Insurans di Brunei

Brunei Darussalam Central Bank (BDCB) mengawasi insurans dan takaful di Brunei. Bank ini mendaftarkan serta mengawal selia penyedia, melindungi pemegang polisi dan menggalakkan kestabilan, ketelusan serta layanan adil. Asas undang-undangnya ialah undang-undang insurans (Insurance Order 2006), undang-undang takaful (Takaful Order 2008), undang-undang insurans dan takaful antarabangsa (International Insurance and Takaful Order 2002), dan undang-undang liabiliti pihak ketiga kenderaan bermotor (Motor Vehicles Insurance (Third Party Risks) Act Cap. 90). Pada Disember 2024, terdapat 11 syarikat berlesen: lima untuk Insurans Hayat atau Keluarga dan enam untuk Insurans Am atau Bukan Hayat. Terdapat juga seorang broker insurans berdaftar dan 489 ejen berdaftar, termasuk 239 bagi Am dan 250 bagi Hayat atau Keluarga. Tiada penanggung insurans semula atau penyedia retakaful tempatan. Angka sektor bagi 2024 belum diaudit: aset berjumlah BND 2.1 bilion, premium dan caruman kasar berjumlah BND 346.4 juta, dan penembusan insurans ialah 1.7 peratus. Nisbah kesolvenan ialah 162.9 peratus berbanding minimum 120 peratus. Takaful membentuk 28.2 peratus aset dan 47.8 peratus premium serta caruman kasar. Dalam insurans konvensional, penanggung insurans menanggung risiko yang dipersetujui sebagai balasan kepada premium. Sebaliknya, takaful berasaskan perkongsian risiko yang mematuhi Syariah dan antara lain menggunakan model perkongsian untung (Mudharabah) atau agensi (Wakalah). Penanggung insurans konvensional tidak boleh menawarkan produk takaful, dan penyedia takaful tidak boleh menawarkan produk konvensional. Tiada lesen gabungan untuk kedua-dua bentuk perniagaan; penyedia takaful juga memerlukan lembaga penasihat Syariah. Perlindungan insurans boleh diperoleh terus daripada syarikat berlesen atau melalui ejen yang berdaftar dengan BDCB. Ejen boleh mewakili tidak lebih daripada tiga penanggung insurans atau penyedia takaful. Semak daftar BDCB semasa sebelum membuat kontrak. Dengan penyedia tidak berlesen, kontrak mungkin tidak boleh dikuatkuasakan dan tiada perlindungan BDCB. Insurans am antara lain merangkumi insurans kenderaan, harta, marin, tenaga, kejuruteraan, liabiliti, kemalangan dan Pampasan Pekerja. Pada 2024, 365,042 polisi atau sijil Am dikeluarkan. Insurans kenderaan menyumbang BND 90.0 juta atau 42.4 peratus premium dan caruman Am; insurans harta menyumbang BND 28.9 juta, Pampasan Pekerja BND 19.4 juta, Kemalangan Diri BND 16.0 juta dan insurans liabiliti BND 11.0 juta. Insurans harta juga sudah mantap dengan 27,181 polisi. Jumlah diinsuranskan, pengecualian dan pengendalian tuntutan ditentukan oleh kontrak berkenaan. Produk Hayat dan Keluarga pada 2024 termasuk Term dengan BND 19.1 juta dan 32,353 polisi, Endowment dengan BND 6.0 juta dan 1,134 polisi, Whole Life dengan BND 5.0 juta dan 360 polisi, insurans kumpulan dengan BND 2.2 juta dan 1,292 polisi serta produk Berkaitan Pelaburan dengan BND 0.6 juta dan 166 polisi. Produk Perubatan dan Kesihatan ialah produk insurans dalam pasaran, tetapi bukan sebahagian daripada penyediaan penjagaan kesihatan umum dari segi hakikatnya. Secara keseluruhan, 257,003 polisi atau sijil Hayat dan Keluarga berkuat kuasa. Premium, penilaian risiko perubatan, jumlah diinsuranskan, tempoh menunggu, pembatalan, status berbayar penuh dan nilai serahan bergantung pada kontrak produk. Pada asasnya, penggunaan kenderaan bermotor di jalan awam memerlukan polisi Pihak Ketiga atau cagaran alternatif yang diluluskan. Bukti insurans juga diperlukan semasa memohon lesen memandu. Perlindungan berkanun terutama meliputi kematian dan kecederaan badan pihak ketiga. Pelanggaran boleh mengakibatkan denda sehingga BND 10,000, pemenjaraan sehingga dua belas bulan dan hilang kelayakan memandu sehingga dua belas bulan. Tertakluk pada syaratnya, undang-undang juga melindungi pihak ketiga