การประกอบธุรกิจในประเทศลาว

ประเทศลาวรับรองวิสาหกิจ 4 ประเภท ได้แก่ วิสาหกิจของรัฐ วิสาหกิจผสม วิสาหกิจเอกชน และวิสาหกิจสหกรณ์ รูปแบบทางกฎหมายหลัก ได้แก่ วิสาหกิจบุคคล ห้างหุ้นส่วน และบริษัท วิสาหกิจบุคคลไม่เป็นนิติบุคคลแยกต่างหาก ส่วนห้างหุ้นส่วนและบริษัทเป็นนิติบุคคลแยกต่างหาก บริษัทอาจเป็นบริษัทจำกัด บริษัทจำกัดคนเดียว หรือบริษัทมหาชน และห้างหุ้นส่วนอาจเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญหรือห้างหุ้นส่วนจำกัด กรมจัดการวิสาหกิจและสำนักงานอุตสาหกรรมและการค้าระดับแขวงหรือเมืองเป็นผู้ออก ERC บันทึกการแก้ไข และดูแลข้อมูลวิสาหกิจ โดยปกติคำขอที่ครบถ้วนต้องระบุชื่อธุรกิจ รูปแบบวิสาหกิจ ที่ตั้ง ทุนจดทะเบียน กรรมการหรือผู้จัดการ เจ้าของ หุ้นส่วนหรือผู้ถือหุ้น กิจกรรม และเอกสารแสดงตัวตน การจดทะเบียนมีผลครั้งเดียวตลอดระยะเวลาประกอบธุรกิจ ภายใต้กฎหมายวิสาหกิจฉบับปัจจุบัน นายทะเบียนควรออก ERC และบันทึกธุรกิจในระบบข้อมูลวิสาหกิจแห่งชาติภายในไม่เกิน 3 วันทำการนับจากได้รับเอกสารคำขอครบถ้วน คำแนะนำออนไลน์เก่าอาจระบุกรอบเวลาต่างออกไป จึงควรตรวจสอบช่องทางยื่นคำขอปัจจุบัน หมายเลขประจำตัวผู้เสียภาษี หรือ TIN รวมอยู่ใน ERC และปรากฏบนเอกสารภาษี ศุลกากร และบัญชีอย่างเป็นทางการ ธุรกิจยังต้องมีตราประทับบริษัทที่ได้รับอนุญาตเมื่อมีข้อกำหนด โดยดำเนินการเรื่องตราและการอนุญาตใช้ผ่านหน่วยงานรักษาความสงบ ประกันสังคมเป็นข้อบังคับสำหรับความสัมพันธ์ระหว่างธุรกิจกับคนทำงานที่เกี่ยวข้อง หลังจดทะเบียนแล้ว ยังมีหน้าที่ต่อเนื่องเรื่องการยื่นภาษี การจัดทำบัญชี และการปิดบัญชีหรือรายงานประจำปี ERC เพียงอย่างเดียวไม่ได้อนุญาตให้ประกอบกิจกรรมเชิงพาณิชย์ทุกประเภท กิจกรรมในบัญชีควบคุมอาจต้องได้รับอนุมัติการลงทุนและใบอนุญาตประกอบธุรกิจจากหน่วยงานภาคส่วนที่รับผิดชอบ กิจกรรมนอกบัญชีดังกล่าวก็ยังอาจต้องมีใบอนุญาตเฉพาะภาคส่วน การนำเข้าและส่งออก การค้าภายในประเทศ อุตสาหกรรม และหัตถกรรมอาจต้องขอใบอนุญาตแยกกัน และกิจกรรมหลายอย่างอาจเกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน กรมส่งเสริมการลงทุนและสำนักงานบริการการลงทุนแบบจุดเดียว (One-stop Investment Service Office: OISO) ระดับส่วนกลางหรือแขวงประสานงานการลงทุนที่ถูกควบคุม สัมปทาน และคำขอการลงทุนอื่น ๆ การเข้าถึงตลาดของผู้ลงทุนต่างชาติขึ้นอยู่กับประเภทกิจกรรม การอนุญาตลงทุน และสัมปทานที่เกี่ยวข้อง จึงไม่มีหลักเกณฑ์เดียวที่ให้สิทธิเข้าถึงกิจกรรมทุกประเภท ทุนจดทะเบียนต้องถูกต้องและจัดให้ครบถ้วนเป็นเงิน ทรัพย์สิน หรือแรงงานตามที่รูปแบบทางกฎหมายอนุญาต ข้อกำหนดทุนขั้นต่ำมีผลเฉพาะบางกิจกรรมที่รัฐบาลอนุมัติ ที่ตั้งธุรกิจ ความเป็นเจ้าของ การบริหาร กิจกรรม และข้อมูล ERC ด้านอื่นอาจก่อให้เกิดหน้าที่รายงาน