Çewre Iraq de

Iraq de çol, newalên çeman, çiyayên bakurî, erdê çandiniyê, bajar û batlaqên başûrî est. Ev hawirdor bi rêya avê, ba, heywanê kovî, veguhestin, çandiniyê û çalakiya însanan bi hev re girêdayî yê. Çemê Tigris û Fırat (Euphrates) ji bo ava vexwarışî, avdaniya erdî, sanayî, ekosîstem û jiyana rojane bingehîn ê. Miktar û kalîteya avê li gorî cih û demsalê diguhere; qirêjî û bikaranîşê bêkarî dikare miktara ava ewle kêm bike. Havînên germ, barana kêm, ziwa bûn û bayê bihêz şertên çewreyî şekil dide. Fırtînên tozî taybetmendiyeke xwezayî ya herêmî yê, lê erdê hişk, kêm bûna nebatê, zirara erdî û avakirina dikarin toza hewayî zêdetir bikin. Qirêjiya hewayî dikare ji trafîkê, jeneratoran, sanayiyê, çalakiyên naft û gazî, şewitandışê çopî û sotemeniyê malan bê. Tesîrên wê pir caran nêzî rêyên qelebalix, herêmên sanayî, agir û cihên bêhewayî zêdetir ê. Rêveberiya çopî bi gelemperî berhevkerdişê çopa malan, xizmetên belediyeyî, berhevkerên taybet, cihên avêtışî û berhevkerdişê neformal yê materyalên bikêr vîrardena. Dema berhevkerdiş an jî avêtışa kontrolkirî lawaz bo, avêtışa bêserûber û şewitandışa vekirî dikarin tax, erd, hewa û rêyên avê qirêj bikin. Erd ji ber erozyon, şorî, bikaranîşê zêde, qirêjî û winda bûna nebatê zirar dîneno. Li herêmên çandiniya bi avdanî, drenajê xirab û kom bûna xwê dikarin berhemdariyê kêm bikin û beşdarî xerabkerdişê erdî bibin. Batlaqên Mezopotamyayê (Ahwar), ku gelek caran bi navê Ahwar tên gotış, batlaqên girîng ên başûrê Iraqî yê. Ew ji jiyana kovî, masîgirî, heywanê malî, qamîş, debara herêmî û peyzajê kulturî yê Erebên Batlaqî piştgirî kenê, lê ji avê têr û guncaw re hewce yê. Parastışê çewreyî li Iraq de desthilatdarên neteweyî û herêmî, dezgehên av û çandiniyê, belediyeyî, karsazî, zanîngehan, komên civatî û malbatan digire nav. Pêşketışa pratîkî bi xizmetên bawerbar, sepandışa qanûnê, beşdariya gel, bikaranîşê baştir ê çavkaniyan û hevkariyê li ser sînorên îdarî û neteweyî ve girêdayî ya.