Chileqa Pacífico lamar quchapa Andes urqukunapa chawpinpi achka clima suyukunata chimpaykuspa mast'akun. Mana kikin rikch'ayninrayku, ch'aki norte suyumanta para sach'akuna hinallataq chiri sur paisaje-kunakama ancha hukniray pacha condicionesmi kachkan. Pacha muyuy (medio ambiente)qa español simipi ambiente nisqapa común sutimi. Pacha waqaychay (protección ambiental)qa ch'uya wayrata, yakuta, allin allpata, achka rikch'ayniyuq kawsayta, recursoskunata allin kamachisqa llamk'achiyta, contaminaciónta kamachiyta ima aparin. Yakuqa pacha muyuypi ancha chawpi tema, imaraykuchus Chilepi yaku hayk'a tarikusqan ancha hukniraymi. Wasikuna, tarpuy, minería, industria, mayukuna, humedales, sallqa uywakuna ima, aswan ch'aki suyukunapi, huklla pisi yaku sistemakunamanta dependerqanku. Wayra allin kayninqa transportemanta, industriamanta, calefacciónmanta, geografíamanta, wayramanta, pacha tiempomanta ima rikhurin. Vallekunapi cuencakunapipas qhellichasqa wayra ukhupi hap'isqa kananman, chiri suyukunapipas leñawan quñichiywan ruphachisqa q'usñi ancha importante kanman. Q'upa kamachiyqa normalmente mana munasqa rantikuykunata pisiyachiywan, hinallataq servicios locales kachkan chaypi kutichisqa utaq reciclable materialkunata rak'iywan qallarin. Municipalidadpa huñuy sistemankuna hukniraymi, chayrayku tiyakuqkunaqa kikin municipalidadpa llaqta (comuna) nisqapa kamachikuyninta qatinku, manam tukuy llaqtakunapi q'upata kikin hinachu kamachinku nispa yuyaykuspa. Chileqa terremotokuna, tsunamikuna, volcanokunapa ruraynin, ch'akiy, inundacionkuna, allpa llusiykuna, sach'a ninakuna ima riqsichisqa. Kaykuna naturalezaq peligrosninmi, ichaqa dañadas ecosistemakuna, mana allin wasichay, utaq mana allin allpa llamk'achiyqa paykunapa efectoninkunata aswan mana allinman tukuchiyta atinku. Pacha muyuywan tupaq llaqta kamachiykunapi municipalidadkuna, regional kurpukuna, nacional autoridadkuna, empresakuna, yachaqkuna, local ayllukuna ima participarqanku. Hatun efectokunayuq proyectokuna evaluación ambientalta munanman, chay pachapi tiyakuqkunaqa formal procesokunapi utaq ayllu organizacionkunapi participarqanku. Chilepi energía renovable, eficiencia edificiokuna, aswan ch'uya transporte, ecosistemakuna kutichiy, hinallataq aswan allin producciónpi hatun oportunidadeskuna kachkan. Limitacionkunaqa mana igual local capacidad, allpapa yakupa contrarios demandankuna, karu distanciakuna, hinallataq pacha muyuyta dañachisqa kasqanmanta kutichiyqa sasa kasqanmi.
Pacha muyuy: Chilepi
Chilepa pacha muyuyninpi ch'aki pampakuna, tarpuykunapaq allin wayq'ukuna, hatun lamar patakuna, sach'akuna, islaskuna, urqukuna, chiri sur suyukuna ima kachkan. Kay tinkisqa sistemakunata waqaychayqa yaku, q'upa, qhellichakuy, energía, allpa, naturalezaq peligrosninkuna ima hukllapi kamachiyta munan. Wasikunaq, empresakunaq, ayllukunaq, llaqta kamachiqkunapa sapa p'unchaw rurayninkuna llapanku yanapakun.
VivAVia can make mistakes. Check important information.

