યુનાઇટેડ કિંગડમ સંસદીય લોકશાહી અને બંધારણીય રાજાશાહી છે. રાજા અથવા રાણી રાજ્યના વડા હોય છે, જ્યારે ચૂંટાયેલા રાજકારણીઓ મોટા ભાગના રાજકીય નિર્ણયો લે છે અને મંત્રીઓ સરકાર ચલાવે છે. યુકેનું બંધારણ કોઈ એક જ લખાયેલા દસ્તાવેજમાં સમાવાયેલું નથી. તેના નિયમો કાયદાઓ, અદાલતી નિર્ણયો, સ્થાપિત પરંપરાઓ અને અનેક સદીઓ દરમિયાન વિકસેલા મહત્વના લખાણોમાંથી આવે છે. વેસ્ટમિન્સ્ટર (Westminster) ખાતેની યુકેની સંસદ (UK Parliament)માં હાઉસ ઑફ કોમન્સ (House of Commons), હાઉસ ઑફ લોર્ડ્સ (House of Lords) અને રાજમુકુટ (Crown)નો સમાવેશ થાય છે. ચૂંટાયેલું હાઉસ ઑફ કોમન્સ મુખ્ય રાજકીય ગૃહ છે, જ્યારે હાઉસ ઑફ લોર્ડ્સ સૂચિત કાયદાઓની તપાસ કરે છે અને સરકારને વિગતો પર પુનર્વિચાર કરવા કહે છે. સરકારને સામાન્ય રીતે હાઉસ ઑફ કોમન્સનો વિશ્વાસ જાળવવો જરૂરી હોય છે. પ્રધાનમંત્રી (Prime Minister) સરકારનું નેતૃત્વ કરે છે, મંત્રીઓની પસંદગી કરે છે અને નીતિનું સંકલન કરે છે, જ્યારે મંત્રીઓ વિભાગો માટે જવાબદાર હોય છે અને સંસદને જવાબ આપે છે. રાજકીય પક્ષો સમાન વિચારોની આસપાસ લોકોને સંગઠિત કરે છે અને સત્તા માટે સ્પર્ધા કરે છે. સરકાર નીતિઓનો પ્રસ્તાવ મૂકે છે, જ્યારે વિરોધ પક્ષો મંત્રીઓને પ્રશ્નો પૂછે છે, વિકલ્પો રજૂ કરે છે અને ભવિષ્યની ચૂંટણીમાં સરકારને બદલવાનો પ્રયાસ કરે છે. સત્તાનું વિકેન્દ્રીકરણ (devolution) દ્વારા સ્કોટલેન્ડ, વેલ્સ અને ઉત્તરી આયર્લૅન્ડની સંસ્થાઓને આંશિક સત્તા આપવામાં આવી છે. તેમની જવાબદારીઓ અલગ અલગ છે અને સમગ્ર યુકે અથવા તેના કેટલાક ભાગોમાં લાગુ પડતા આરક્ષિત વિષયો (reserved matters) માટે વેસ્ટમિન્સ્ટર જવાબદાર રહે છે. સ્થાનિક પરિષદો મહત્વની સેવાઓનું સંચાલન કરે છે અને પોતાના વિસ્તારો માટે નિર્ણયો લે છે. તેમની ચોક્કસ રચના અને જવાબદારીઓ ઇંગ્લૅન્ડ, સ્કોટલેન્ડ, વેલ્સ અને ઉત્તરી આયર્લૅન્ડમાં અલગ અલગ હોય છે. રાજકારણ ચૂંટાયેલી સંસ્થાઓની બહાર પણ થાય છે. ટ્રેડ યુનિયનો, સખાવતી સંસ્થાઓ, વ્યવસાયો, અભિયાન જૂથો, પત્રકારો, નિષ્ણાતો અને વ્યક્તિગત રહેવાસીઓ જાહેર ચર્ચા અને સત્તાવાર નિર્ણયોને પ્રભાવિત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. આ પ્રણાલી સરકારમાં શાંતિપૂર્ણ ફેરફાર, જાહેર તપાસ અને જુદા જુદા મતોનું પ્રતિનિધિત્વ શક્ય બનાવે છે. તેની મર્યાદાઓમાં અસમાન પ્રભાવ, પક્ષોનું મજબૂત નિયંત્રણ, જવાબદારીઓના જટિલ વિભાજન અને મત રાજકીય સત્તામાં કેટલી ન્યાયસંગત રીતે પરિવર્તિત થાય છે તે અંગેના મતભેદોનો સમાવેશ થાય છે.
રાજકારણ — યુનાઇટેડ કિંગડમમાં
યુનાઇટેડ કિંગડમમાં રાજકારણ નક્કી કરે છે કે જાહેર સત્તા કેવી રીતે મેળવાય, વપરાય અને પડકારાય છે. તે સંસદ, સરકાર, ચૂંટણીઓ, રાજકીય પક્ષો, અદાલતો, વિકેન્દ્રિત સંસ્થાઓ અને સ્થાનિક પરિષદો દ્વારા કાર્ય કરે છે. લોકો મતદાન કરીને, પ્રતિનિધિઓનો સંપર્ક કરીને, અભિયાનોમાં જોડાઈને અને જાહેર ચર્ચામાં ભાગ લઈને તેને પ્રભાવિત કરી શકે છે.
VivAVia can make mistakes. Check important information.

