په ایران کې لګښتونه

په ایران کې د ژوند لګښت هغه پیسې دي چې د ورځنیو عادي اړتیاوو لپاره پکار دي. دا د لویو ښارونو، کوچنیو ښارونو او کلیوالي سیمو ترمنځ توپیر لري، او د کورنۍ پر شمېر، د استوګنې پر بڼه او د ژوند پر طرز هم اړه لري. د استوګنې لګښتونو کې کرایه، پیشکي یا تضمیني پیسې، د ودانۍ لګښتونه، اسانتیاوې، ترمیم او د کډې لګښتونه شاملېدای شي. د کرایې تړون ښايي له لوړې پیشکي پیسې او میاشتنۍ کرایې جوړ وي؛ نو د ټول جوړښت پرتله وکړئ، نه یوازې یوه شمېره. د خوړو لګښتونه پر دې پورې اړه لري چې خواړه په کور کې پخېږي، چمتو اخیستل کېږي، که په رستورانت کې خوړل کېږي. د موسم له مخې شتون، نښه، موقعیت او د کورنۍ عادتونه ټول لګښت ډېر بدلولای شي. د ترانسپورټ لګښتونو کې عامه ترانسپورټ، ټکسي، تېل، د موټر ساتنه، بیمه، پارکینګ او د ښارونو ترمنځ سفر شاملېدای شي. د موټر لرل نا منظم لګښتونه هم پیدا کوي چې میاشتنی ټکټ یا کرایه یې نه ښيي. اسانتیاوې او اړیکې برېښنا، اوبه، ګاز، ټیلیفون او انټرنېټ رانغاړي. مصرف، د ملکیت ډول، د بل جوړښت او د خدمت پلان د تادیې پر اندازه اغېز کوي. روغتیايي پاملرنه او زده‌کړه ښايي دولتي او خصوصي دواړه لارې ولري. بیمه د ځینو لګښتونو یوه برخه ورکولای شي، خو کورنۍ باید د درملو، نه‌پوښل شویو خدمتونو، توکو، ترانسپورټ او ناڅاپي اړتیاوو لپاره هم پلان ولري. د ایران رسمي اسعار ریال دي، خو د بیو ویلو پر مهال عموماً تومان کارول کېږي. انفلاسیون او د بازار بدلونونه پخوانۍ بودیجې بې‌باوره کولای شي، نو د پخوانیو شمېرو پر ځای د اوسنیو سیمه‌ییزو بیو پوښتنه وکړئ. ګټور لګښتي پلان ثابت بلونه، د بدلېدونکو اړتیاوو لګښتونه، اختیاري لګښتونه او نا منظم مصارف جلا کوي. منظم ثبت ښيي چې پیسې په رښتیا چېرته لګېږي او راتلونکې پرېکړې اسانه کوي.