مهاجرت به افغانستان

افغانستان، از جمله، میان ویزای ورود، تجارتی، خدمتی، دانشجویی، دیدار، ترانزیت، اقامت و کار تفاوت می‌گذارد. درخواست‌ها معمولاً از راه سفارت یا قنسولگری افغانستان ارائه می‌شوند؛ فورم آنلاین یا ویزای الکترونیکی تنها زمانی در دسترس است که برای درخواست مربوط فعال شده باشد. نمایندگی دیپلماتیک اغلب اصل پاسپورت، فورم، دو قطعه عکس پاسپورتی به اندازهٔ ۵ × ۴ سانتی‌متر، سند پرداخت و اسناد دیگر را می‌خواهد. معمولاً پاسپورت باید دست‌کم شش ماه اعتبار داشته و صفحه‌های خالی داشته باشد، هرچند نمایندگی مشخص ممکن است شرایط دیگری نیز تعیین کند. برای ویزای ورود معمولاً دعوت‌نامه از یک شرکت یا مؤسسهٔ فعال و دارای جواز در افغانستان، همراه با مکتوب رسمی و تأیید وزارت امور خارجه لازم است. این ویزا معمولاً سه ماه اعتبار دارد و اجازهٔ یک ماه اقامت می‌دهد؛ هزینهٔ اعلام‌شده ۱۰۰ دالر امریکایی است. بسته به پرونده، ویزای تجارتی ممکن است از یک ماه تا سه سال اعتبار داشته باشد و طبق اطلاعات منتشرشده ۴۰ تا ۳۰۰ دالر امریکایی هزینه داشته باشد. برای ویزای دانشجویی، مرجع مسئول معمولاً توافق‌نامه با یک دانشگاه به‌رسمیت‌شناخته‌شده و اسناد تحصیلی را می‌خواهد؛ هزینه از ۴۰ تا ۱۰۰ دالر است. ویزای الکترونیکی اغلب برای یک بار ورود صادر می‌شود، تا سه ماه اعتبار دارد و اجازهٔ ۳۰ روز اقامت می‌دهد. ویزای اقامت یک کتگوری رسمی برای اقامت طولانی‌تر یا اقامت پس از ویزای خدمتی، تجارتی، ورود، دانشجویی یا خدمهٔ کشتی است. تمدید آن را می‌توان از ریاست قونسلی وزارت امور خارجه در کابل درخواست کرد. با این حال، ویزای اقامت به‌خودی‌خود اجازهٔ کار، پیوستن خانواده یا اقامت دایم نمی‌دهد. برای ویزای کار و جواز کار کارمندان خارجی روندهای جداگانه وجود دارد؛ وزارت کار این روندها را با وزارت‌های امور خارجه و امور داخله هماهنگ می‌کند. ممکن است مکتوب کارفرما یا مؤسسه، معرفی‌نامه یا تأیید وزارت امور خارجه، پاسپورت و بسته به نمایندگی، صورت‌حساب بانکی لازم باشد. طبق شرایط منتشرشده، هدف این است که از کار با ویزای سیاحتی جلوگیری شود. ممکن است برای دارندگان پاسپورت خارجی با اصل‌ونسب افغانی استثنا लागू شود. وزارت امور خارجه به ورود بدون ویزا اشاره می‌کند، اگر محل تولد شخص افغانستان باشد یا کارت هویت افغانی (تذکره)، پاسپورت افغانی یا سند هویتی صادرشده از یک نمایندگی دیپلماتیک افغانستان را ارائه کند. این ورود به‌خودی‌خود تابعیت افغانستان یا حق اقامت دایم را ثابت نمی‌کند. اتباع پیشین افغانستان که از تابعیت خود انصراف داده‌اند، معمولاً برای ورود به‌عنوان اتباع خارجی در نظر گرفته می‌شوند. یک مسیر ملیِ به‌طور عمومی منتشرشده برای پیوستن خانواده به‌عنوان وضعیت اقامت تأیید نشده است. نمایندگی‌های جداگانه راه‌حل‌های عملی ارائه می‌کنند؛ برای نمونه، نمایندگی