การลงทุนในกัมพูชา

ตลาดหลักทรัพย์อย่างเป็นทางการของกัมพูชาอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของหน่วยงานกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์กัมพูชา (SERC) ซึ่งกำกับผู้ร่วมตลาด สนับสนุนการพัฒนาตลาด และทำหน้าที่คุ้มครองผู้ลงทุน ตลาดหลักทรัพย์กัมพูชา (CSX) เป็นตลาดหลักทรัพย์ของประเทศ ศูนย์รับฝากหลักทรัพย์กลาง (CSD) และตัวแทนชำระราคาทำหน้าที่รับฝากและชำระราคาหลักทรัพย์ในระบบไร้ใบหลักทรัพย์ บริษัทหลักทรัพย์ที่ได้รับอนุญาตจาก SERC ทำหน้าที่นายหน้า ผู้ค้า ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ หรือที่ปรึกษาได้ โดยทั่วไปการลงทุนหลักทรัพย์เริ่มจากการสมัครรหัสผู้ลงทุนออนไลน์ จากนั้นทำสัญญาลูกค้ากับบริษัทที่ได้รับอนุญาต ตรวจสอบตัวตนและ KYC เปิดบัญชีซื้อขาย และส่งคำสั่งผ่านระบบรับฝากและชำระราคาที่มีการกำกับ หุ้นสามัญและหุ้นบุริมสิทธิที่จดทะเบียนใน CSX แสดงความเป็นเจ้าของ และอาจให้สิทธิรับเงินปันผล สิทธิออกเสียง หรือสิทธิตามลำดับก่อนหลัง หุ้นกู้บริษัทอาจไม่มีหลักประกัน มีผู้ค้ำประกัน หรือมีหลักประกัน และต้องตรวจสอบความน่าเชื่อถือของผู้ออก อัตราดอกเบี้ย อายุหุ้นกู้ หลักประกัน และข้อกำหนดต่าง ๆ พันธบัตรรัฐบาลไม่ได้อยู่ในหน้าผลิตภัณฑ์ CSX ที่ใช้ในการวิจัยนี้ กองทุนรวมเพื่อการลงทุน (CIS) รวบรวมเงินผู้ลงทุนไว้ภายใต้โครงสร้างกองทุนที่ได้รับอนุญาต โดยปกติมีผู้จัดการกองทุน ผู้ดูแลผลประโยชน์ ผู้จัดจำหน่าย และผู้บริหารกองทุน หนังสือชี้ชวนควรระบุนโยบายลงทุน มูลค่าทรัพย์สินสุทธิ (NAV) เงื่อนไขไถ่ถอน และค่าธรรมเนียมทั้งหมด การลงทุนธุรกิจโดยตรงอาจใช้โครงการลงทุนที่มีคุณสมบัติเหมาะสม (QIP) โครงการลงทุนที่มีคุณสมบัติเหมาะสมแบบขยาย (EQIP) หรือโครงการลงทุนที่ได้รับการค้ำประกัน (GIP) ตามลักษณะโครงการและเงื่อนไขกฎหมาย โครงการที่มีสิทธิยื่นผ่านสภาเพื่อการพัฒนากัมพูชา (CDC) หรือคณะอนุกรรมการการลงทุนระดับเทศบาลหรือจังหวัด CDC ระบุว่าสามารถออกหนังสือรับรองการจดทะเบียนภายใน 20 วันทำการ หากข้อเสนอไม่อยู่ในบัญชีรายการต้องห้ามและเป็นไปตามเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง สิทธิประโยชน์อาจรวมถึงการยกเว้นภาษีเงินได้นานสูงสุด 9, 6 หรือ 3 ปีตามกลุ่มกิจกรรม ค่าเสื่อมราคาแบบพิเศษ และการหักค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม รวมถึงการหักบางรายการได้ 150% สิทธิประโยชน์ด้านการนำเข้าและภาษีมูลค่าเพิ่มขึ้นอยู่กับกิจกรรม