Wuliwya-pi llank'ay qhatuqa ñawpaqmantaraq kan, ichaqa institucionninkuna, llank'ay ruwayninkuna t'aqasqa. Instituto Nacional de Estadística (INE) urbano Encuesta Continua de Empleo (ECE), suyu tukuy EH2025 wasikuna encuesta, población censo nisqawan llank'ay condicionkunata tupun. Kay fuente-kunaqa sapaq cobertura, edad grupo, definiciónniyoq, chayrayku yupayninkuta mana tupachiyta atikunchu. 2026 iskay ñiqin trimestre ECEqa urbano suyukunata qhaway. Llank'ay atiq runakunaqa 4.723 millon hina, llank'aq 4.564 millon, mana llank'aq 159,000 runa karqa. Llank'ayman yaykuy tasa 74.0%, empleo tasa 71.5%, desempleo tasa 3.4% karqa. Warmikunaqa qarikunamanta aswan pisi yaykuy, empleo tasa; mana llank'ay warmikunapi 3.7%, qarikunapi 3.0%. Urbano pisi llank'ay 7.9%, warmikunapi 9.8%, waynakunapi 9.1% karqa. Kikin trimestre urbano llank'aqkunamanta informal empleoqa 82.3% karqa. INE t'aqayqa formal riqsisqa llank'ay relación mana kasqanta, corto utaq unay plazo seguridad social mana kasqanta nin. Informalidad warmikunapi 84.4%, wayna llank'aqkunapi 92.0% karqa. Chayrayku pisi desempleo tasaqa llank'ay seguro, allin sueldo, social seguro kashasqanta manam rikuchinchu. Comercioqa urbano llank'aqkunap 23.7%, fabricación 15.0%, alojamiento, mikhuypa servicio 10.6%, transporte, waqaychay 9.4%, construcción 7.7%, educación servicio 5.4%, público administración, defensa 2.5% llamk'achisqa. Huk sector-kuna 25.7%, agricultura, minería, tecnología información comunicación, finanzas, salud, wasi servicio nisqakuna. 2024 censoqa primaria ruwaykunapi 30.4%, secundaria 16.2%, terciaria 53.4% llank'aq distribuciónta qillqarqa. 2012-manta 2024-kama terciaria cuota 3.4 punto yapakurqa; primaria 0.7 punto, secundaria 2.6 punto uraykurqa. Llank'ay condicionkuna La Paz, Cochabamba, Santa Cruz, huk departamentokunapura, urbano-ruralpi t'ikran. 2024-pi población 69.0% urbano, 31.0% ruralpi kawsarqa. Chayrayku suyu promedioqa sueldo, empleador yaykuy, transporte, yachay, seguridad social t'ikraykunata pakayta atin. Yachay, riqsisqa atiynikunaqa formal oportunidadman yaykuyta t'ikran. 2024 censo promedio yachayqa 10.6 wata, urbano 11.7, rural 7.9 wata karqa. 19 watamanta aswan runakunapi higher education tukuchasqa warmikunapi 34.2%, qarikunapi 32.5%. Formal yachayqa normal, alternativo, especial yachaypi, técnico, tecnológico institutokunapi, universidadkunapi t'aqasqa; Wuliwya llank'ay qhatupi sapalla huk dual vocational sistema-ta manam apaykunchu. Sistema Plurinacional de Certificación de Competencias (SPCC)qa llamk'aspa yachasqa llank'ay atiynikuna Estado riqsichiyta qun. Solicitud runakunaqa Wuliwya nacer utaq naturalización runa kanan, 15 watayoq utaq aswan, identidad tarjeta, wachariy certificadota, llank'ay experiencia evidencia-ta, iskay 4x4 foto-ta generalmente qunanku. Allin promedio munasqaqa 5 wata atiyninmi chay sectorpi. Formal prueba, práctica evaluación certificadoman apan, suyu tukuy oficial validezniyoq. Wakin casopi certificadoqa técnico yachayman, Técnico Básico, Técnico Auxiliar, Técnico Medio nisqaman tinkunman. Publicado fee, normal ruway tiempoqa investigación datopi mana tarikunchu. 