Frekantasyon ak chwa patnè ann Ayiti fèt sitou an prive ak enfòmèl; pa gen pwosesis ofisyèl nan tout peyi a pou jwenn oswa kòmanse yon relasyon ki etabli. Tèm lokal yo gen ladan relation amoureuse, mariage civil ou religieux, plaçage, union consensuelle, union libre, cohabitation ak en union sans cohabitation. Plaçage jeneralman vle di yon inyon enfòmèl kote moun yo dakò, kit yo rete ansanm kit yo pa rete ansanm. Nan sondaj EMMUS 2016–2017 la, 52% fanm ki gen 15–49 an ak 39% gason te nan yon inyon. Pami fanm ki nan yon inyon, 51% te nan plaçage epi 32% te nan maryaj sivil oswa relijye. Laj medyàn nan premye inyon an te 22.8 an pou fanm 25–49 an ak 27.7 an pou gason 30–64 an; pou fanm, li te 21.8 an nan zòn riral ak 24.4 an nan zòn iben. Disèt pousan fanm 25–49 an te antre nan premye inyon yo anvan 18 an. Konstitisyon an, ki gen ladan atik 259 ak 260, pwoteje fanmi ak divès fòm inyon, men plaçage pa gen estati legal apa ki ekivalan ak maryaj fòmèl. Diferans sa a ka gen konsekans pou pwopriyete, eritaj, sipò finansye ak separasyon. Yon maryaj fòmèl pase nan sèvis eta sivil la atravè yon ofisye eta sivil (officier de l’état civil) epi li bay yon ak maryaj (Acte de Mariage). Yon divòs fòmèl pase nan Tribinal Sivil oswa Tribinal Premye Enstans (Tribunal civil oswa Tribunal de Première Instance), epi apre sa gen yon jijman divòs ak yon ak divòs (Acte de Divorce) oswa antre korespondan nan eta sivil. Fen yon plaçage fèt jeneralman yon fason enfòmèl epi li pa bay otomatikman menm estati oswa konsekans sou byen ak yon divòs. Kesyon konsènan timoun, patènite ak pansyon alimantè mande klarifikasyon legal apa. Referans ki pibliye yo bay laj minimòm maryaj ki an kontradiksyon: UN Women bay 16 an pou fanm ak 18 an pou gason, tandiske yo site atik 133 Kòd Sivil la kòm fikse 15 an pou fanm ak 18 an pou gason. Referans konstitisyonèl ak CEDAW yo sèvi ak 18 an pou tout de sèks yo. Se poutèt sa, yon ka espesifik mande yon verifikasyon legal lokal aktyèl; pa dwe konsidere okenn minè kòm otomatikman otorize pou marye. Maryaj fòmèl ak inyon enfòmèl pa dwe konfonn ak poligami legal. Nan sondaj EMMUS la, 14% fanm ki te nan yon inyon te di patnè yo te gen youn oswa plis lòt fanm, men rezilta sa a pa etabli yon maryaj poligam legalman rekonèt. Patnè yo toujou dwe konsidere konsantman seksyèl ak libète pou deside sou repwodiksyon nan relasyon an. Nan done EMMUS yo, 78.7% fanm te di yo te pran pwòp desizyon yo sou relasyon seksyèl, 92.5% te di yo te deside sou kontrasepsyon, epi 57.1% te di yo te pran tout twa desizyon sante seksyèl ak repwodiktif sondaj la. Plan Estratejik Nasyonal MSPP pou Sante Repwodiktif, Matènèl, Neonatal, Tibebe ak Adolesan 2026–2030 (PSN SRMNIA) bay itilizasyon planin familyal modèn 22.1% an 2023 ak demann pou kontrasepsyon modèn ki satisfè a 51%. Malgre 91.9% etablisman sante te gen omwen yon metòd planin familyal, se sèlman 32.5% ki te ofri senk metòd modèn sistematikman. Mank pwodui, depans, relijyon, ensètitid ak transpò ka limite aksè; plis pase 10% kliyan te peye pou yon sèvis planin familyal. Règ pou moun ki poko gen 18 an ka limite aksè ak planin familyal ak tès VIH, avèk eksepsyon tankou gwosès, paranite ak vyòl. MSPP, UNFPA ak klinik mobil ka bay kontrasepsyon, kapòt, tès MST ak VIH, sipò sikososyal ak referans, men disponiblite varye selon depatman ak kondisyon sekirite. Kontwòl patnè ak vyolans se risk nan yon relasyon, se pa siy konsantman oswa nòmalite. Pami fanm ki nan yon inyon oswa ki te kite yon inyon, EMMUS te anrejistre 26.3% vyolans emosyonèl, 18.6% vyolans fizik ak 11.2% vyolans seksyèl nan men patnè; 24% rapòte vyolans fizik oswa seksyèl, epi 34% rapòte vyolans emosyonèl, fizik oswa seksyèl. Senkantnèf pousan te di patnè a te vin jalou lè yo pale ak gason, 57% te di patnè a te mande konnen kote yo ye tout tan, epi 31% te rapòte omwen twa fòm konpòtman kontwòl. Nan zòn metwopolitèn nan, mezi konbine vyolans patnè fizik oswa seksyèl la te 31.5%. Se sèlman 24% sivivan vyolans fizik oswa seksyèl ki te chèche èd, pandan 54% pa t pale ak pèsonn; pami moun ki te chèche èd, 64% te kontakte pwòp fanmi yo, 22% fanmi patnè a, epi 11% lapolis. Chemen pwoteksyon aktyèl la ka gen ladan Ministè Kondisyon Fanm ak Dwa Fanm (MCFDF), MSPP, Gwoup Travay sou Vyolans ki Baze sou Jan (GBV Sub-Cluster) ak sèvis UNFPA, tankou sèvis medikal, sikososyal, legal, abri, lapolis oswa sekirite ak mwayen pou viv. UNFPA ak Kay Fanm bay liy telefòn gratis Digicel la *322 nan tout peyi a; enfòmasyon sèvis 2026 la di li nòmalman fonksyone 7:00–22:00, sis jou pa semèn, men sitiyasyon kriz ka chanje disponiblite. Relasyon seksyèl ant moun menm sèks ki dakò epi ki granmoun pa kriminèl, men maryaj menm sèks ak koup menm sèks ki anrejistre pa rekonèt. Pwoteksyon legal ak akseptasyon sosyal rete limite, kidonk fòk konsidere risk sekirite ak mank rapò pami moun LGBTQI+. Nan menm sondaj la, 14% fanm ki nan yon inyon te di patnè yo te gen youn oswa plis lòt fanm; sa dekri sitiyasyon relasyon yo rapòte, li pa prèv yon estati legal fòmèl.
Relasyon amoure ann Ayiti
Relasyon amoure ann Ayiti ka pran fòm frekantasyon, viv ansanm, plaçage, union libre oswa maryaj sivil oubyen relijye. Yon maryaj fòmèl bay yon estati legal rekonèt, tandiske yon inyon enfòmèl ka kite patnè yo ak mwens pwoteksyon pou byen, eritaj, pansyon alimantè ak separasyon. Konsantman, vi prive, kontrasepsyon, pwoteksyon kont vyolans ak aksè ak èd enfliyanse sekirite pratik yon relasyon.
VivAVia can make mistakes. Check important information.