กฎหมาย และการปฏิบัติตามเงื่อนไขอย่างต่อเนื่อง สถานะโครงการไม่ได้ทำให้ได้รับสิทธิประโยชน์ทุกอย่างโดยอัตโนมัติ การลงทุนอสังหาริมทรัพย์ต้องตรวจสอบกรรมสิทธิ์ที่ดินหรือคอนโดมิเนียม เอกสารสิทธิ เงื่อนไขสัญญาเช่า ผังเมือง และใบอนุญาตแยกต่างหาก กฎที่ดินที่ใช้จำกัดการถือครองที่ดินของชาวต่างชาติ และไม่ควรคิดว่าการใช้ผู้ถือกรรมสิทธิ์แทนจะเลี่ยงข้อจำกัดได้ โครงการโดยตรงยังต้องตรวจสอบผู้สนับสนุน ความต้องการเงินทุน ใบอนุญาต สถานะที่ดินหรือเอกสารสิทธิ การปฏิบัติตามข้อกำหนดที่คาดการณ์ และสิทธิประโยชน์ที่อาจได้รับ สินทรัพย์ดิจิทัลและทางเลือกอื่นเป็นสาขาที่กำลังเกิดขึ้น ธุรกิจอาจอยู่ภายใต้กรอบกำกับของ SERC แต่สินทรัพย์ดิจิทัลไม่ได้เป็นหลักทรัพย์ที่อยู่ภายใต้การกำกับโดยอัตโนมัติเพียงเพราะเสนอขายเป็นการลงทุน การจัดสรรเงินลงทุนควรตรงกับเป้าหมาย ความเสี่ยงที่ยอมรับได้ ระยะเวลา และความต้องการสภาพคล่อง ผู้ลงทุนอาจผสมหุ้น หุ้นกู้ หน่วยลงทุนใน CIS โครงการโดยตรง อสังหาริมทรัพย์ และสินทรัพย์นอกกัมพูชา พร้อมควบคุมการกระจุกตัวตามผู้ออก อุตสาหกรรม ประเภทสินทรัพย์ สกุลเงิน และอายุหุ้นกู้ ดัชนี CSX วัดตลาดท้องถิ่นตามมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาด ไม่ใช่สิ่งทดแทนการกระจายการลงทุนทั่วโลก ควรประเมินความเสี่ยงเงินเรียลกัมพูชา (KHR) และดอลลาร์สหรัฐ (USD) แยกจากกัน เงินสำรองสภาพคล่องนอกพอร์ตช่วยลดความจำเป็นในการขายในตลาดที่ซื้อขายเบาบาง การทยอยถือหุ้นกู้ตามช่วงอายุและการปรับสมดุลเป็นระยะอาจช่วยให้พอร์ตสอดคล้องกับความต้องการเงินสดที่วางแผนไว้ การซื้อขาย CSX เปิดวันจันทร์ถึงศุกร์ ยกเว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์ ช่วงประมูลเปิดตลาดคือ 08:00 ถึง 09:00 การซื้อขายต่อเนื่องหลายราคาคือ 09:00 ถึง 14:50 และช่วงประมูลปิดตลาดคือ 14:50 ถึง 15:00 หน่วยซื้อขายหุ้นขั้นต่ำคือหนึ่งหุ้น และต้องส่งคำสั่งผ่านสมาชิกที่ได้รับอนุญาต ผู้ให้สภาพคล่องอาจช่วยลดส่วนต่างราคาเสนอซื้อและเสนอขายของหุ้นบางตัว แต่ไม่ได้รับประกันว่าจะขายได้รวดเร็วหรือในราคาที่ต้องการ ค่าใช้จ่ายอาจรวมค่านายหน้า ค่าซื้อขาย CSX ค่าชำระราคา ค่ารับฝากหลักทรัพย์ ค่าดูแลทรัพย์สิน ค่าบริหารกองทุน ค่าจัดจำหน่ายและค่าผู้ดูแลผลประโยชน์ ส่วนต่างราคาเสนอซื้อและเสนอขาย การแลกเปลี่ยนเงินตรา ภาษี และค่าใช้จ่ายทางกฎหมาย ตรวจสอบบัญชี ประเมินราคา