ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಲೆ

ಬರ್ಮೀಸ್ ಪದ အနုပညာ ಎಂದರೆ ಕಲೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಕಲಾರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ပန်းချီ (ಚಿತ್ರಕಲೆ), ပန်းပု (ಶಿಲ್ಪಕಲೆ), ဂီတ (ಸಂಗೀತ), သဘင် (ನಾಟಕಕಲೆ), ရုပ်ရှင် (ಸಿನಿಮಾ ಅಥವಾ ಚಲನಚಿತ್ರ), ဓာတ်ပုံ (ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ) ಮತ್ತು အနုပညာကွန်ပျူတာ (ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕಲೆ) ಸೇರಿವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಾಗೂ ಸಮಕಾಲೀನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೆರುಗೆಣ್ಣೆ ವಸ್ತುಗಳು, ಆಭರಣ, ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಅನ್ವಯಿಕ ಕಲೆ, ಜವಳಿ, ಬೊಂಬೆಯಾಟ, ಜನಾಂಗೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಆಧಾರಿತ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳೂ ಇರಬಹುದು. Atā Thingyan ಅನ್ನು 2024ರಲ್ಲಿ ಮಾನವಕುಲದ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ UNESCO ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಧಾರ್ಮಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅದರ ಲಲಿತಕಲೆಗಳ ಇಲಾಖೆ, ತರಬೇತಿ, ನಿರ್ಮಾಣ, ರಂಗಮಂದಿರಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಯಾಂಗೋನ್ ಮತ್ತು ಮಂಡಲೇಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಂಗಮಂದಿರಗಳಿವೆ. ಯಾಂಗೋನ್ ಮತ್ತು ಮಂಡಲೇಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಪದವಿ ಹಾಗೂ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಈ ಎರಡೂ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕಲಾ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಗಳೂ ಇವೆ. ಯಾಂಗೋನ್ ಸಂಗೀತ, ನಾಟಕಕಲೆ, ಚಿತ್ರಕಲೆ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಪದವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಮಂಡಲೇ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಪದವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇತರ ಆಯ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕಲಾ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ, ಯಾಂಗೋನ್‌ನ ಒಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಕಲಾ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಮತ್ತು ಹತ್ತು ತಿಂಗಳ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕಲಾ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಸೇರಿವೆ. ಪ್ರವೇಶವು ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರಕಟಣೆ ಮತ್ತು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಂತೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅಧ್ಯಯನದ ಸ್ಥಳ ಖಚಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಶುಲ್ಕ, ದಿನಾಂಕ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯಕ್ರಮದ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ದೃಢಪಡಿಸಬೇಕು. 2020ರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬೇಸಿಗೆ ಕೋರ್ಸ್ ಶುಲ್ಕವು ಆರು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವಾರಗಳಿಗೆ K15,000 ಆಗಿತ್ತು; ಅದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ದರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು. ದೃಶ್ಯಕಲಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಯಾಂಗೋನ್ ಮತ್ತು ಮಂಡಲೇಯ ಗ್ಯಾಲರಿ, ಸ್ಟುಡಿಯೊ, ಮುಕ್ತ ಆಹ್ವಾನಗಳು, ಖಾಸಗಿ ಸಂಗ್ರಹಕಾರರು ಮತ್ತು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿವೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಗಾತ್ರ, ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ವಹಿವಾಟಿನ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಕಲಾರೂಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ಏಕೀಕೃತ ನೋಂದಣಿ ಅಥವಾ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು, ಮುದ್ರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಲೇಖಕರ ಸಂಘ, ಪ್ರಕಾಶಕರು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳದಂತೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಯಾಂಗೋನ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ನೇಪಿಡಾವ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಪ್ರವೇಶ ಹಾಗೂ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ. 2021ರ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಯಾಂಗೋನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ 4,041 ವಸ್ತುಗಳಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯರಿಗೆ K500, ವಿದೇಶಿ ಸಂದರ್ಶಕರಿಗೆ K5,000 ಪ್ರವೇಶ ಶುಲ್ಕ; ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಭಿಕ್ಷುಗಳು ಮತ್ತು ಭಿಕ್ಷುನಿಯರಿಗೆ ಉಚಿತ ಪ್ರವೇಶ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ತೆರೆಯುವ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನಿಯಮಗಳಿವೆ. 