 150 hingga BND 325 di kelas wad lebih tinggi. Pemeriksaan dan rawatan dikenakan caj tambahan; MRI berharga BND 600 dan CT berharga BND 300 hingga BND 400 bergantung pada kumpulan. Rujukan ke negara jiran meningkatkan caj sebanyak 20 peratus. Jika mengalami kesukaran kewangan, Bahagian Kerja Sosial Perubatan boleh menjalankan penilaian kesusahan; bantuan amal atau bayaran ansuran mungkin turut tersedia. Rawatan swasta dan insurans perlu dibelanjawankan secara berasingan. Sistem pendidikan menyediakan sekurang-kurangnya dua belas tahun persekolahan; prasekolah bermula pada umur lima tahun. Sekolah kerajaan dan sokongan Kementerian Pendidikan mengikut peraturan kelayakan masing-masing, manakala sekolah swasta dan antarabangsa menetapkan fi sendiri. Bagi pengajian tinggi di Universiti Brunei Darussalam, fi program yang diterbitkan untuk warga negara dan penduduk tetap berkisar antara BND 12,000 hingga BND 45,000 bergantung pada program, dan BND 16,500 hingga BND 60,000 bagi pelajar antarabangsa. Di Universiti Teknologi Brunei, program sepenuh masa selama tiga hingga empat tahun berharga, contohnya, BND 16,000 bagi warga negara dan penduduk tetap; fi pelajar antarabangsa berkisar antara BND 24,000 hingga BND 40,000 bergantung pada bidang. Universiti Teknologi Brunei mewajibkan bayaran pendahuluan sebanyak 50 peratus daripada satu semester. Bergantung pada program, biasiswa mungkin meliputi yuran pengajian, penginapan, buku dan makanan. Tiada kategori kos isi rumah rasmi yang berasingan untuk keluarga. Kos timbul terutamanya daripada makanan, pendidikan, pengangkutan, penjagaan kesihatan, lampin, susu rumusan, penjagaan kanak-kanak, pakaian seragam dan lawatan sekolah tambahan. Elaun pendidikan Jabatan Perkhidmatan Awam sebanyak BND 120 bagi setiap anak sebulan hanya terpakai kepada kakitangan kerajaan yang layak dan tanggungan mereka, dengan peraturan khas bagi Jerudong International School. Penjagaan kanak-kanak swasta dan pengangkutan sekolah bergantung pada penyedia. Saiz isi rumah khususnya mempengaruhi perumahan, makanan dan mobiliti. Bagi komunikasi, Pihak Berkuasa Industri Teknologi Info-Komunikasi mengawal selia pemberitahuan dan penerbitan tarif daripada penyedia berlesen DST, imagine dan Progresif. Contoh semasa pelan talian tetap Infinity DST ialah BND 38, BND 58, BND 98 dan BND 148 sebulan; beberapa pelan Infinity juga mungkin mengenakan caj talian tetap BND 10. Tempoh kontrak boleh sehingga 24 bulan. Tarif DST Mobi termasuk, contohnya, BND 18, BND 30, BND 50 dan BND 80 sebulan. imagine menawarkan pakej data dari BND 4 hingga BND 70. Sebelum menandatangani, semak liputan rangkaian, ketersediaan gentian optik, tempoh kontrak, peranti, pakej tambahan dan kos pemasangan. HES melaporkan purata perbelanjaan bulanan BND 165 bagi rekreasi, sukan dan budaya. Data perjalanan yang lebih lama hanya menunjukkan corak anggaran: bagi perjalanan domestik pada 2021, kurang daripada BND 100 sehari terpakai kepada 44.1 peratus isi rumah peserta, BND 100 hingga 299 kepada 39.2 peratus dan lebih BND 299 kepada 16.7 peratus. Data perjalanan antarabangsa adalah sebelum pandemik dan sebahagiannya tidak meliputi penerbangan serta penginapan, maka tidak sesuai digunakan sebagai jumlah tetap semasa. Taman awam dan aktiviti percuma patut dibelanjawankan berasingan daripada riadah komersial. Indeks Harga Pengguna Jabatan Perancangan Ekonomi dan Statistik berubah secara keseluruhan sebanyak minus 0.3 peratus pada 2025, sebanyak minus 0.3 peratus bagi makanan, minus 0.8 peratus bagi pengangkutan dan minus 1.0 peratus bagi rekreasi dan budaya. Walau bagaimanapun, kos sewa dan penyelenggaraan boleh berubah secara berbeza setiap bulan dalam kategori perumahan. Untuk belanjawan yang realistik, catat dahulu sewa, utiliti, makanan, mobiliti, komunikasi, penjagaan kesihatan dan pendidikan. Kemudian asingkan kos berulang daripada deposit, fi penyewaan, sambungan, cukai jalan, pemeriksaan kenderaan, insurans, pendaftaran sekolah, bayaran semester awal, diagnostik perubatan, peranti, pemasangan dan perjalanan. Bayaran balik pinjaman bukan sebahagian daripada perbelanjaan penggunaan yang direkodkan HES; kos bank atau cukai hanya perlu dimasukkan jika ia timbul secara langsung daripada transaksi tertentu.