നേപ്പാളിലെ തൊഴിൽ

തൊഴിലാളിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ പ്രതിഫലത്തിനായി ചെയ്യുന്ന ജോലിയാണ് നേപ്പാളിലെ തൊഴിൽ. ദേശീയ ചട്ടക്കൂട് മുഴുവൻ തൊഴിൽബന്ധത്തിനും ബാധകമാണ്; എന്നാൽ പ്രാദേശിക സേവനവിതരണം, മേഖലാ ചട്ടങ്ങൾ, കരാർ വ്യവസ്ഥകൾ, സാമൂഹിക സുരക്ഷാ ഫണ്ടിലെ (SSF) രജിസ്ട്രേഷൻ, ആഭ്യന്തരമോ വിദേശമോ ആയ പദവി എന്നിവ പ്രായോഗികമായി ബാധകമായ കാര്യങ്ങൾ മാറ്റാം. തൊഴിൽ, തൊഴിൽസുരക്ഷ മന്ത്രാലയം, Department of Labour and Occupational Safety (DOLOS), തൊഴിൽ-തൊഴിൽകാര്യ ഓഫീസുകൾ, പ്രാദേശിക Employment Service Centres, SSF, Department of Foreign Employment (DOFE), Labour Court എന്നിവയ്ക്ക് വ്യത്യസ്ത ചുമതലകളുണ്ട്. തൊഴിൽ സ്ഥിരം, ജോലി-അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ളത്, കാലാവധി-അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ളത്, കാഷ്വൽ, പാർട്ട് ടൈം എന്നിങ്ങനെ ആകാം. വേതനം, ആനുകൂല്യങ്ങൾ, ജോലി സാഹചര്യങ്ങൾ എന്നിവ രേഖാമൂലമുള്ള കരാറിൽ വ്യക്തമാക്കണം. കാഷ്വൽ ജോലി ഒഴികെ സാധാരണയായി രേഖാമൂലമുള്ള കരാർ ആവശ്യമാണ്; എങ്കിലും വാക്കാലുള്ള നിയമന ക്രമീകരണവും തൊഴിൽബന്ധം സ്ഥാപിച്ചേക്കാം. പരിശീലന ക്രമീകരണം സാധാരണയായി ഒരു വർഷത്തിൽ കൂടരുത്; കുറഞ്ഞ വേതനവും സാമൂഹിക സുരക്ഷാ പരിരക്ഷകളും തുടരും. ജോലി തുടങ്ങുമ്പോൾ വേതനം ലഭിച്ചുതുടങ്ങും; സാധാരണയായി ഇടവേള ഒരു മാസത്തിൽ കൂടരുത്. ഒരു മാസത്തിൽ താഴെ നീളുന്ന ജോലിക്ക് അത് അവസാനിച്ച് മൂന്ന് ദിവസത്തിനകം പണം നൽകണം; കാഷ്വൽ ജോലിക്ക് ഉടൻ നൽകണം. ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞുള്ള വാർഷിക ഇൻക്രിമെന്റ് അടിസ്ഥാന വേതനത്തിന്റെ കുറഞ്ഞത് അരദിവസത്തെ തുകയായിരിക്കണം; കൂട്ടായ കരാർ അനുവദിക്കാത്തപക്ഷം വേതനം കുറയ്ക്കാനാവില്ല. നിലവിലെ ദേശീയ അറിയിപ്പ് ബാധകമായ തേയിലത്തോട്ടേതര മേഖലകൾക്ക്, 2025 ജൂലൈ 17 മുതൽ കുറഞ്ഞ വേതനം മാസം NPR 19,550 ആണ്: അടിസ്ഥാന വേതനം NPR 12,170, വിലക്കയറ്റ അലവൻസ് NPR 7,380. അറിയിച്ച നിരക്കുകൾ ദിവസം NPR 754, മണിക്കൂറിന് NPR 101, പാർട്ട് ടൈം ജോലിക്ക് മണിക്കൂറിന് NPR 107 എന്നിവയാണ്. രണ്ടുവർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് വേതനം