غذا در ترکمنستان

گندم و دیگر غلات پایهٔ امنیت غذایی ملی‌اند و تولید محلی همچنین شامل گوشت، شیر، سبزی، میوه، خربزه، انگور و ماهی دریای خزر است. çörek نان رایجی است و petir نان تختِ غنی‌تری است. غذاهای معمول شامل dograma با نان، گوشت گوسفند یا گوشت دیگر، پیاز و آبگوشت؛ govurdak؛ ishlekli؛ gazanlama؛ yarma؛ pilav یا plov؛ gutap؛ unash؛ semeni و talhana است. این غذاها آشپزی‌ای را نشان می‌دهند که در کنار گوشت، لبنیات و محصولات فصلی، بر گندم و خمیر تکیهٔ زیادی دارد. dastarkhan شیوهٔ چیدن و سرو مشترک غذاست، نه یک غذای مشخص. خانواده‌ها و میزبانان غذا، نان، چای و چیزهای دیگر را کنار هم می‌گذارند تا افراد با یکدیگر قسمت کنند. سنت‌های غذایی و وعده‌های روزمره میان عشق‌آباد، پنج ولایت و سکونتگاه‌های کوچک‌تر فرق دارد. داش‌اغوز با خربزه و محصولات شمالی، بالکان با ماهی دریای خزر و ماهیان خاویاری، و آخال و ماری با سنت‌های آشپزی مرکزی پیوند دارند. مقایسه‌های منطقه‌ایِ قابل‌اتکا و جاری دربارهٔ قیمت‌ها و مصرف خانوار محدود است. مردم از فروشگاه‌های دولتی و خصوصی، بازارها و ارائه‌دهندگان خدمات غذایی خوراک تهیه می‌کنند. رستوران‌ها، کافه‌ها، غذاخوری‌ها، غذاخوری‌های فوری و چای‌خانه‌ها غذاهای محلی و بین‌المللی عرضه می‌کنند، هرچند تنوع، قیمت و دسترسی به‌شدت به شهر، فصل، درآمد و مسیر تأمین بستگی دارد. محصولات تازه فصلی‌اند و شواهد قدیمی‌تر نشان می‌دهد بخشی از محصولات خارج از فصل از ایران، پاکستان و ترکیه آمده‌اند. مجموعهٔ سراسریِ قابل‌اتکایی از قیمت خرده‌فروشی برای یک وعدهٔ استاندارد وجود ندارد؛ قیمت خرید دولتی، مانند قیمت خرید تضمینی گندم در سال ۲۰۲۴ به میزان ۲٬۰۰۰ منات در هر تن، قیمت پرداختی مصرف‌کننده را نشان نمی‌دهد. چارچوب امنیت غذایی ترکمنستان به دسترسی فیزیکی و اقتصادی به غذای سالم و کافی مربوط است. کابینهٔ وزیران می‌تواند اقدامات بحران، توزیع تنظیم‌شده و ذخایر غذایی دولتی را فعال کند، اما طبق شواهد موجود سامانهٔ عمومی و تأییدشده‌ای برای درخواست کمک غذایی فردی برقرار نشده است. مصرف‌کنندگان حق دریافت غذای سالم و باکیفیت مناسب دارند. محصولات غذایی و مواد بسته‌بندیِ تازه و وارداتی عموماً به ثبت دولتی از طریق مراجع بهداشتی نیاز دارند و تولیدکنندگان و فروشندگان باید قواعد کیفیت، نگهداری، حمل، ماندگاری، برچسب‌گذاری و اطلاع‌رسانی را رعایت کنند. خدمات دولتی بهداشتی و اپیدمیولوژیک و ادارات مرتبطِ کنترل مواد غذایی، کسب‌وکارهای غذایی و بازارها را بازرسی می‌کنند. کنترل‌ها ممکن است شامل نمونه‌برداری، سواب‌گیری و آزمایش‌های فیزیکی، شیمیایی، سم‌شناختی و باکتری‌شناختی آزمایشگاهی باشد. ممکن است گوشت، ماهی، لبنیات، میوه و سبزی از نظر آلودگی، باقی‌ماندهٔ آفت‌کش یا نیترات و رعایت الزامات غنی‌سازی با ید و آهن بررسی شوند. کارکنان خدمات غذایی معاینهٔ پزشکی و آموزش بهداشتی می‌گذرانند و کالاهای ناایمن، تاریخ‌گذشته یا فاقد گواهی ممکن است جمع‌آوری و معدوم شوند. مراجع دامپزشکی بر محصولات حیوانی نظارت می‌کنند و خدمات دولتی قرنطینهٔ گیاهی مسئول محصولات گیاهی است. داده‌های اخیر تغذیه نشان می‌دهد ۹۲٫۳٪ خانوارهای بررسی‌شده نمک یددارِ دارای ید کافی داشتند و ۹۰٪ آرد گندمشان به‌اندازهٔ کافی غنی‌شده بود. در میان کودکان ۶ تا ۲۳ماهه، ۶۸٫۷٪ حداقل تنوع غذایی، ۸۵٫۹٪ حداقل دفعات وعدهٔ غذایی و ۵۶٪ هر دو معیار را داشتند. این ارقام وضعیت تغذیه‌ای خانوارهای بررسی‌شده را توصیف می‌کنند و تضمین‌کنندهٔ وضعیت هر خانوار نیستند. انتخاب و دسترسی به غذا همچنان به درآمد، محل، فصل و عرضه وابسته است. تولید غذا با گرما، خشکسالی، تخریب خاک، شورشدن خاک و اتلاف آب آبیاری تحت فشار است. بیش از ۹۰٪ برداشت آب برای کشاورزی مصرف می‌شود و شکاف پیش‌بینی‌شده میان تقاضا و عرضهٔ آب تا سال ۲۰۵۰ بین ۴۰٪ تا ۵۰٪ است. ازاین‌رو آبیاریِ کم‌آب‌بر، تنوع‌بخشی محصولات، تعیین مناطق مناسب کشت، تناوب علمی کشت و مدیریت یکپارچهٔ آفات بر دسترسی بلندمدت و هزینهٔ غذا اثر می‌گذارند.