Communicatie in Suriname

Mensen communiceren in Suriname via gesprekken, mobiele telefonie, sms, WhatsApp, sociale media, e-mail, brieven en online overheidsdiensten. De taalkeuze hangt af van de omgeving en regio. Nederlands is de belangrijkste taal voor formeel contact; Sranan Tongo wordt veel gebruikt in het dagelijks verkeer en als brug tussen taalgemeenschappen. Ook Engels, Sarnami of Hindostaans, Javaans, Chinees, Spaans, Portugees en inheemse en Marrontalen worden gebruikt. In gemeenschappen in het binnenland kan communicatie meer uitleg of vertaling vragen. Het Ministerie van Transport, Communicatie en Toerisme en het Directoraat Communicatie behandelen het landelijke communicatiebeleid. De Telecommunicatie Autoriteit Suriname (TAS) reguleert telecommunicatie op grond van de Wet Telecommunicatievoorzieningen. TCT stelt beleid vast; TAS houdt toezicht op aanbieders, nummering en procedures. Telecommunicatieaanbieders en internetproviders voor gereguleerde of niet-gereguleerde diensten hebben een TAS-vergunning nodig; concessies worden door de president verleend. Aanbieders in het landelijke nummerplan zijn TELESUR, Digicel Suriname N.V. en Uniqa. Mobiele nummers hebben zeven cijfers en gebruiken doorgaans reeksen die met 7xx of 8xx beginnen. Noodnummers zijn 110 voor de brandweer en 115 voor de politie; deze nummers zijn landelijk vanaf ieder toestel bereikbaar, ook zonder beltegoed, en verbinden met de dichtstbijzijnde hulpdienst. Satelliet-, VSAT- en zend- of ontvangapparatuur vereisen een TAS-vergunning. In een aankondiging van 11 oktober 2023 verklaarde TAS dat Starlink gebruiken zonder TAS-toestemming illegaal is. Spraakcommunicatie via internet tussen pc’s geldt als datadienst; bellen van pc naar telefoon via VoIP is volgens de TAS-FAQ verboden. Prijzen hangen af van aanbieder, abonnement, contract, aanbiedingen en belasting. Gepubliceerde referentietarieven van Telesur zijn SRD 8,30 per minuut voor mobiele gesprekken, SRD 7,51 per minuut voor vaste telefonie en SRD 1,89 per sms. Gepubliceerde databundels beginnen bij SRD 33 voor twaalf dagen en SRD 63 voor een maand. Glasvezelabonnementen kunnen 1 Gbps bereiken; een gepubliceerd basisabonnement bood 400 Mbps voor SRD 1.124,96 per maand exclusief btw met een contract van twee jaar. Prijzen en aanbiedingen kunnen wijzigen; controleer de actuele voorwaarden bij de aanbieder. Surpost verzorgt lokale postdiensten. Het Hoofdpostkantoor staat aan Kerkplein 1 in Paramaribo; er zijn ook kantoren en agenten in onder meer Lelydorp, Moengo, Groningen, Coronie, Wageningen en Nickerie. Surpost verwerkt nationale en internationale brieven en documenten tot 2 kg, aangetekende post, tracking, direct mail, koeriersdiensten, vracht en financiële diensten. Braillepost en cecogrammen van of naar een blindeninstituut mogen tot 7 kg wegen en worden gratis vervoerd. Pakketten mogen tot 20 kg wegen; voor internationale pakketten worden formulieren zoals CP71 en CN23 gebruikt en moeten ze open worden aangeboden voor douanecontrole. De prijs hangt af van gewicht en bestemming. Surpost vermeldt twee luchtvrachtzendingen per week en één zeevrachtzending per maand naar Nederland; afhalen of thuisbezorging is op verzoek mogelijk. Een nationale tariefpagina van 1 maart 2016 is te oud voor een betrouwbaar actueel prijsoverzicht; er is in de beschikbare informatie geen betrouwbare landelijke tabel met bezorgtijden vastgesteld. De overheid communiceert via gov.sr, websites van ministeries, De Boodschap, GOV.TV en elektronische diensten. Het Burger Meldpunt biedt een centraal digitaal toegangspunt voor vragen, klachten en aanvragen, kent tickets toe en stuurt zaken door naar de verantwoordelijke instantie. Een online bericht heeft niet automatisch de juridische werking van een formele aanvraag of beroep: de vereisten van de betreffende dienst blijven gelden. De Government Authenticator controleert identiteit voor digitale diensten, biedt één aanmelding en ondersteunt tweefactorauthenticatie. Volgens de informatie komt de verificatiemail binnen 48 uur; ondersteuning is beschikbaar van maandag tot en met vrijdag van 8.00 tot 15.00 uur. De Wet elektronisch rechtsverkeer erkent elektronische rechtshandelingen, certificatiediensten en elektronische handtekeningen. Persoonsgegevens moeten voor een bepaald doel worden verwerkt en doorgaans alleen met toestemming of een wettelijke grondslag worden gedeeld. De Nationale Digitale Strategie 2023–2030 van Suriname geeft prioriteit aan digitale infrastructuur, betaalbaar internet, digitale identiteit, toegang tot overheidsdiensten, hybride en afstandsonderwijs en digitale bewustwording. Projecten rond e-government en Telesur willen toegang uitbreiden in afgelegen dorpen in Sipaliwini, maar de digitale kloof blijft praktisch relevant in het binnenland. Het land ratificeerde in 2017 het Verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap. Toegankelijke communicatie blijft ongelijk: Nederlandse Gebarentaal, Surinaamse Gebarentaal en Kajana Gebarentaal worden gebruikt, maar in de beschikbare informatie is geen landelijke verplichting voor doorvertaaldiensten, TTY of videovertolking vastgesteld. Voor sommige openbare afspraken is individuele vertolking geregeld. Mensen moeten soms zelf menselijke hulp, braille, ondertiteling, audio of informatie in eenvoudige taal aanvragen. Braillepost is een concreet toegankelijkheidsaanbod; de toegankelijkheid van websites en publieke dienstverlening is landelijk niet consistent gedocumenteerd. Een telecomklacht begint doorgaans met een schriftelijke klacht bij de aanbieder. Is het antwoord onbevredigend, dan kan de klant bij TAS een klacht indienen met facturen, kwitanties en correspondentie. TAS behandelt zaken zoals onrechtmatige afsluiting, vertraagde aansluiting, slechte dienstverlening, factuurgeschillen, storingen en defecte apparatuur van aanbieders. TAS behandelt geen zaken buiten haar wettelijke bevoegdheid en geen strafrechtelijke of civiele zaken die door politie of rechter worden behandeld. Nadat een klant contractvoorwaarden heeft aanvaard, kan TAS bemiddelen, maar er is geen algemene bevoegdheid aangetoond om een oplossing op te leggen; een rechtszaak blijft mogelijk. Vragen of klachten over overheidsdiensten kunnen naar het Burger Meldpunt worden gestuurd en doorgestuurd naar de verantwoordelijke instantie. Bewaar communicatiekanaal, data, ticketnummers en bewijsstukken; vermijd niet-officiële telecomaanbiedingen, want voor diensten en apparatuur met vergunningplicht kan toestemming nodig zijn.