Mevcut 2024 ILO model tahminlerine göre Suriye’de işgücüne katılım yüzde 37,9’dur; erkeklerde yüzde 62,8, kadınlarda yüzde 13,3’tür. Tahmin edilen işsizlik oranı yüzde 13; kadınlarda yüzde 24,7, gençlerde yüzde 31,5’tir. Bu rakamlar ihtiyatla okunmalıdır; güncel Suriye işgücü istatistikleri eksik ve eskidir, model de 2010’dan kalan en son Suriye veri noktasını kullanır. Çalışanların tahminen yüzde 25’i satın alma gücü paritesine göre kişi başına günlük 2,15 USD’nin altında gelirle yaşamaktadır. Gündelik iş, kayıt dışı kendi hesabına çalışma ve aile temelli faaliyet yaygındır; resmî işverenler arasında hizmet ve yeniden imar alanlarında çalışan devlet kurumları, özel şirketler, kooperatifler, STK’lar ve BM kuruluşları bulunur. Nüfusun yaklaşık yüzde 45’i gelir veya geçimlik ihtiyaçları için tarıma bağlıdır; tarım başlıca geçim kaynaklarından biridir. Tarla işleri, hayvancılık, tarım ticareti ve mevsimlik işler kuraklık ve hasat koşullarına özellikle açıktır. 2025’te kuraklık tahıl üretimini yaklaşık 1,2 milyon tona düşürmüş; bu, beş yıllık ortalamanın yüzde 60’tan fazla altındadır. İnşaat ve yeniden imar, enkaz kaldırma, altyapı, elektrik, ulaşım ve lojistik başlıca çalışma alanlarıdır. İmalat; gıda, tekstil ve hazır giyim, kimya, plastik ve makine sektörlerini kapsar. Ticaret, restoranlar, yerel hizmetler, eğitim, sağlık ve bilgi teknolojileri de iş sağlar. Turizm, petrol ve gazın toparlanma potansiyeli vardır; ancak bu alanlar oynaklığını korur. 2025’te 140 fabrikayı kapsayan değerlendirmede yüzde 44’ü altı ay içinde işe alım planladığını, yüzde 56’sı ise zayıf talep, ücret, likidite veya enerji sorunlarının işe alımı engellediğini bildirmiştir. Çalışanlar genel okul veya üniversite eğitimi, devlet teknik enstitüleri, özel mesleki enstitüler, ortaöğretim veya ortaöğretim sonrası teknik ve mesleki eğitim ve öğretim (TVET), yaygın kurslar, işyeri öğrenimi, çıraklık ve aile işletmeleri üzerinden piyasaya girer. İşe alınan sanayi çalışanlarının yüzde 20’si ilköğretim, yüzde 22’si ortaöğretim, yüzde 21’i üniversite, yüzde 9’u ortaöğretim TVET, yüzde 19’u ortaöğretim sonrası veya ara TVET, yüzde 8’i yaygın eğitim almıştı. İşverenlerin yaklaşık üçte biri uygun yerel eğitim seçeneği bulamadığını bildirmiştir. Bildirilen eğitim olanaklarının yüzde 52’si devlet teknik enstitülerinden, yüzde 15’i özel enstitülerden gelmiştir. İşverenlerin en sık belirttiği eksikler teknik beceri, iş deneyimi, akademik nitelik ve temel beceriler olmuştur. En çok arananlar sektöre özgü teknik bilgi, örgütsel bilgi, ileri bilgi teknolojileri becerileri ve uyum yeteneğidir. İşverenlerin yalnızca yüzde 21’inin etkin TVET ortaklığı, yüzde 90’ının ise çıraklık veya iş temelli öğrenim düzenlemesi vardı. Ücret; sektöre, valiliğe, işverene, çalışma biçimine ve para birimi koşullarına bağlıdır. SANA’nın 25 Mart 2026 tarihli haberinde aylık asgari ücret 12.560 yeni Suriye lirası olarak, para birimi değişikliği sonrası 1.256.000 eski Suriye lirasına eşit biçimde verilmiştir; bildirilen 2025 rakamı 7.500 yeni Suriye lirası veya 750.000 eski Suriye lirasıydı. Kamu sektörü ücretleri 67/2026 sayılı Kararname ile yüzde 50, 102/2025 sayılı Kararname ile yüzde 200 artırılmıştır. Nominal tutarlarda yeni mi eski Suriye lirası mı kullanıldığı her zaman belirtilmelidir. Gündelik veya kayıt dışı iş bazen kalıcı işten daha çok anlık ödeme sağlayabilir; ancak genellikle daha istikrarsızdır ve daha zayıf koruma sunar. Aralık 2025 asgari harcama sepeti yaklaşık 2,2 milyon eski Suriye lirasıydı; bu, o sırada bildirilen asgari ücretin yaklaşık üç katıydı. Güncel ulusal medyan ücret için güvenilir veri yoktur. 