Dokar farar hula a Najeriya

Dokar farar hula a Najeriya ta shafi haƙƙoƙi da wajibai na masu zaman kansu, ba hukuncin da gwamnati ke zartarwa ba. Da’awar farar hula na iya neman kuɗi, mayar da dukiya, umarnin hana wani abu, sanarwar haƙƙi, tilasta cika yarjejeniya ko wata mafita. Yarjejeniyoyi muhimmin ɓangare ne na dokar farar hula ta Najeriya. Yarjejeniya yawanci tana buƙatar amincewa, musayar ƙima ko wani tushen doka, ikon yin yarjejeniya da sharuɗɗan da za a iya tilasta cikawa. Rubutattun sharuɗɗa sun fi aminci, amma halayya da alƙawuran baki ma na iya da muhimmanci. Takaddamar farar hula na iya shafar bashin da ba a biya ba, hidimar da ba ta yi kyau ba, aikin gini, fili, haya, yarjejeniyar da ta shafi aikin yi, cinikin kasuwanci, rauni ga mutum, sakaci, dukiyar iyali ko gado. Tsarin shari’ar Najeriya ya haɗa da dokokin tarayya da jihohi, hukuncin kotu da ƙa’idojin shari’a da aka gada daga common law na Ingila. Ana iya amfani da dokar gargajiya kan al’amuran al’umma, iyali, fili, aure ko gado idan doka ta amince da amfani da ita. Ana amfani da dokokin Musulunci a wasu yanayi da aka ayyana a wasu jihohin arewa, musamman ta cibiyoyin Shari’a kan al’amuran da ke ƙarƙashin ikonsu. Tsarin dokar da ya dace ya danganta da batu, wuri, ɓangarori da gaskiyar lamarin. Kotuna sun haɗa da kotunan Majistare, Babbar Kotun Jiha, Babbar Kotun Tarayya kan wasu batutuwan tarayya da aka ayyana, kotunan gargajiya da kotunan Shari’a a wuraren da suka dace. Ikon kotu ya danganta da da’awar da kuma wurin ko matsayin ɓangarorin. Ana iya magance takaddama da yawa ta hanyar sulhu, sasanci, arbitreshan, sasancin gargajiya ko wata hanya dabam. Waɗannan hanyoyi na iya rage lokaci da kiyaye dangantaka, amma duk sulhu ya kamata ya fayyace biyan kuɗi, cika alƙawura, wa’adi da ko yarjejeniyar za ta kawo ƙarshen takaddamar. Da’awar farar hula ta dogara sosai kan hujjoji da tsarin shari’a. Yarjejeniya, takardun fili, rasit, saƙonni, hotuna, rahotannin ƙwararru, bayanan shaidu da shaidar asara na iya tantance nasarar da’awa. Dokar farar hula tana samar da hanyoyin kare dukiya da kwato asara, amma shari’ar kotu na iya yin tsada, jinkiri da buƙatar ilimin fasaha. Wa’adin da doka ta kayyade, sanarwar da ake buƙata, ikon sauraron shari’a da ƙa’idojin tafiyar da shari’a na iya shafar da’awa ko da ƙorafin da ke ƙasa ya yi kama da adalci.