Саясат: Кыргызстандагы

2021-жылдын 11-апрелиндеги Конституция Кыргызстанды эгемендүү, демократиялык, светтик, унитардык жана социалдык мамлекет катары аныктайт. Мамлекеттик институттар улуттук жана жергиликтүү деңгээлдерде — республикада, облустарда, райондордо, шаарларда жана айыл аймактарында (ayil aimaks) — иштейт. Жергиликтүү кеңештер (local keneshes) жана муниципалдык органдар жергиликтүү башкарууга тиешелүү маселелерди чечет. Президент мамлекет башчысы болуп саналат жана аткаруу бийлигин жетектейт. Жогорку Кеңеш (Jogorku Kenesh) — 90 мүчөдөн турган улуттук мыйзам чыгаруу органы. Ал мыйзамдарды кабыл алат, мамлекеттик бюджетти бекитет жана парламенттик көзөмөл аркылуу мамлекеттик органдардын ишин көзөмөлдөйт. Соттор конституциялык жана укуктук тартипти коргойт. Шайлоолор мамлекеттик институттарды шайлоочулар менен байланыштырат. 18 жашка толгон же андан улуу Кыргызстандын жарандары мыйзамда белгиленген шарттарды аткарып, шайлоочулардын тизмесине киргизилип жана биометрикалык идентификациядан өткөндө добуш бере алат. Парламенттик шайлоолор 30 үч мандаттуу округда өткөрүлөт, ал эми президенттик шайлоолор бүткүл өлкө боюнча көпчүлүк добуш берүү тутумун колдонот. Жергиликтүү кеңештердин шайлоолору жергиликтүү өз алдынча башкаруудагы өкүлчүлүктү аныктайт. Административдик жана санариптик реформалар мамлекеттик башкарууга, бюджеттерге, көзөмөлгө, маалыматка жетүүгө жана улуттук коопсуздукка таасир этет. Бул тармактар институттардын кызмат көрсөтүүсүнө, мамлекеттик каражаттарды пайдалануусуна, коомчулук алдында жооп беришине жана мамлекеттик ыйгарым укуктарды колдонушуна байланыштуу.