ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ

ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਇੱਕ ਇਕਾਤਮਕ, ਸਰਬਭੌਮ ਗਣਰਾਜ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸੰਸਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਜ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਕ-ਸਦਨੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਦ (Jatiya Sangsad) ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਕਰਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਜਟ ਪਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਸਥਾਨਕ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ, ਅਦਾਲਤਾਂ, ਜਨਤਕ ਵਿੱਤ, ਨਿਗਰਾਨੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਕੀ ਕਾਰਜ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਚੋਣਾਂ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਿਤਵ ਮਿਲੇਗਾ। ਯੋਗ ਵੋਟਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਕੌਂਸਲਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਚੁਣਦੇ ਹਨ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (Election Commission) ਚੋਣੀ ਰਜਿਸਟਰਾਂ, ਹਲਕਿਆਂ, ਵੋਟਿੰਗ, ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਖੇਤਰੀ ਹਲਕਿਆਂ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਦੇ 300 ਮੈਂਬਰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਣਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਨੁਪਾਤਕ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਿਤਾ ਰਾਹੀਂ 50 ਰਾਖਵੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚਲਾ ਅੰਤਰ ਇਹ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਧਿਕਾਰ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਨਤਕ ਫ਼ੈਸਲੇ ਕਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਚੋਣਾਂ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਜਨादेश ਸਥਾਪਤ ਜਾਂ ਨਵਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਕੌਂਸਲਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪੱਧਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣ ਸਥਾਨਕ ਚੋਣਾਂ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ।