سیاست ایران وچ

ایران ہک اسلامی جمہوریہ اے۔ ایں دا سیاسی نظام جمہوری اداریاں، جیویں انتخابات تے پارلیمان، نوں اسلامی حکومت دی سرکاری تشریح اُتے قائم اداریاں نال جوڑدا اے۔ اعلیٰ رہنما (rahbar) سبھ توں اُتے مقام رکھدا اے۔ ایہ عہدہ ریاست دی وسیع سمت اُتے اثر انداز ہوندا اے تے سلامتی، مسلح افواج، نشریات تے اعلیٰ تقرریاں ورگے شعبیاں وچ وڈا اختیار رکھدا اے۔ صدر انتظامی شاخ دی قیادت کردا اے تے حکومتی کم کار دا وڈا حصہ سنبھالدا اے۔ وزیر پالیسی دے شعبے ویکھدے ہن، پر صدارتی اختیار ہور اداریاں تے رہبر دے اختیار نال محدود رہندا اے۔ قومی پارلیمان دا سرکاری ناں اسلامی مشاورتی اسمبلی اے، جیہنوں اسلامی مشاورتی اسمبلی (Majles) وی آکھیا ویندا اے۔ ایہ قانوناں اُتے بحث کردی، ریاستی بجٹ منظور کردی، وزیران کول سوال کریندی تے حکومتی سرگرمی دی پڑتال کر سکدی اے، پر ایدے فیصلے ادارہ جاتی جائزے دے تابع رہندے ہن۔ نگہبان کونسل (Shorā-ye Negahbān) قانون سازی دا آئین تے اسلامی اصولاں نال مطابقت واسطے جائزہ لیندی اے۔ ایہ ایہ وی ویکھدی اے جو کجھ منتخب عہدیاں دے خواہش مند لوک امیدوار بنݨ دے اہل ہن یا نئیں، جیہڑا سیاسی مقابلے نوں وڈی حد تک شکل دیندا اے۔ ہور اہم اداریاں وچ عدلیہ، ماہرین دی اسمبلی تے مصلحت تشخیصی کونسل شامل ہن۔ انہاں دے کم وچ قانونی تنازعیاں دا فیصلہ کرنا، رہبر نوں چݨنا تے اوندی نگرانی کرنا، تے کجھ ادارہ جاتی اختلافات حل کرݨ وچ مدد دینا شامل اے۔ سیاسی سرگرمی وچ انتخابات، پارلیمانی بحث، عوامی انتظام، درخواستاں، پیشہ ور انجمنیں، مذہبی نیٹ ورک تے عوامی گفتگو شامل ہن۔ رسمی سیاسی پارٹیاں موجود ہن، پر سیاست اکثر بدل دے گروہاں، ذاتی نیٹ ورکاں تے انہاں وسیع رجحاناں راہیں چل دی اے جیہڑے عام طور اُتے قدامت پسند، اصلاح پسند یا عملیت پسند آکھے ویندے ہن۔ روزمرہ زندگی وچ سیاست تعلیم، روزگار، عوامی طرزِ عمل، میڈیا، معاشی پالیسی تے ہور ملکاں نال تعلقات اُتے اثر پاندی اے۔ شمولیت مقامی مسئلے حل کرݨ دے رستے کھول سکدی اے، پر امیدوار، اظہار، تنظیم تے ادارہ جاتی تبدیلی پکے قانونی تے سیاسی حدّاں اندر کم کریندے ہن۔