Bukti lokal indik sejarah Brunei sane paling kuna kantun pecah-pecah, miwah urutan arkeologi sane kasurat tanggalné kanthi yakin kantun winates. Sumber Cina nyaritayang kontak utawi hubungan upeti saking kira-kira abad kaenem, miwah bukti sane langkung kuwat saking kira-kira abad kasapuluh. Nanging aran P'o-li, Poli, Puni, miwah Boni tan sami tegesné ring saben sumber, tur identifikasi né kantun dipasulayang. Carita sejarah resmi Brunei nglacak kasultanan Islam saking Awang Alak Betatar, sane dados Sultan Muhammad Shah, ngliwat Sultan Sharif Ali, sultan kaping tiga, miwah Sultan Bolkiah, sultan kaping lima, sane pamaréntahané ring abad kalima welas miwah kaenem welas kasambungang sareng pangaruh kawasan kasultanan sane paling ageng. Tarsilah, sane taler kawastanin Salasilah, inggih punika tradisi silsilah Melayu, nanging Batu Tarsilah inggih punika catetan silsilah sane kasurat. Kalihné patut kabandingang sareng arkeologi, epigrafi, sumber saking luar, miwah bukti sejarah liyanan, nenten kaanggep bukti sane sami. Keterlibatan Eropa ngembang saking abad kaenem welas. Konflik, krisis dinasti, perompakan, pangembangan pamaréntahan Brooke, miwah tekenan kolonial Eropa nyebabang ilangné wewidangan. Sarawak kaserah ring James Brooke ring 1841, Labuan ring Inggris ring 1846, tur perjanjian hubungan dagang kaping kalih kasurat ring 1847. Brunei dados nagara sane kaayomi Inggris ring 1888, nanging nyebut Brunei namung koloni Inggris nutup peran kasultanan sane kantun terus. Perjanjian Tambahan 1905/1906 ngawitin jabatan Residen Inggris, miwah Residen Inggris mawasta saking 1906 nganti 1959. Residen ngicenin piteket indik administrasi, nanging carita resmi nyebut adat Melayu, tradisi, miwah agama Islam tetep ring wewenang kasultanan. Dewan Negara taler makarya ring masa punika. Minyak ngowahang sejarah modern Brunei. Eksplorasi ngawitin sareng upaya pengeboran kapertama ring 1899; minyak komersial kapanggihin ring Seria ring 1929, miwah ekspor minyak kapertama kalaksanayang ring 1932. Panghasilan minyak miwah gas nyokong infrastruktur, administrasi, miwah pangwangunan sosial, nanging taler mbentuk ketergantungan negara ring ekonomi sumber daya. Jepang nguasayang Brunei saking 1941 nganti 1945. Pangwangunan pascaperang nyakup Administrasi Militer Inggris, sane kasambung sareng rencana pangwangunan lima warsa kapertama saking 1953 nganti 1958. Konstitusi kasurat warsa 1959 netepang otonomi internal miwah nggantos Residen Inggris sareng Komisaris Tinggi. Pemberontakan bersenjata ring 1962 nyebabang proklamasi kaadaan darurat manut Undang-Undang Darurat (Ketertiban Umum miwah Pencegahan Kajahatan) 1962. Sultan Omar Ali Saifuddien turun tahta kanthi sukarela ring 1967, miwah Sultan Hassanal Bolkiah kasobat dados raja ring 1968. Perjanjian sane kaubah ring 1971 ngicenin Brunei otonomi internal pinuh, nanging Inggris tetep ngamong pertahanan miwah urusan luar negeri. Brunei dados negara berdaulat miwah merdika pinuh ring 1 Januari 1984, tur ring warsa punika makabung sareng ASEAN, Organisasi Kerja Sama Islam, miwah PBB. Sasampun kamardikan, pamahaman sejarah kapangaruhan olih kesinambungan dinasti, Islam, ideologi negara Melayu Islam Beraja utawi MIB, minyak miwah gas, sarta narasi pangwangunan negara. Pandangan punika penting anggén mahami identitas nasional miwah pendidikan kewarganegaraan, nanging sejarawan taler ngabandingang sareng pandangan sosial, minoritas, masa perang, kolonial, miwah pandangan liyanan. Pusat Sejarah Brunei ngumpulang sejarah lisan miwah neliti genah, komunitas, lembaga, monumen, kasultanan, Kampong Ayer, Bandar Brunei, Seria, miwah pendudukan Jepang. Departemen Museum Brunei ngreksa artefak miwah nyajangang pameran arkeologi miwah sejarah. Arsip Nasional Brunei Darussalam ngreksa catetan pamaréntah miwah nyadiayang sawatara bahan liwat e-Arkib, sawatara Universitas Brunei Darussalam miwah Akademi Studi Brunei nyokong riset akademis. Kementerian Pendidikan Brunei nglebokang sejarah nasional ring ajahan sekolah, kalebet Sejarah Brunei Darussalam 1800-1984. Pameran umum miwah acara pendidikan umumné prasida kaakses, nanging akses arsip miwah tata cara riset gumantung ring lembaga tur patut kacék sadurungné. Artikel sejarah, barang kuno, miwah bahan arsip umum tan prasida kaanggep bebas diekspor; pihak berwenang prasida merlukeun izin. Catetan sejarah Brunei sane becik nyatet jenis sumber, tanggal, miwah konteks kelembagaan, mbedayang narasi resmi saking tafsiran akademis, tur mriksa bukti sane silih bantah yening kronologi, wewidangan, utawi aran kuna kantun tan pasti.
Sejarah Brunei ring Brunei
Sejarah Brunei nyakup kontak kawasan awal, jumenengné kasultanan Islam, owah-owahan wewidangan, pangayoman Inggris, pendudukan Jepang, pangembangan adhedhasar minyak, miwah kamardikan ring warsa 1984. Bukti nyakup catetan Cina, naskah Melayu, silsilah, sejarah lisan, arkeologi, perjanjian, catetan administrasi, miwah dokumen konstitusi. Sebutan awal kadi P'o-li, Poli, Puni, miwah Boni masih dadi pasulayan tur tan otomatis nuduhang Brunei.
VivAVia can make mistakes. Check important information.

