Thiên nhiên tại Việt Nam

Thiên nhiên tại Việt Nam gồm các hệ thống sinh vật và những địa điểm vật lý nơi chúng tồn tại. Các dạng quan trọng gồm rừng nhiệt đới, núi đá vôi, sông, hồ, đất ngập nước, bãi biển, đảo, rừng ngập mặn, vùng san hô và đất nông nghiệp. Đặc điểm đất nước khác biệt rõ rệt từ bắc xuống nam. Miền Bắc có những khoảng thời gian mùa đông mát hơn và núi cao, miền Trung có dải bờ biển hẹp cùng vùng cao hiểm trở, còn miền Nam có các đồng bằng sông rộng lớn và vùng đất thấp ấm áp. Các mùa gió mùa, mưa lớn, thời kỳ khô hạn, bão và mực nước thay đổi đều tác động đến đời sống hằng ngày và động vật hoang dã. Việt Nam dùng các thuật ngữ như vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên và rừng đặc dụng. Những nơi này có thể bảo vệ môi trường sống, loài sinh vật, cảnh quan, địa điểm văn hóa hoặc giá trị khoa học. Quy định có thể khác nhau giữa các khu vực, vì vậy du khách nên làm theo biển báo và hướng dẫn của địa phương. Rừng cung cấp bóng mát, bảo vệ đất, nước sạch, gỗ, trái cây, cây thuốc và nơi sống cho động vật. Rừng ngập mặn giúp giữ đất ven biển và tạo nơi sinh trưởng cho cá con cùng các loài khác. Đất ngập nước và hệ thống sông tích trữ nước, hỗ trợ nông nghiệp và đánh bắt cá, đồng thời là nơi nghỉ chân của chim. Thiên nhiên cũng gắn với sinh kế và văn hóa địa phương. Nông dân, ngư dân, cộng đồng sống dựa vào rừng, người làm du lịch và người sản xuất đồ thủ công có thể phụ thuộc vào tài nguyên thiên nhiên. Sử dụng bền vững nghĩa là khai thác tài nguyên đủ chậm để chúng phục hồi và tránh gây thiệt hại khiến không thể tiếp tục sử dụng trong tương lai. Các áp lực thường gặp gồm mất môi trường sống, săn bắt và buôn bán động vật hoang dã trái phép, cháy rừng, ô nhiễm, đánh bắt quá mức, loài xâm lấn, du lịch thiếu trách nhiệm và những thay đổi liên quan đến khí hậu. Một địa điểm đẹp vẫn có thể mong manh, và danh hiệu được bảo vệ không loại bỏ nhu cầu chăm sóc hằng ngày. Công tác bảo vệ thiên nhiên có sự tham gia của cơ quan chính phủ, nhân viên vườn quốc gia, cộng đồng địa phương, nhà nghiên cứu, trường học, doanh nghiệp và du khách. Công việc thường gồm lập bản đồ môi trường sống, tuần tra, phục hồi rừng hoặc đất ngập nước, theo dõi động vật, hướng dẫn du khách, giảm rác thải và giúp cộng đồng có nguồn thu nhập an toàn hơn. Thiên nhiên tạo cơ hội học tập, giải trí, việc làm địa phương, bảo vệ khỏi lũ lụt, an ninh lương thực và thích ứng với khí hậu. Các giới hạn của thiên nhiên cũng quan trọng không kém: phục hồi cần thời gian, một số loài không thể được thay thế nhanh chóng, và các dự án du lịch hoặc bảo tồn có thể gây xung đột nếu người dân địa phương không được tham gia quyết định.