yang cedera jika berlaku insolvensi atau kontrak insurans dielakkan. Selepas kemalangan jalan raya, pihak-pihak patut bertukar butiran, mengambil gambar nombor kenderaan dan kerosakan, serta memaklumkan penanggung insurans melalui talian hotline. Accident Reporting Centre (ARC) mesti dimaklumkan dalam masa 24 jam atau pada hari bekerja berikutnya. Polisi mungkin turut mensyaratkan notis tuntutan umum dalam tempoh tertentu, contohnya dalam masa tujuh hari. Bagi kes yang melibatkan kematian atau kecederaan, kerosakan harta kerajaan, atau teksi, bas atau pengangkutan lain dengan bayaran, pengecualian kepada Motor Claims Guidelines biasa terpakai; polis biasanya perlu dihubungi. Polis juga perlu dimaklumkan jika berlaku kemalangan jalan raya, kematian atau kecederaan, atau kecurian. Selepas itu, maklumkan penanggung insurans dengan segera, serahkan polisi dan dokumen sokongan, serta borang tuntutan bersama bukti. Di bawah seksyen 27 Workmen’s Compensation Act Cap. 74, majikan secara umumnya mesti menginsuranskan liabiliti terhadap pekerja dengan penanggung insurans yang diluluskan. Peraturan yang diwartakan boleh memperuntukkan pengecualian atau cagaran alternatif. Pada 2024, 28,701 polisi dengan premium dan caruman BND 19.4 juta direkodkan untuk tujuan ini. SPK di bawah National Retirement Scheme Order 2023 bukan kontrak insurans, tetapi menyediakan perlindungan fungsi bagi pendapatan hari tua dan tanggungan yang layak. Sistem ini bermula pada 15 Julai 2023. Ahli membayar 8.5 peratus gaji mereka ke dalam Akaun Ahli SPK; majikan membayar kadar yang ditetapkan ke dalam Akaun Persaraan Bersama SPK. Mulai umur 60 tahun, Akaun Ahli boleh dibayar, manakala Akaun Persaraan membolehkan anuiti bulanan. Bagi warga negara dan Penduduk Tetap tanpa kerakyatan, anuiti sepanjang hayat dengan nilai minimum BND 250 disediakan. Bagi Penduduk Tetap asing, SPK Basic terpakai sehingga 20 tahun atau sehingga habis, dengan bayaran minimum BND 500. Faedah ini tidak menggantikan insurans hayat, kemalangan atau kesihatan swasta. Orang yang diinsuranskan mesti memberikan maklumat yang lengkap dan tepat, terutamanya tentang maklumat kesihatan, terma kontrak dan pengecualian. Simpan polisi, sijil, resit pembayaran dan dokumen tuntutan dengan selamat, serta laporkan tuntutan dalam tempoh kontrak. Jika maklumat tidak tepat, penanggung insurans mungkin menolak tuntutan indemniti. Sumber utama yang diteliti tidak menunjukkan hak umum untuk memindahkan atau menukar premium, caruman, pembaharuan, pembatalan, kegagalan membayar, serahan atau pertukaran penyedia; akibatnya bergantung pada kontrak berkenaan. Untuk membuat aduan, hubungi Unit Pengendalian Aduan atau Pegawai Aduan yang bertanggungjawab di pihak penyedia terlebih dahulu. Jawapan muktamad hendaklah dikeluarkan dalam 30 hari bekerja; jika terdapat kelewatan, penyedia mesti memberikan sebab secara bertulis. Jika perkara itu masih belum selesai selepas 90 hari perniagaan, ia boleh dirujuk menggunakan borang FCI-01 kepada Financial Consumer Issues BDCB. BDCB boleh menyiasat sehingga enam bulan; pengantaraan melalui Brunei Darussalam Arbitration Centre juga boleh dipertimbangkan. Bidang kuasa mahkamah berbeza: Small Claims sehingga BND 10,000, Magistrates’ Court sehingga BND 50,000, Intermediate Court sehingga BND 300,000, dan High Court dari BND 50,000. Penipuan atau kegiatan tanpa lesen boleh dilaporkan kepada Royal Brunei Police Force atau BDCB. Dalam insolvensi, pemegang polisi mendapat keutamaan berbanding pemiutang biasa yang tidak bercagar di bawah seksyen 68 Insurance Order 2006, tertakluk pada tuntutan keutamaan. Policy Owner’s Protection Fund di bawah seksyen 69 melindungi insurans hayat dan insurans yang diwajibkan oleh undang-undang. Perlindungan liabiliti penuh diberikan bagi insurans wajib dan secara umum 90 peratus bagi insurans hayat; pengecualian dan had berkanun tetap terpakai.