หรือสอบทานธุรกิจสำหรับโครงการเอกชน ไม่มีค่าธรรมเนียมรายย่อยแบบเดียวที่ใช้ได้ทุกกรณี ผู้ลงทุนควรเปรียบเทียบตารางค่าธรรมเนียมฉบับเต็มและเงื่อนไขหนังสือชี้ชวน รวมถึงเวลาซื้อขายและไถ่ถอน CIS ก่อนส่งคำสั่ง ภาษีกัมพูชาอาจขึ้นอยู่กับสินทรัพย์ ผู้เสียภาษี ถิ่นที่อยู่ ธุรกรรม อนุสัญญาภาษีซ้อนที่เกี่ยวข้อง และกฎปัจจุบัน กรมสรรพากร (GDT) ระบุว่าประกาศ Prakas 1130 MEF.Prk.GDT ลงวันที่ 31 December 2025 ยังมีผลสำหรับภาษีกำไรจากทุน ประกาศ Prakas 584 MEF.Prk.GDT ลงวันที่ 29 July 2026 สำหรับการโอนธุรกิจและหุ้นกับการควบรวม และประกาศ Prakas 578 MEF.Prk.GDT ลงวันที่ 19 September 2024 สำหรับภาษีเงินได้ การอ้างอิงเหล่านี้ไม่ได้ยืนยันว่ามีการยกเว้นภาษีแบบครอบคลุม ควรตรวจสอบแนวทาง GDT ที่ใช้กับกรณีนั้น หรือขอคำแนะนำจากที่ปรึกษาภาษีที่มีคุณสมบัติก่อนขายหรือรับเงินปันผล โดยทั่วไปสนับสนุนให้ผู้ลงทุนต่างชาติเข้าลงทุนในหลักทรัพย์ โดยต้องเป็นไปตามกฎ การเข้าถึงผลิตภัณฑ์ ประเภทผู้ลงทุน และข้อกำหนด KYC ที่เกี่ยวข้อง ภายใต้กฎหมายการลงทุน การไม่เลือกปฏิบัติมีผลโดยขึ้นอยู่กับข้อยกเว้น เช่น การถือครองที่ดิน อาจซื้อเงินตราต่างประเทศสำหรับเงินลงทุน เงินปันผล ดอกเบี้ย และกำไร หรือส่งเงินกลับประเทศผ่านธนาคารตัวกลางที่ได้รับอนุญาตตามขั้นตอนที่เกี่ยวข้อง ควรตรวจสอบ SERC, CSX, CDC, GDT และบริษัทหรือธนาคารที่ได้รับอนุญาตที่เกี่ยวข้องอีกครั้ง ณ วันที่ทำธุรกรรม เพราะรายชื่อตัวกลาง หลักทรัพย์จดทะเบียน ค่าธรรมเนียม กองทุน เงื่อนไขรับฝาก กฎภาษี และขั้นตอนเงินตราต่างประเทศอาจเปลี่ยนแปลง นายหน้าต้องได้รับอำนาจจากลูกค้าเป็นลายลักษณ์อักษร ยืนยันคำสั่ง เปิดเผยค่าธรรมเนียมและผลประโยชน์ทับซ้อนเป็นลายลักษณ์อักษร มีเหตุผลรองรับคำแนะนำ และอิงข้อมูลลูกค้าที่เป็นกลาง ผู้ลงทุนยังต้องรับผิดชอบการอ่านหนังสือชี้ชวนและข้อมูลเปิดเผย ตรวจสอบผู้ออกหรือผู้จัดการ กระจายการถือครอง และเก็บบันทึกภาษีและธุรกรรม ความเสี่ยงด้านราคาตลาด การผิดนัดของผู้ออก อัตราดอกเบี้ย สภาพคล่อง การกระจุกตัว อัตราแลกเปลี่ยน KHR/USD เงินเฟ้อ การเมืองหรือกฎระเบียบ การดำเนินโครงการ เอกสารสิทธิ ใบอนุญาต การรับฝาก การดำเนินงาน ความมั่นคงไซเบอร์ และกฎภาษี ล้วนส่งผลต่อผลลัพธ์ได้ คำเตือนของ SERC เกี่ยวกับหน่วยงานไม่ได้รับอนุญาต คำสัญญาผลตอบแทนสูง และเอกสารที่ไม่รัดกุม เป็นเหตุให้ตรวจสอบใบอนุญาตและเอกสารก่อนโอนเงิน ไม่มีการรับประกันผลตอบแทนจากการลงทุน