دیپلماتیک در ابوظبی به ویزای خانوادگی با اعتبار یک ماه تا یک سال، ورود چندباره و هزینهٔ ۱۰ دالر اشاره می‌کند. ممکن است کارت هویت یا سند ازدواج و صورت‌حساب بانکی لازم باشد. همسر خارجی یک شهروند افغانستان می‌تواند پس از ازدواج بر اساس قانون اسلامی برای تابعیت درخواست بدهد، بی‌آنکه مشمول مدت اقامت بیش از پنج سالِ ذکرشده در قانون باشد. این درخواست نیز به‌خودی‌خود حق اقامت نمی‌دهد. برای حمایت از پناهندگان و پناه‌جویان، وجود مرجع دولتیِ تأییدشده‌ای که معادل ادارهٔ پناهندگی باشد احراز نشده است. افغانستان از آگست ۲۰۰۵ عضو کنوانسیون پناهندگان ۱۹۵۱ و پروتوکول ۱۹۶۷ بوده است، اما طبق وضعیت بررسی‌شده، قانون ملی پناهندگی هنوز پیش‌نویس بود. ادارهٔ پناهندگان سازمان ملل متحد (UNHCR) ثبت عملی پناه‌جویان و پناهندگان خارجی در افغانستان را انجام می‌دهد و مرجع دولتی پناهندگی نیست. ثبت‌نام از راه روند تماس فعلی انجام می‌شود؛ ساعت‌های پذیرش منتشرشده در کابل دوشنبه‌ها و چهارشنبه‌ها از ۸:۳۰ تا ۱۲:۳۰ در مجتمع ICON (محل رسمی پذیرش) است. خدمات UNHCR رایگان است، اما نه خروج از کشور و نه تخلیه را تضمین می‌کند. دسترسی به حمایت، آموزش و فرصت‌های کاری همچنان محدود است و اسناد UNHCR از سوی مقام‌های بالفعل تنها موردبه‌مورد به‌رسمیت شناخته می‌شوند. در حال حاضر مجوز جداگانهٔ اقامت دایم که به‌طور عمومی مستند شده باشد وجود ندارد. ویزای اقامت مدت‌دار است و نباید با تابعیت گرفتن یکی دانسته شود. قانون تابعیت امارت اسلامی افغانستان مصوب ۲۰۰۰ معمولاً از متقاضیان خارجی می‌خواهد دست‌کم ۱۸ ساله باشند، درخواست ارائه کنند، بیش از پنج سال اقامت داشته باشند و در جریان اقامت سابقهٔ جرمی نداشته باشند. قانون محرومیت بر اساس قومیت، زبان، جنسیت یا سطح تحصیل را ذکر نمی‌کند. تابعیت دوگانه طبق قانون منتفی است. درخواست‌ها از راه وزارت امور خارجه ارائه می‌شوند؛ فورم درخواست تابعیت (Engate) ممکن است به شاهدان هویت نیاز داشته باشد. کمیسیون مسئول شامل ستره‌محکمه، وزارت عدلیه، وزارت امور خارجه، وزارت امور داخله و ریاست عمومی استخبارات است. تابعیت نهایی با فرمان امیرالمؤمنین (عنوان رهبر عالی) اعطا می‌شود. وزارت امور خارجه یا نمایندگی دیپلماتیک مسئول دربارهٔ صدور و تمدید ویزا تصمیم می‌گیرد. مهلت عمومی و جاری شکایت، روند ملی استیناف یا مدت ثابت رسیدگی تأیید نشده است. در عمل، متقاضی می‌تواند از نمایندگی صادرکننده یا وزارت امور خارجه پرس‌وجو کند و مشورهٔ حقوقی متناسب با پرونده بگیرد؛ این کار به معنی بازبینی خودکار قضایی نیست. UNHCR در کابل، هرات، پکتیکا، پکتیا، خوست، غزنی و کندز برای پناهندگان، پناه‌جویان و برخی بی‌جاشدگان داخلی و عودت‌کنندگان مشورهٔ حقوقی رایگان ارائه می‌کند. مدت رسیدگی، از جمله، به وقت ملاقات، تأییدها و بررسی‌های امنیتی یا اداری بستگی دارد.