1 Haziran 2026’dan itibaren Sosyal Sigortalar Genel Kurumu, katkıya esas ücret tabanını 12.560 yeni Suriye lirası, tavanını 211.400 yeni Suriye lirası olarak kullanmaktadır. Resmî eşleştirme sistemi, 17/2010 sayılı İş Kanunu kapsamında kamu istihdam büroları (مكاتب التشغيل) ve özel istihdam bürolarını içerir. Uygulamada birçok kişi aile ve toplum bağlantıları, yerel ağlar, işverenlere doğrudan başvuru, gündelik iş piyasaları, STK ve BM geçim programları veya kayıt dışı kendi hesabına çalışma yoluyla iş bulur. UNDP programları emek yoğun bayındırlık işlerini, beceri eğitimini ve küçük işletme toparlanmasını kapsar. İstihdam hizmetlerinin ülke çapındaki kapsamı, ücretleri ve işlem süreleri güvenilir biçimde belgelenmemiştir. Suriye’de 14 valilik vardır; ancak sağlam valilik karşılaştırmaları sınırlıdır. Şam, Halep, Humus ve Hama için sanayi ve becerilere ilişkin en güçlü mevcut bilgi bulunur. Halep, İdlib, Hama, Humus ve Şam, önemli dönüş ve iş baskısıyla karşı karşıyadır. Rakka, Haseke ve Deyrizor tarım, enerji ve lojistik potansiyeline sahiptir; kuraklık, güvenlik ve parçalı yönetim sorunları da vardır. Lazkiye ve Tartus liman faaliyetleri, tarım ve hizmetleri bir araya getirir; güney valiliklerinde tarım, ticaret ve yeniden imar işleri bulunur. Resmî işe erişim genellikle iş sözleşmesi, nitelikler ve kimlik belgelerine bağlıdır. Vatandaş olmayanlar 17/2010 sayılı İş Kanunu’nun III. başlığı kapsamındadır; ikamet ve çalışma izni gerekebilir. Mülteciler UNHCR belgesi, yasal giriş ve hukuka uygun ikamet kanıtına ihtiyaç duyabilir. Kısıtlayıcı izin ve belge uygulamaları erişimi sınırlayabilir. Geri dönenler ve ülke içinde yerinden edilmişler de kayıp belgeler, barınma veya mülkiyet sorunları, güvenlik kısıtlamaları ve yerel engellerle karşılaşabilir. Kadınlar, gençler ve engelli kişiler ek dezavantajlarla karşılaşır; ankete katılan işverenlerin yüzde 81’i kadınlara yönelik önlem bildirmiş, ancak yalnızca yüzde 14’ü engelli kişi çalıştırmıştır. Resmî çerçeve sözleşmeleri, feshi, ücretleri, çalışma saatlerini, gençler ve kadınlar için korumayı, engelliliği, izni, toplu pazarlığı, uyuşmazlık çözümünü, iş güvenliğini ve denetimi kapsar. Kamu görevlileri ayrıca ayrı kurallara tabidir. Aralık 2024’ten bu yana siyasi geçiş ve dönüş hareketleri yerel işgücü piyasalarındaki baskıyı artırmıştır. UNHCR’nin 2026’nın ilk çeyreğinde 14 valiliğin tamamındaki 7.120 haneyle yaptığı görüşmelerde yaklaşık yüzde 30 işsiz bulunmuş; istihdamın çoğu kayıt dışı veya istikrarsızdı. Aralık 2024’ten itibaren yaklaşık 1,6 milyon mülteci ve 1,9 milyon ülke içinde yerinden edilmiş kişi dönmüştür. Gelir eksikliği dönüşün önündeki acil engellerden biridir. Enerji kıtlığı, sınırlı likidite, yaptırımlar ve ticaret kısıtları, güvensizlik ve kuraklığın verdiği zarar çalışanlarla işverenler arasındaki bağı zayıflatmayı sürdürmektedir. Yeniden imar, enerji, tarımsal dayanıklılık, tekstil ve sanayi ile yerel işletmeler başlıca istihdam büyüme senaryolarıdır. Bu nedenle iş arayanlar işverenin güvenilirliğini, ödeme esasını, belge koşullarını, konumu, güvenlik koşullarını, işin sağlayacağı eğitimi ve mevsimlik, gündelik ya da sözleşmeli olup olmadığını karşılaştırmalıdır.
Suriye’de işgücü piyasası
Suriye işgücü piyasasında resmî istihdamın yanında yaygın kayıt dışı, mevsimlik ve kendi hesabına çalışma bulunur. Tarım temel geçim kaynaklarından biri olmayı sürdürür; inşaat, yeniden imar, enerji, ulaşım, ticaret, imalat, yerel hizmetler, eğitim, sağlık ve bilgi teknolojileri de işe giriş yolları sunar. Ülke çapında güvenilir açık pozisyon ve medyan ücret verileri yoktur; bu nedenle ücretler ve fırsatlar sektöre, valiliğe, belgelere ve güvenlik koşullarına göre büyük ölçüde değişir.
VivAVia can make mistakes. Check important information.