പുനഃപരിശോധിക്കുന്നത്; വ്യത്യസ്ത ചട്ടം ബാധകമായേക്കാവുന്ന മേഖലകളിൽ അനുയോജ്യമായ മേഖലയറിയിപ്പ് പരിശോധിക്കുക. സാധാരണ ജോലി സമയം ദിവസം പരമാവധി എട്ട് മണിക്കൂറും ആഴ്ചയിൽ 48 മണിക്കൂറുമാണ്. അഞ്ചുമണിക്കൂറിനു ശേഷം 30 മിനിറ്റ് ഇടവേള ലഭിക്കും; അത് ജോലി സമയമായി കണക്കാക്കും. ആഴ്ചയിൽ ഒരു വിശ്രമദിനവും അടിസ്ഥാന മണിക്കൂർ നിരക്കിന്റെ 1.5 മടങ്ങ് ഓവർടൈം വേതനവും ലഭിക്കും. ഓവർടൈം ദിവസം നാല് മണിക്കൂറും ആഴ്ചയിൽ 24 മണിക്കൂറും കവിയരുത്. ഓരോ വർഷവും 13 പൊതു അവധി ദിവസങ്ങൾ ലഭിക്കും; അന്താരാഷ്ട്ര വനിതാദിനം ഉൾപ്പെടെ സ്ത്രീകൾക്ക് 14 ദിവസമാണ്. ഓരോ 20 ജോലി ദിവസത്തിനും ഒരു ദിവസം ഹോം ലീവ്, വർഷം 12 ദിവസത്തെ ശമ്പളത്തോടെയുള്ള അസുഖാവധി എന്നിവയുണ്ട്. പ്രസവാവധിയിൽ കുറഞ്ഞത് 60 ദിവസത്തെ ശമ്പളത്തോടെയുള്ള അവധി ലഭിക്കും; ബാധകമായ വ്യവസ്ഥകൾക്കനുസരിച്ച് SSF സഹായം അടിസ്ഥാന വേതനത്തിന്റെ 60% നിരക്കിൽ അധികമായി 38 ദിവസം വരെ നൽകാം. രാത്രിയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് തൊഴിലുടമ ഗതാഗതം നൽകണം. ലിംഗഭേദമില്ലാതെ തുല്യ മൂല്യമുള്ള ജോലിക്ക് തുല്യ വേതനം ബാധകമാണ്. തൊഴിലാളികൾക്ക് തൊഴിൽസുരക്ഷാ-ആരോഗ്യ പരിരക്ഷ, തൊഴിൽരോഗത്തിനുള്ള ചികിത്സയും നഷ്ടപരിഹാരവും, യൂണിയനിൽ ചേരാനും കൂട്ടായ വിലപേശൽ നടത്താനുമുള്ള അവകാശങ്ങളും ഉണ്ട്. കുറഞ്ഞത് പത്ത് തൊഴിലാളികളുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളിൽ കൂട്ടായ വിലപേശൽ സമിതി രൂപീകരിക്കാം. SSF നേപ്പാളിന്റെ സാമൂഹിക സുരക്ഷാ ഫണ്ടാണ്. പ്രസക്തമായ പദ്ധതിവ്യവസ്ഥകൾക്ക് വിധേയമായി ചികിത്സ, ആരോഗ്യം, പ്രസവപരിചരണം, അപകടം, വൈകല്യം, വാർദ്ധക്യം, ആശ്രിത കുടുംബസഹായം, തൊഴിലില്ലായ്മാ സഹായം എന്നിവ അതിന്റെ പദ്ധതികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. പട്ടികപ്പെടുത്തിയ ഔപചാരിക തൊഴിലുടമ 20% നൽകുകയും തൊഴിലാളിയിൽ നിന്ന് അർഹമായ അടിസ്ഥാന വരുമാനത്തിന്റെ 11% പിടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; ആകെ വിഹിതം 31% ആണ്. അനൗപചാരിക തൊഴിലാളികൾക്കും സ്വയംതൊഴിൽ ചെയ്യുന്നവർക്കും ചേരാനാകും; എന്നാൽ ലഭ്യതയും പദ്ധതിവ്യവസ്ഥകളും വ്യത്യസ്തമാണ്. തൊഴിലുടമയെ വിട്ടശേഷം സ്വയം വിഹിതം അടയ്ക്കാൻ SSF പോർട്ടൽ സഹായിക്കുന്നു. ആഭ്യന്തര ജോലി തിരയാൻ തൊഴിലുടമകളുടെ ചാനലുകൾ, തൊഴിൽ-തൊഴിൽകാര്യ ഓഫീസുകൾ, Labour Market Information System (LMIS), Employment Information Centres, Employment Service Centres എന്നിവ ഉപയോഗിക്കാം. നൈപുണ്യവും യോഗ്യതയും രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക, തൊഴിലുടമകളുടെ ആവശ്യവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുത്തുക എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ പൊതുതൊഴിൽ സേവനങ്ങളിൽ പ്രാദേശിക സർക്കാരുകൾക്ക് നിയമപരമായ പങ്കുണ്ട്. Right to Employment Act 2075 പ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത തൊഴിലില്ലാത്ത ഒരാൾക്ക് ഒരു സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ കുറഞ്ഞത് 100 ദിവസത്തെ തൊഴിൽ ലഭിക്കാൻ അർഹതയുണ്ടാകാം. വാഗ്ദാനം ചെയ്ത ജോലി നൽകാത്തപ്പോൾ, അർഹതയും മറ്റു വ്യവസ്ഥകളും പാലിക്കുന്ന പക്ഷം, നൽകാതിരുന്ന ദിവസങ്ങൾക്ക് കുറഞ്ഞ വേതനത്തുകയിലെ 50% വരെ ഉപജീവന അലവൻസ് ലഭിക്കാം. Prime Minister Employment Programme, National Employment Promotion Programme എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു; ഇത് താൽക്കാലിക പൊതുമരാമത്ത് അല്ലെങ്കിൽ തൊഴിൽസഹായം നൽകുന്നതാണ്. സ്ഥിരം ജോലി അല്ല, എല്ലാവർക്കുമുള്ള തൊഴിലില്ലായ്മാ ആനുകൂല്യവുമല്ല. വിദേശ തൊഴിൽ DOFEയും Foreign Employment Information Management System (FEIMS)ഉം വഴിയുള്ള വേറിട്ട നടപടിക്രമമാണ്. ലൈസൻസുള്ള റിക്രൂട്ട്മെന്റ് ഏജൻസിയെയോ അംഗീകൃത വ്യക്തിഗത നടപടിക്രമത്തെയോ തൊഴിലാളി ഉപയോഗിക്കണം; രേഖാമൂലമുള്ള ഓഫറും കരാറും പരിശോധിച്ച് ഒരു പകർപ്പ് സൂക്ഷിക്കുകയും പുറപ്പെടുന്നതിനുമുമ്പ് തൊഴിൽ അനുമതി നേടുകയും വേണം. അംഗീകൃത മെഡിക്കൽ പരിശോധന, ഇൻഷുറൻസ്, പുറപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പുള്ള വിശദീകരണ പരിശീലനം, ക്ഷേമനിധി നടപടികൾ എന്നിവ ബാധകമായേക്കാം. ഔദ്യോഗിക രസീതുകൾ ആവശ്യമാണ്. അനൗപചാരിക ഇടനിലക്കാർക്കും കൺസൾട്ടൻസികൾക്കും ജോലിയിൽ നിയമിച്ചുകൊടുക്കാനുള്ള