هەڵبژاردن لە ئێران «انتخابات» (entekhabat) پێی دەوترێت. ڕۆڵێکی گشتی لە هەڵبژاردنی چەند بەرپرسیارێتییەکدا دەدات، بەڵام لە چوارچێوەی دەستووری کۆماری ئیسلامیدا کار دەکات. هاووڵاتیان سەرۆککۆمار هەڵدەبژێرن کە سەرۆکی لقە جێبەجێکارەکەیە. ئەگەر هیچ کاندیدێکی سەرۆککۆماری لە خولی یەکەمدا ئەو ئاستەی پشتیوانیی پێویست بەدەست نەهێنێت، پرۆسەکە دەتوانێت خولی دووەم لەنێوان کاندیدە پێشەنگەکاندا لەخۆ بگرێت. هاووڵاتیان هەروەها ئەندامانی مەجلیس، پەرلەمانی نیشتمانیی ئێران، هەڵدەبژێرن. هەڵبژاردنی پەرلەمانی بە ناوچەی هەڵبژاردن ڕێکدەخرێت، بۆیە دەنگدەران نوێنەرانی پەیوەست بە ناوچە جوگرافییە دیاریکراوەکان و کۆمەڵگەکان هەڵدەبژێرن. ئەنجومەنی شارەزایان دامەزراوەیەکی نیشتمانیی هەڵبژێردراوی دیکەیە. ئەندامەکانی فەقیهن و ئەو دامەزراوەیە بەرپرسیارێتیی دەستووریی هەڵبژاردن و چاودێریکردنی ڕابەری باڵای هەیە. هەڵبژاردنی ئەنجومەنەکانی شار و گوند پەیوەندی بە بەڕێوەبردنی ناوخۆییەوە هەیە. ئەم ئەنجومەنانە مامەڵە لەگەڵ کاروباری ناوخۆیی دیاریکراو دەکەن و بەشداریی هەڵبژاردن و چاودێریکردنی بەڕێوەبەرایەتیی شارەوانی دەکەن. ئەو کەسانەی دەیانەوێت بۆ پۆستی هەڵبژێردراو پاڵێوراو بن دەبێت خۆیان تۆمار بکەن و لە پرۆسەی شایستەییی پەیوەندیدار تێپەڕن. لە هەڵبژاردنە نیشتمانییە سەرەکییەکاندا ئەنجومەنی پاسەوان ڕۆڵێکی ناوەندی لە پشکنینی کاندیدەکاندا هەیە، کە سنوور بۆ ئەوانە دادەنێت کە دەتوانن لە بڵێتی کۆتاییدا بن. کارگێڕیی هەڵبژاردن تۆمارکردن، بانگەشە، دەنگدان، ژماردن، ڕاگەیاندنی ئەنجام و چارەسەرکردنی ناڕەزایی لە ڕێگەی کەناڵە فەرمییەکانەوە دەگرێتەوە. ڕێکاری ورد بە جۆری هەڵبژاردنەکەوە جیاواز دەبێت، بۆیە دەنگدەران و کاندیدەکان دەبێت ڕێنماییەکانی ئەو هەڵبژاردنە تایبەتە پەیڕەو بکەن. هەڵبژاردن دەتوانێت کاریگەری لەسەر پێشینەکانی جێبەجێکردن، گفتوگۆی پەرلەمان و بەڕێوەبردنی ناوخۆیی هەبێت. سنوورەکانی بریتین لە پشکنینی کاندید، دەسەڵاتی سنوورداری پۆستە هەڵبژێردراوەکان و ڕۆڵی بەهێزی دامەزراوەکان کە خەڵکی گشتی ڕاستەوخۆ هەڵیاننەبژاردووە.
هەڵبژاردنەکان لە ئێران
هەڵبژاردنەکان لە ئێران ڕێگە بە هاووڵاتیان دەدەن سەرۆککۆمار، ئەندامانی مەجلیس، ئەندامانی ئەنجومەنی شارەزایان و ئەنجومەنە ناوخۆییەکان هەڵبژێرن. دامەزراوەکانی دەوڵەت، بەتایبەتی ئەنجومەنی پاسەوان بۆ هەڵبژاردنە نیشتمانییە سەرەکییەکان، شایستەیی کاندید و پرۆسەی هەڵبژاردن چاودێری دەکەن. بۆیە دەنگدان گرنگە، بەڵام لە سنووری سیاسیی دیاریکراودا ڕوودەدات.
VivAVia can make mistakes. Check important information.