โดยทั่วไปการเปลี่ยนแปลงสาระสำคัญต้องรายงานภายใน 30 วัน และนายทะเบียนอาจใช้เวลาตรวจสอบได้ถึง 30 วันทำการ สามารถตรวจดูหรือขอสำเนาเอกสารทะเบียนได้โดยชำระค่าธรรมเนียมทางราชการ กระทรวงการคลังและกรมสรรพากรดูแลการบริหารภาษี ค่าธรรมเนียมปัจจุบันขึ้นกับแบบจดทะเบียน ใบอนุญาตเฉพาะภาคส่วน กระบวนการลงทุนหรือสัมปทาน ตราประทับ และบริการที่ขอ จึงไม่มีค่าใช้จ่ายรวมปัจจุบันจำนวนเดียวที่ใช้ได้กับทุกธุรกิจ ควรยืนยันค่าใช้จ่ายด้านบัญชี ภาษี และใบอนุญาตกับสำนักงานที่รับผิดชอบก่อนยื่นคำขอ กรมส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมสนับสนุนนโยบาย การเงินและสินเชื่อ บริการพัฒนาธุรกิจ การฝึกอบรม การจดทะเบียน และงานแสดงสินค้า กระบวนการกองทุนวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมที่มีเอกสารกำกับอาจต้องใช้แผนธุรกิจ การฝึกอบรมเสริมศักยภาพ การปฏิบัติตามกฎหมายบัญชี และไม่มีหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ โดยมีการระบุพื้นที่ที่ได้รับความสำคัญ เช่น การแปรรูปสินค้าเกษตร หัตถกรรม เกษตรกรรม การท่องเที่ยว และบางพื้นที่ ธนาคารพาณิชย์และสถาบันการเงินอื่นเป็นช่องทางสินเชื่อแยกต่างหาก กฎหมายส่งเสริมการลงทุนฉบับแก้ไขปี 2024 ระบุสาขาส่งเสริม เช่น การผลิตสะอาดและเกษตรกรรม อุตสาหกรรมสิ่งแวดล้อมและสีเขียว การแปรรูปสินค้าเกษตร หัตถกรรม การทดแทนการนำเข้า การส่งออก สุขภาพ การศึกษาและทักษะ กิจกรรมดิจิทัล การวิจัย การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน โครงสร้างพื้นฐาน เขตเศรษฐกิจพิเศษ และโลจิสติกส์ สิทธิประโยชน์ขึ้นอยู่กับกิจกรรมและที่ตั้ง ตัวอย่างเช่น การยกเว้นภาษีกำไรอาจนานถึง 10 ปีในเขต 1 และ 4 ปีในเขต 2 ก่อนรวมช่วงเวลาเพิ่มเติมตามสาขา ขณะที่การศึกษามีหลักเกณฑ์แยกต่างหาก หลักเกณฑ์เรื่องศุลกากร ภาษีมูลค่าเพิ่ม กำไรที่นำกลับไปลงทุน การยกยอดผลขาดทุน และค่าธรรมเนียมที่ดินของรัฐเป็นไปตามกฎหมายและข้อกำหนดการรับรองที่ใช้บังคับ การเปลี่ยนเจ้าของ กรรมการ กิจกรรม หรือที่ตั้งต้องแจ้งนายทะเบียนและหน่วยงานภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง OISO ดูแลการโอนหรือมอบหมายความเป็นเจ้าของธุรกิจในกระบวนการลงทุนที่เกี่ยวข้อง การควบรวมหรือแบ่งบริษัทจำกัดต้องมีมติพิเศษ แจ้งเจ้าหนี้ล่วงหน้าอย่างน้อย 10 วันทำการ และเปิดช่วงเวลาให้คัดค้าน 30 วัน การเลิกกิจการอาจเป็นไปตามมติของเจ้าของ หุ้นส่วน หรือผู้ถือหุ้น คำพิพากษาศาล กฎหมาย หรือการล้มละลาย สำหรับวิสาหกิจบุคคล การชำระบัญชีให้จ่ายค่าแรง ภาษี และหนี้สินอื่นตามลำดับความสำคัญ หลังได้รับหนังสือแจ้งเลิกกิจการ นายทะเบียนควรนำธุรกิจออกจากฐานข้อมูลและออกหนังสือแจ้งที่เกี่ยวข้องภายในไม่เกิน 3 วันทำการ การล้มละลายและการชำระบัญชีโดยศาลเป็นไปตามหลักเกณฑ์การฟื้นฟูหรือกฎหมายล้มละลายแยกต่างหาก