അധികാരമില്ല. നേപ്പാളിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന വിദേശ പൗരന് സാധാരണയായി തൊഴിലുടമയുടെ തൊഴിൽ പെർമിറ്റും തൊഴിലാളിയുടെ തൊഴിൽ അംഗീകാരവും വേണം. യോഗ്യനായ നേപ്പാളി തൊഴിലാളിയെ കണ്ടെത്താനാകാത്തപ്പോൾ തൊഴിലുടമയ്ക്ക് ദേശീയ പരസ്യവും അനുബന്ധ തെളിവും ആവശ്യമായേക്കാം; ഉടമ്പടി, നയതന്ത്ര, അംഗീകൃത സാങ്കേതിക കേസുകൾക്ക് ഒഴിവുകളുണ്ടാകാം. തൊഴിൽപ്രശ്നങ്ങൾ പരാതി പരിഹാരം, പരിശോധന, മധ്യസ്ഥത, തീരുമാനമെടുക്കൽ എന്നിവയ്ക്കായി തൊഴിൽ-തൊഴിൽകാര്യ ഓഫീസിലോ DOLOSലോ ഉന്നയിക്കാം. Shramadhan തൊഴിൽ ഹെൽപ്‌ലൈനും മറ്റൊരു സഹായ ചാനലാണ്. കൂട്ടായ തർക്കങ്ങൾ ചർച്ച, മധ്യസ്ഥത, ആർബിട്രേഷൻ എന്നിവയിലൂടെ മുന്നോട്ടുപോകാം; പണിമുടക്കിന് നിയമപരമായ വ്യവസ്ഥകളുണ്ട്. Labour Court ആണ് വിധിനിർണ്ണയം നടത്തുന്നത്. കരാറുകൾ, പേസ്ലിപ്പുകൾ, SSF രേഖകൾ, നോട്ടീസുകൾ, പേയ്‌മെന്റ് രസീതുകൾ എന്നിവ തെളിവായി ഉപകാരപ്പെടും. സാധാരണയായി തൊഴിലാളി രേഖാമൂലം രാജിവയ്ക്കണം. തൊഴിലുടമ 15 ദിവസത്തിനകം അംഗീകരിക്കുകയോ മറുപടി നൽകുകയോ വേണം; മറുപടി ഇല്ലെങ്കിൽ രാജി അംഗീകരിച്ചതായി കണക്കാക്കും. നാല് ആഴ്ചവരെ ജോലി ചെയ്തവർക്ക് ഒരു ദിവസം, നാല് ആഴ്ചയിൽ കൂടുതലും ഒരു വർഷം വരെയും ഏഴ് ദിവസം, ഒരു വർഷത്തിൽ കൂടുതൽ ജോലി ചെയ്തവർക്ക് 30 ദിവസം എന്നിങ്ങനെയാണ് നോട്ടീസ് കാലാവധി. അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് ശരിയായതും മതിയായതുമായ കാരണം വേണം. പ്രകടനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പിരിച്ചുവിടലിന് തുടർച്ചയായ കുറഞ്ഞത് മൂന്ന് അസന്തൃപ്തികരമായ വിലയിരുത്തലുകളും മുൻകൂർ വിലയിരുത്തലും ആവശ്യമാണ്. പിരിച്ചുവിടൽ അല്ലെങ്കിൽ സ്ഥാപനം അടയ്ക്കൽ സംബന്ധിച്ച് കാരണം, തീയതി, ബാധിച്ച തൊഴിലാളികളുടെ എണ്ണം എന്നിവ കുറഞ്ഞത് 30 ദിവസം മുമ്പ് വെളിപ്പെടുത്തണം; ഓരോ സേവനവർഷത്തിനും ഒരു മാസത്തെ അടിസ്ഥാന വേതനം നഷ്ടപരിഹാരമായി നൽകണം, ഒരു വർഷത്തിൽ താഴെയെങ്കിൽ ആനുപാതികമായി നൽകണം. അച്ചടക്കലംഘനത്തിന് നടപടിക്രമം പാലിക്കണം; ലഭിക്കാനുള്ള ഹോം ലീവ്, അസുഖാവധി എന്നിവ നിയമപ്രകാരം തീർപ്പാക്കണം. ബാധകമായ പദ്ധതി ചട്ടങ്ങളനുസരിച്ചാണ് SSF തുടരണോ പണം പിൻവലിക്കണോ എന്നത് തീരുമാനിക്കുന്നത്.