حمایت از مصرف‌کننده در افغانستان

قانون حمایت از مصرف‌کننده که در محل با نام قانون حمایت از مستهلک شناخته می‌شود، مبنایی رسمی برای حمایت در برابر تقلب، اطلاعات نادرست و کالاها یا خدمات بی‌کیفیت تعیین می‌کند. تأمین‌کنندگان باید اطلاعات درست محصول و خدمات، برچسب‌ها و قیمت‌ها را ارائه کنند و نباید از تبلیغات گمراه‌کننده استفاده کنند. راهکارهای مستند شامل تعمیر یا تعویض، پس‌دادن کالا، اجرای درست تعهد و جبران خسارت مالی یا جسمی است. دسترسی و اجرای فعلی این راهکارها و نیز مهلت‌های عمومی در سراسر کشور به‌طور عمومی تأیید نشده است. مصرف‌کننده باید ابتدا به‌صورت کتبی با فروشنده، ارائه‌دهنده یا مؤسسه مالی تماس بگیرد. رسید یا فاکتور، بسته‌بندی و برچسب، قیمت تبلیغ‌شده، قرارداد، سابقه پرداخت، پیام‌ها، عکس‌ها و در صورت لزوم نمونه محصول را نگه دارید. مهلت عمومی انصراف از خرید اینترنتی یا فروشگاهی در حال حاضر تأیید نشده است؛ همچنین هزینه عمومی شکایت یا مهلت رسیدگی سراسری تأیید نشده است. در افغانستان دادگاه عمومی مصرف‌کننده، آمبودزمان مصرف‌کننده، درگاه یکپارچه شکایت یا دفتر مرکزی شکایت تجارت الکترونیکی که فعلاً تأیید شده باشد وجود ندارد. وزارت امر به معروف، نهی از منکر و سمع شکایات در حال حاضر مسیر فعالی برای گزارش احتکار، قیمت‌های گزاف، کالاهای تاریخ‌گذشته، تقلب و وزن نادرست از طریق خط تلفن رایگان ۱۹۱، فرم آنلاین و دفاتر ولایتی فراهم می‌کند. این وزارت می‌تواند بازرسی کند، محل را مهروموم کند یا پرونده را به نظام قضایی ارجاع دهد، اما دادگاه مدنی خصوصی نیست. شکایت علیه مقام‌ها یا مسئولان امارت از فرایند شکایت همان وزارت پیروی می‌کند، درحالی‌که دعاوی مدنی علیه اشخاص خصوصی عموماً از مسیرهای قضایی یا دادگاهی پیگیری می‌شوند. ریاست عمومی حقوق وزارت عدلیه دعاوی مدنی، تجاری و ملکی، از جمله سازش و اجرای تصمیم‌های نهایی را رسیدگی می‌کند؛ مشاوره حقوقی و شرعی از طریق ۱۸۸ در دسترس است. فرایندهای محلی شُورا یا جرگه، بزرگان و مذاکره با فروشنده ممکن است سریع‌تر یا کم‌هزینه‌تر باشند، اما غیررسمی‌اند، ارزش اثباتی یکنواختی ندارند و اجرای نتیجه را تضمین نمی‌کنند. فشار یا جانبداری می‌تواند خطرهای بیشتری ایجاد کند، به‌ویژه برای زنان، اقلیت‌ها و افراد مناطق دورافتاده. دسترسی در کابل و ولایت‌ها، امنیت، زبان و موانع مرتبط با جنسیت می‌توانند روند عملی را تغییر دهند. مسیرهای بخشی اهمیت دارند. ابتدا باید به بانک یا مؤسسه مالی شکایت کرد و سپس با خدمت حمایت از مصرف‌کننده مالی د افغانستان بانک از طریق customer.protection@dab.gov.af یا 0202511726 تماس گرفت. مقررات تاریخی DAB به گزارش فوری مشکلات انتقال الکترونیکی وجه، اخطار ۱۵روزه، حداکثر ۳۰ روز، حداکثر ۴۵ روز برای برخی بررسی‌های اطلاعات اعتباری و حداکثر ۲۰ روز کاری برای اختلاف‌های مشخص DAB اشاره می‌کنند؛ کاربرد فعلی آن‌ها را باید تأیید کرد. در تقلب پرداخت، فوراً به بانک، مؤسسه پول الکترونیکی یا کیف پول اطلاع دهید و شناسه تراکنش را نگه دارید. تقلب کیفری را می‌توان به پلیس یا مراجع قضایی، از جمله مسیر مستند پلیس به شماره ۱۱۹، نیز گزارش کرد. برای مخابرات، ابتدا با اپراتور و سپس با اداره تنظیم خدمات مخابراتی افغانستان (ATRA) از طریق ۹۹۹، 0202101130 یا info@atra.gov.af تماس بگیرید. ATRA در پرونده‌های مستند مربوط به فعال‌سازی بدون اجازه خدمات ارزش‌افزوده و بسته‌های اینترنتی گران‌فروش دستور بازپرداخت داده است. برای مشکلات صورتحساب یا عرضه برق، با شرکت برشنا افغانستان از طریق خدمات مشتریان ۱۴۴ یا فرم شکایت آنلاین آن تماس بگیرید. وزارت ترانسپورت و هوانوردی شکایت‌های خدمات حمل‌ونقل و هوانوردی را می‌پذیرد، اما مهلت عمومی بازپرداخت یا جبران خسارت مسافر به‌طور عمومی تأیید نشده است. اداره غذا و داروی افغانستان مسئول بازرسی پس از عرضه، شکایت‌های کیفیت، مراقبت دارویی، فراخوان، امحا و کنترل تبلیغات محصولات دارویی و غذایی است و از طریق +93 788080101، info@afda.gov.af و دفاتر ولایتی پاسخ می‌دهد. اداره معیار و کیفیت یا ANSA و شرکت دولتی نفت و گاز افغانستان درباره قیمت‌های منتشرشده خرده‌فروشی سوخت نیز ممکن است برای مسائل معیار، کیفیت و قیمت سوخت مربوط باشند. ایمنی غذا و دارو، کالاهای تقلبی یا تاریخ‌گذشته، تقلب قیمت و وزن، مخابرات، بانکداری و پرداخت و صورتحساب برق اهمیت عملی ویژه‌ای دارند. شکایت‌های تجارت دیجیتال و سفر نیز پوشش داده می‌شوند، اما در افغانستان سامانه عمومی بازگرداندن خرید اینترنتی، فرایند مسئولیت پلتفرم یا خدمت بازپرداخت سراسری که فعلاً تأیید شده باشد وجود ندارد.