1996ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಾನೂನು ನಿರ್ಮಾಣ, ಚಿತ್ರೀಕರಣ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಧ್ವನಿ, ಸಂಪಾದನೆ, ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ಆಮದು ಅಥವಾ ರಫ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ವ್ಯವಹಾರ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸೆನ್ಸಾರ್ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಬೇಕು; ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಿಗೆ ಚಿತ್ರಮಂದಿರ ಪರವಾನಗಿ ಅಗತ್ಯ. ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 2024ರ ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಅಥವಾ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ 60 ದಿನ ಮತ್ತು ಸರಣಿಗಳಿಗೆ 30 ದಿನಗಳ ಪರಿಶೀಲನಾ ಅವಧಿ ಉಲ್ಲೇಖವಿತ್ತು; ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾರಿಯನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ 30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆನ್‌ಲೈನ್ ವಿತರಣೆಯೂ ಪರವಾನಗಿ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ. 2019ರ ಕೃತಿಸ್ವಾಮ್ಯ ಕಾನೂನು ಮೂಲ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಕವಿತೆಗಳು, ಕಾದಂಬರಿಗಳು, ನಾಟಕಗಳು, ಸಂಗೀತ, ದೃಶ್ಯ-ಶ್ರವ್ಯ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಕೃತಿಗಳು, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಚಿತ್ರಕಲೆ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ಕರಕುಶಲ, ಜವಳಿ, ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಿಕ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೂಲ ಕೃತಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದಾಗಲೇ ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ; ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ನೋಂದಣಿ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸುವುದರಿಂದ CRFile ಮೂಲಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ದೊರೆಯಬಹುದು. ಆರ್ಥಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಜೀವಿತಾವಧಿ ಮತ್ತು ನಂತರ 50 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತವೆ; ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯ-ಶ್ರವ್ಯ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 50 ವರ್ಷ, ಅನ್ವಯಿಕ ಕಲೆಗೆ 25 ವರ್ಷ ರಕ್ಷಣೆ ಇರುತ್ತದೆ. ನೈತಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮರಣಾನಂತರವೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತವೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು. ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವು ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಕೃತಿ ಅಥವಾ ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಾಗ ಈ ಕಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಕಟ್ಟಡ ಅನುಮೋದನೆ, ವೃತ್ತಿಪರ ಪರವಾನಗಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾನೂನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಿಷಯಗಳು. ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಲೆ ಔಪಚಾರಿಕ ತರಬೇತಿ, ಸ್ವಯಂ ಸಂಘಟಿತ ಸ್ಟುಡಿಯೊಗಳು, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಅಥವಾ ವಿದೇಶವಾಸಿ ಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಹ್ವಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು, ನಿಗಾವಹಿಸುವಿಕೆ, ಬದಲಾಗುವ VPN ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆ ಅಪಾಯಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ವಿತರಣೆಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷ, ಭೂಕಂಪ, ಚಂಡಮಾರುತ ಮತ್ತು ಪರಂಪರಾ ತಾಣಗಳ ಹಾನಿಯೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೆಲಸವನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಷಯಗಳು ಪ್ರದರ್ಶನ, ಪ್ರಕಟಣೆ, ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಪಾಯ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯೋಜನೆ ಆಧಾರಿತ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನ 2025ರ CTC ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಯುಕೆ ಪಾಲುದಾರರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಅರ್ಹ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ £10,000 ವರೆಗೆ ನೀಡಿತ್ತು, ಆದರೆ ಆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಈಗಲೂ ತೆರೆದಿದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಬಾರದು. ಲಲಿತಕಲೆಗಳ ಇಲಾಖೆ, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಕಲಾ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಗಳು, ಗ್ಯಾಲರಿಗಳು, ಸ್ಟುಡಿಯೊಗಳು, ಸಂಘಗಳು, ಸಮುದಾಯಗಳು, ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಥವಾ ವಿದೇಶವಾಸಿ ಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ನೆರವು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಮಕಾಲೀನ ನಿರ್ಮಾಣ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ ಅಥವಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಲೆಗೆ ಒಂದೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲ.