പാകിസ്ഥാനിലെ സഹവർത്തിത്വം

പാകിസ്ഥാനിലെ സാമൂഹികജീവിതത്തിന്റെ കേന്ദ്രഭാഗങ്ങളാണ് കുടുംബവും ബന്ധുത്വവും. ബന്ധുക്കൾ താമസം, പണം, പരിചരണജോലികൾ, ഉപദേശം, ആഘോഷങ്ങൾ, തീരുമാനങ്ങൾ എന്നിവ പങ്കിടാം. ബിരാദരി (biradari) എന്നത് വിപുലമായ ബന്ധുത്വ-സമൂഹ ശൃംഖലയെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഇത് പിന്തുണയും സ്വാധീനവും നൽകാം, എന്നാൽ അതിന്റെ പ്രാധാന്യം സ്ഥലവും കുടുംബവും അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. അസുഖം, വിവാഹം, ജനനം, മരണം, അടിയന്തരാവസ്ഥ, യാത്ര എന്നിവയിൽ അയൽക്കാർ പലപ്പോഴും സഹായിക്കുന്നു. പങ്കിട്ട തെരുവുകൾ, അപ്പാർട്ട്മെന്റ് കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്രാമങ്ങൾ, ചന്തകൾ, തൊഴിലിടങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ അഭിവാദ്യം ചെയ്യുക, സാധനങ്ങൾ കടംകൊടുക്കുക, കുട്ടികളെ ശ്രദ്ധിക്കുക, ശബ്ദവും പൊതുവിഭവങ്ങളും കൈകാര്യം ചെയ്യുക തുടങ്ങിയ ശീലങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. പാകിസ്ഥാനിൽ നിരവധി ഭാഷകളും പ്രദേശങ്ങളും മതങ്ങളും വംശീയ തിരിച്ചറിവുകളും സാമൂഹികവർഗങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ വ്യത്യാസങ്ങൾക്കിടയിൽ ആളുകൾ സൗഹൃദങ്ങളും തൊഴിൽബന്ധങ്ങളും സ്ഥാപിക്കാം. അതേസമയം മുൻവിധി, ഒഴിവാക്കൽ, ദാരിദ്ര്യം, ലിംഗപരമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ, മതപരമോ രാഷ്ട്രീയമോ ആയ സംഘർഷങ്ങൾ എന്നിവ പങ്കാളിത്തത്തിൽ അസമത്വം സൃഷ്ടിക്കാം. മതസ്ഥലങ്ങൾക്കും സമൂഹസ്ഥാപനങ്ങൾക്കും ദാനധർമ്മം, വിദ്യാഭ്യാസം, ഭക്ഷണവിതരണം, വിവാഹസഹായം, ദുഃഖാചരണങ്ങൾ എന്നിവ സംഘടിപ്പിക്കാനാകും. മുസ്ലിം, ക്രിസ്ത്യൻ, ഹിന്ദു, സിഖ്, മറ്റ് സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവർക്ക് വേറിട്ട സ്ഥാപനങ്ങളുണ്ടാകാം; അതേസമയം അവർ സ്കൂളുകൾ, ചന്തകൾ, സേവനങ്ങൾ, പൊതുസ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവ പങ്കിടുകയും ചെയ്യാം. സ്കൂളുകളും തൊഴിലിടങ്ങളും വ്യത്യസ്ത പശ്ചാത്തലങ്ങളിലുള്ള ആളുകളെ ഒരുമിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്നു. വ്യക്തമായ നിയമങ്ങൾ, സംസാരിക്കാൻ തുല്യാവസരം, സുരക്ഷിതമായി പരാതി അറിയിക്കാനുള്ള മാർഗങ്ങൾ, ബഹുമാനമുള്ള ഭാഷ എന്നിവ ശക്തരായ വിഭാഗങ്ങൾ എല്ലാ തീരുമാനങ്ങളും നിയന്ത്രിക്കുന്നത് തടയാൻ സഹായിക്കുന്നു. മുതിർന്നവർ ചെയ്യുന്നതിലൂടെയാണ് കുട്ടികൾ സഹവർത്തിത്വം പഠിക്കുന്നത്; പാഠങ്ങളിലൂടെ മാത്രം അല്ല. കുടുംബചർച്ചകൾ, മുതിർന്നവർ, അയൽപക്ക നേതാക്കൾ, പ്രാദേശിക കമ്മിറ്റികൾ, ഔദ്യോഗിക സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ സമൂഹതീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാം. വിശ്വാസമുള്ളിടത്ത് ഈ സംവിധാനങ്ങൾക്ക് പ്രശ്നങ്ങൾ വേഗത്തിൽ പരിഹരിക്കാനാകും; എന്നാൽ യുവാക്കൾ, ദരിദ്രർ, സ്ത്രീകൾ, വൈകല്യമുള്ളവർ, ന്യൂനപക്ഷവിഭാഗങ്ങൾ എന്നിവരുടെ ശബ്ദം തുല്യമായി കേൾക്കപ്പെടണമെന്നില്ല. വെള്ളം, ശബ്ദം, സ്വത്ത്, പണം, രാഷ്ട്രീയം, മതം, കുടുംബചുമതലകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ എല്ലാ സമൂഹങ്ങളിലും സാധാരണമാണ്. ശാന്തമായ സംഭാഷണം, വിശ്വസ്തനായ മധ്യസ്ഥൻ, എഴുത്തിലുള്ള ധാരണകൾ, ആവശ്യമെങ്കിൽ ഔദ്യോഗിക സഹായം എന്നിവ ദോഷം കുറയ്ക്കും. ഭീഷണിപ്പെടുത്തൽ, അപമാനിക്കൽ, ആൾക്കൂട്ടനടപടി എന്നിവ പ്രശ്നങ്ങൾ വഷളാക്കും. ശക്തമായ സഹവർത്തിത്വം എല്ലാവരും യോജിക്കുന്നു എന്നർത്ഥമല്ല. അക്രമമില്ലാതെ വിയോജിക്കാനും അടിസ്ഥാനമാന്യത സംരക്ഷിക്കാനും പൊതുജീവിതം പങ്കിടാനും നീതിയുക്തമായ പരിഹാരങ്ങൾ തേടാനും ആളുകൾക്ക് കഴിയുക എന്നതാണ് അതിന്റെ അർത്ഥം. ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കുക, ഉൾപ്പെടുത്തുക, വിശ്വസനീയമായി സഹായിക്കുക തുടങ്ങിയ ചെറിയ ശീലങ്ങൾ കാലക്രമേണ വിശ്വാസം വളർത്തുന്നു.