လွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ၵေႃႉႁၵ်ႉၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး

လွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ၵေႃႉႁၵ်ႉၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး မီးလၢႆၽၢင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇၵၢၼ်ၵူႈၵၼ်၊ ၵၢၼ်ႁူပ်ႉၵၼ်တႃႇတႄႇၼႃႈႁိူၼ်း၊ လွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ဢၼ်မၼ်ႈၵိုမ်း၊ ၵၢၼ်မၢႆၵူႈ၊ ၵၢၼ်တႄႇၼႃႈႁိူၼ်း လႄႈ လွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ၵၼ်ၵႆ။ ဢမ်ႇမီးသဵၼ်ႈတၢင်းလဵဝ်ဢၼ်ၵူႈၵေႃႉႁဵတ်းၸွမ်း။ ၵူၼ်းၸၢင်ႈႁူပ်ႉၵၼ်ႁင်းၵူၺ်းၽၢၼ်ႇပၢႆးပညာ၊ ၵၢၼ်၊ မိတ်ႉ၊ လွင်ႈသူၼ်ၸႂ်၊ ၵၢၼ်လႄႇတၢင်း ႁိုဝ် ပလႅတ်ႉၾွမ်းတူဝ်ႈတူင်ႇ။ ၵူၼ်းတၢင်ႇၸိူဝ်းႁူပ်ႉၵၼ်ၽၢၼ်ႇၽူႈၶိူဝ်း ႁိုဝ် ၸုမ်းၵူၼ်းၼႃႈလိၼ်၊ မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈၶဝ်ႈပႃးၶေႃႈမုင်ႈမွင်းဝႃႈၵူႈၵေႃႉတေတႅပ်းတတ်းဝႃႈ တေသိုပ်ႇၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ်ႁိုဝ်ဢမ်ႇ။ ၶေႃႈၵႂၢမ်း “love marriage” လႄႈ “arranged marriage” ၸႂ်ႉၵၼ်ၵႂၢင်ႈၶႂၢင်။ “love marriage” ၵမ်ႉၼမ်ပွင်ႇဝႃႈၵူႈၵေႃႉလိူၵ်ႈၵၼ်ႁင်းၵူၺ်း၊ ၽိူဝ်ႇ “arranged marriage” ၵမ်ႉၼမ်ပွင်ႇဝႃႈၼႃႈႁိူၼ်းၸွႆႈၼႄၵူၼ်းတႃႇႁူပ်ႉထူပ်း။ လွင်ႈတႄႉၸၢင်ႈပူၼ်ႉၽၢၼ်ႇၵၢၼ်လိူၵ်ႈသုၼ်ႇတူဝ်၊ လွင်ႈၶဝ်ႈပႃးၶွင်ၼႃႈႁိူၼ်း လႄႈ ၵၢၼ်တူၵ်းလူင်းၵၼ်။ လွင်ႈၼႃႈႁိူၼ်းႁၼ်လီၸၢင်ႈလွင်ႈယႂ်ႇတေႃႇၸႂ် ႁိုဝ် ၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း၊ ယွၼ်ႉတီႈယူႇ၊ ၵၢၼ်လဵင်ႉလူ၊ ပွႆး၊ ငိုၼ်းတွင်း လႄႈ ၸုမ်းမိတ်ႉၵႆႉၵွင်ႉၵၼ်။ လွင်ႈၼႆႉလွင်ႈယႂ်ႇတၢင်ႇၵၼ်ၼႂ်းၵူႈၵူႈ၊ လႄႈ လွင်ႈၶဝ်ႈပႃးၶွင်ၼႃႈႁိူၼ်းဢမ်ႇထုၵ်ႇတၢင်တႅၼ်းၶေႃႈယွမ်းၸႂ်လွတ်ႈလႅဝ်း လႄႈ သိုပ်ႇမီးယူႇၶွင်ၽူႈၵူႈၽၢႆႇလႂ်ၽၢႆႇၼၼ်ႉ။ ၵၢၼ်ၵူႈၵၼ်ၸၢင်ႈပိုတ်ႇၼႄတီႈၼႃႈႁိူၼ်းမၢင်ႁိူၼ်း၊ ၵူၺ်းမၢင်ႁိူၼ်းသိမ်းပဵၼ်လွင်ႈသုၼ်ႇတူဝ်။ ၵူႈၵူႈၸၢင်ႈထူပ်းၶေႃႈမုင်ႈမွင်းတၢင်ႇၵၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းၽူႈယိင်းၽူႈၸၢႆး၊ သႃႇသၼႃ၊ ၸၼ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်း၊ ၽႃႇသႃႇ၊ ၼႃႈလိၼ်၊ ၸၼ်ႉလွင်ႈယူႇ၊ လွင်ႈၸႂ်ႉၸၢတ်ႈ လႄႈ ၵၢၼ်တႄႇၼႃႈႁိူၼ်း၊ ၵူၺ်းၶေႃႈမုင်ႈမွင်းၸိူဝ်းၼႆႉဢမ်ႇၸႅၼ်းတမ်းၵူႈၵေႃႉ ႁိုဝ် ၵူႈလွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်။ လွင်ႈႁၵ်ႉဢၼ်လီမီးလွင်ႈၼပ်ႉယမ်ၵၼ်၊ ၵပ်းသိုပ်ႇတႅတ်ႈတေႃး၊ ၶေႃႈယွမ်းၸႂ်၊ လွင်ႈသုၼ်ႇတူဝ် လႄႈ လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းတႃႇသိုပ်ႇမီးမိတ်ႉ လႄႈ ယိူင်းဢၢၼ်းသုၼ်ႇတူဝ်။ ၶေႃႈယွမ်းၸႂ်လူဝ်ႇပဵၼ်ၸႂ်ၵျေႃႇလွတ်ႈ လႄႈ ၸၢင်ႈထွၼ်ၶိုၼ်းလႆႈ။ လွင်ႈႁၵ်ႉ၊ ၶွင်တွၼ်ႈ၊ ၵၢၼ်မၢႆၵူႈ ႁိုဝ် ၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵွၼ်ႇၼႃႈ ဢမ်ႇပၼ်သုၼ်ႇထာဝရ။ ၵူႈၵူႈၸၢင်ႈလူဝ်ႇဢုပ်ႇၵၼ်လွင်ႈၼႃႈႁိူၼ်းၶဝ်ႈပႃး၊ လွင်ႈၼႄတူဝ်ၵူႈၵူၼ်း၊ ငိုၼ်း၊ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်၊ ၶဝ်ႈၽၵ်း၊ ၽႃႇသႃႇ၊ တီႈယူႇ၊ ၵၢၼ်၊ လုၵ်ႈ၊ ၵၢၼ်ၼႂ်းႁိူၼ်း လႄႈ ၵၢၼ်လဵင်ႉလူၽူႈၶိူဝ်း။ လွင်ႈၸႅင်ႈလႅင်းၸဵမ်ၸႃႉဢမ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈပႅၵ်ႇပႆႇႁၢႆ၊ ၵူၺ်းမၼ်းၼႄဝႃႈၶေႃႈမုင်ႈမွင်းလွင်ႈယႂ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇၸွမ်းၵၼ်လႆႈႁိုဝ်ဢမ်ႇ။ ၶေႃႈပၼ်သတိပႃးၵၢၼ်ထတ်းတူၺ်း၊ ၶတ်းၵူၼ်းဢွၵ်ႇႁၢင်၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဢူၵ်းၸႂ်ၵူၼ်း၊ ၶေႃႈၶู่ၶၢၼ်၊ ၸႂ်ႉႁႅင်းတေႃႇၵၢၼ်လိင်ႇ၊ ထိင်းငိုၼ်း၊ ၸွမ်းလမ်း ႁိုဝ် ၸႅၵ်ႇၽႃႈႁၢင်ႈသုၼ်ႇတူဝ် ဢမ်ႇယွမ်းၸႂ်။ လွင်ႈႁၵ်ႉဢမ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉလွတ်ႈၽေး ႁိုဝ် ယွမ်းႁပ်ႉလႆႈ။