פֿראַנקרײַך האָט פֿאַרשיידענע נאַטירלעכע געגנטן. זיי ציען זיך פֿון די אַלפּן און פּירענעען ביז ברייטע טײַכלעכער, וועלדער, פֿײַכטע געביטן, לאַנדווירטשאַפֿטלעכע ערד, אינזלען און די ברעגן פֿונעם אַטלאַנטישן און מיטלענדישן ים. נאַטור הייסט אָפֿט „la nature“, בעת ביאָלאָגישע פֿאַרשיידנקייט הייסט „la biodiversité“. אין לעבנס־ערטער לעבן פֿאַרבונדענע קהילות פֿון געוויקסן, חיות, שוועמלעך און קליינע אָרגאַניזמען; שאָדן צו איין טייל קען דעריבער ווירקן אויף אַ סך אַנדערע. פֿראַנקרײַך ניצט עטלעכע מינים באַשיצטע געביטן, אָדער „espaces protégés“. נאַציאָנאַלע פּאַרקן, נאַטור־רעזערוון, באַשיצטע ים־געביטן און אַנדערע קלאַסיפֿיקאַציעס געבן פֿאַרשיידענע שטאַפּלען שוץ און קענען דערלויבן פֿאַרשיידענע אַקטיוויטעטן. אַ רעגיאָנאַלער נאַטור־פּאַרק (parc naturel régional) איז אַ פּאַרק וואָס שטעלט דעם קאָאָפּעראַציע צווישן באַפֿעלקערטע קהילות אין צענטער. ער זוכט צו באַשיצן לאַנדשאַפֿטן און ירושה, בעת ער שטיצט פּאַסיקע לאַנדווירטשאַפֿט, טוריזם, האַנטווערק און לאָקאַלע אַנטוויקלונג. וועלדער קענען זײַן עפֿנטלעך אָדער פּריוואַט און ווערן געוויינטלעך פאַרוואַלטעט פֿאַר עטלעכע צוועקן. זיי קענען געבן לעבנס־אָרט, האָלץ, פֿאַרווײַלונג, וואַסער־שוץ, קוילנשטאָף־אויפֿהיטונג און שאָטן, כאָטש די צילן קאָנקורירן צומאָל איינער מיטן אַנדערן. טײַכן, טײַכלעכער, זומפּן, דונען און ברעג־געביטן זענען באַזונדער ווערטפֿולע לעבנס־ערטער. זיי העלפֿן חיות זיך באַוועגן און פֿאַרמערן, האַלטן וואַסער, פֿאַרקלענערן עטלעכע פֿלייצונג־ווירקונגען און באַשיצן באָדן; אָבער פֿאַרפּעסטיקונג און בויִונג קענען זיי אָפּשוואַכן. לאַנדווירטשאַפֿט האָט געמאַכט אַ גרויסן טייל פֿון דעם פֿראַנצויזישן לאַנדשאַפֿט. פֿעלדער, רעדלען, פֿרוכטגערטנער, ווײַנגערטנער, פּאַסטוכערײַ־ערד און דאָרפֿישע געביידעס קענען שטיצן מינים, בעת אינטענסיווע באַנוץ פֿון לאַנד קען פֿאַרפּשוטן לעבנס־ערטער און דריקן אויף וואַסער און באָדן. מענטשן געניסן אָפֿט פֿון דער נאַטור דורך שפּאַצירן, בײַק־פֿאָרן, שווימען, קריכן, פֿישן און אָבסערווירן ווילדע חיות. צוטריט איז נישט אומעטום אויטאָמאַטיש דערלויבט, ווײַל מען דאַרף רעספּעקטירן באַצייכנטע וועגן, פּריוואַט אייגנטום, צײַטווײַליקע באַגרענעצונגען, פֿײַער־געפֿאַר און שוץ פֿון לעבנס־ערטער. נאַטור־שוץ גיט געזונטערע לאַנדשאַפֿטן און מער ווידערשטאַנדספֿעיִקע עקאָסיסטעמען, אָבער אַ באַשיצטער סטאַטוס באַזײַטיקט נישט יעדע סכּנה. קלימאַט־ענדערונג, אַרײַנגעבראַכטע מינים, פֿאַרפּעסטיקונג, צעבראָכענע לעבנס־ערטער און קאָנקורירנדיקע באַנוצונגען פֿון לאַנד דאַרפֿן לאַנג־טערמיניקע קאָאָפּעראַציע.
נאַטור אין פֿראַנקרײַך
די נאַטור אין פֿראַנקרײַך נעמט אַרײַן בערג, וועלדער, טײַכן, פֿײַכטע געגנטן, לאַנדווירטשאַפֿטלעכע ערד, די אַטלאַנטישע און מיטלענדישע ברעגן און עקאָסיסטעמען אין די איבערזעע־געביטן. זי שטיצט ווילדע חיות און געוויקסן, ריין וואַסער, עסנוואַרג־פּראָדוקציע, פֿאַרווײַלונג און וואָכעדיקן וווילזײַן. שוץ פֿאַרבינדט עפֿנטלעכע כּללים, באַשיצטע געביטן, לאָקאַלע פאַרוואַלטונג און פֿאַראַנטוואָרטלעכן אויפֿפֿירונג פֿון באַזוכער און איינוווינער.
VivAVia can make mistakes. Check important information.

