भारतमा व्यवसाय

भारतमा व्यवसाय भनेको आम्दानीका लागि सामान वा सेवा उपलब्ध गराउने व्यवस्थित गतिविधि हो। यो स्थानीय रूपमा, अनलाइन, धेरै राज्यमा वा फराकिलो आपूर्ति शृङ्खलाको हिस्साका रूपमा चल्न सक्छ। एकल स्वामित्व भनेको एउटै व्यक्तिले गतिविधिको स्वामित्व र नियन्त्रण गर्ने, साना व्यवसायमा प्रचलित स्वरूप हो। दैनिक सञ्चालन सरल हुन्छ, तर व्यवसाय र मालिकको जिम्मेवारीबीच स्पष्ट छुट्ट्याइ हुँदैन। साझेदारीले मानिसहरूलाई सहमत सर्तअनुसार सँगै व्यवसाय चलाउन दिन्छ। लिखित साझेदारी करारले योगदान, नाफा बाँडफाँट, अधिकार, निर्णय प्रक्रिया र बाहिरिने व्यवस्थाबारे स्पष्ट गर्न मद्दत गर्छ। सीमित दायित्व साझेदारी, जसलाई सामान्यतया LLP भनिन्छ, ले छुट्टै कानुनी संरचनालाई साझेदारी शैलीको व्यवस्थापनसँग जोड्छ। कम्पनी छुट्टै कानुनी स्वरूपको अर्को प्रकार हो, जसमा सेयरमार्फत स्वामित्व र बढी संरचित शासन तथा अभिलेख व्यवस्था हुन्छ। सहकारी साझा आर्थिक आवश्यकताका आधारमा बनेका सदस्यको स्वामित्वमा रहने संस्था हुन्। उत्पादक समूह, स्वयं सहायता समूह, पारिवारिक उद्यम र सामाजिक उद्यम पनि भारतको व्यवसायिक परिदृश्यका महत्त्वपूर्ण भाग हुन्, यद्यपि तिनले एउटै कानुनी स्वरूप अपनाउँदैनन्। MSME को अर्थ सूक्ष्म, साना र मझौला उद्यम हो र भारतमा व्यवसाय वर्गीकरण गर्न प्रचलित शब्द हो। स्टार्टअपले सामान्यतया नवीन वा विस्तार गर्न सकिने नमुना खोजिरहेको नयाँ उद्यम जनाउँछ, तर हरेक नयाँ सानो व्यवसाय स्टार्टअपजस्तै चल्दैन। सामान्य व्यवसाय प्रक्रियामा ग्राहकको समस्या पहिचान गर्ने, प्रस्ताव जाँच्ने, स्वरूप छनोट गर्ने, दर्ता र हिसाबकिताब मिलाउने, आवश्यक सामग्री जुटाउने, बिक्री गर्ने, भुक्तानी लिने र अभिलेख राख्ने काम पर्छ। आवश्यकताहरू गतिविधि, स्थान, आकार, कामदार तथा सामान वा सेवाको प्रकृतिमा निर्भर हुन्छन्। व्यवसायले आत्मनिर्भरता, रोजगारी, सम्पत्ति र स्थानीय समाधान सिर्जना गर्न सक्छ। यसका सीमामा अनिश्चित माग, नतिरेका बिल, ऋण, प्रतिस्पर्धा, अनुपालनको काम, साझेदारबीच विवाद, आपूर्तिको समस्या र नाफा निश्चित नहुनु पर्छ।