2026 Salario Mínimo Nacional (SMN) Bs3,300 killa-paq, MTEPS Resolución RM 088/26 ukhupi, 1 enero 2026-manta. Pisi pacha llank'aypaq llank'ay horaman proporción. EH2025 promedio llank'ay ingresoqa Bs3,624 killa-paq, ichaqa promedio, mediana manam; huk wata, huk método-manta. World Bank 2024 datowan qillqasqa willakuyninpi 74% llank'aqkunap social seguro mana karqa, 47% chay hora minimo sueldo uraypi ganan, 46% kikinpaq llank'arqa; kay yupaykunata 2026 SMN-wan mana tupachiychu, definición, referencia pachata manaraq chiqaqchaspa. Público Servicio Público de Empleo (SPE), Bolsa de Trabajo, Oportunidad de Empleo serviciokuna llank'ay tinkuchiy, consejo, yachachiy, llank'ay qallariypi yanapayta qun. Ministerio de Trabajo, Empleo y Previsión Social (MTEPS) nisqanman hina yaykuyqa generalmente mana qullqillapaq. Portalqa vacantekunata posición, yachay, experiencia, tuku p'unchawman hina filtrota atin; registracion mañakuy, vacante yupay, tinkuchiy pachakuna t'ikran. Agencia privada llank'ay maskhayqa Registro de Agencias Privadas de Empleo (RRAPE) registro, willay sistema ukhupi kamachisqa. Runakunaqa sapalla llank'ay, ayllu empresakuna, microempresakuna, personal red nisqakunawanpas llank'ayta qallanku. EH2025 principal, iskay ñiqin llank'ay, llank'ay hora, ingreso, empleo status, informalidad tupun. Kay informal ñankunaqa formal vacante pisi kaqtin llank'ay yaykuyta qunman, ichaqa seguridad social, riqsisqa empleo relación, seguridad protección, MTEPS hunt'achiy atiynin pisiyachinman. 2025 iskay ñiqin trimestrewan 2026 tupachispa urbano tukuy llank'ay 1.3% uraykurqa, económicamente activo población 1.0% uraykurqa. Comercio llank'ay 3.69%, fabricación 1.67%, construcción 10.73%, alojamiento-mikhuypa servicio 8.53% uraykurqa. Educación 12.41%, huk sector-kuna 5.60% yapakurqa. World Bank qhawariyqa combustible, dólar pisi kay, ñan bloqueo, contrabando productive ruwayta sasachisqanta nin. Migraciónpas llank'ay qhatuman yaykuyta t'ikran. EH2025 suyu ukhupi, hawa suyuman migración tinku, puriy rayku, remesa nisqakunata qillqan. Kay muestra-pi willasqa raykukunapi llank'ay maskhay 19.8%, transferencia llank'ay 13.0%, ayllu rayku 48.4%; kay kutichiykunaqa suyu tukuy tasa manam. Llank'ay maskhaq hawa llank'aqkunaqa MTEPS llank'ay, social ley cumplimiento qhawariyninman tabi contrato visa-ta munanku. Qollqi pagasqa utaq ganancia munayniyoq sapalla llank'ay ruraq hawa runakunaqa Registro Obligatorio de Empleadores (ROE)-pi registracionman pusasqa. Exacto migración fee, proceso pachata oficina responsablepi chiqaqchay. SMN, formal llank'ay protecciónqa formal empleo relación kasqanpi aswan atiyniyoq. Contrato, social seguro, llank'ay seguridad, MTEPS qhawayqa derechokuna imayna hunt'achisqa kananpi allin. Wuliwya llank'ay qhatu ruwanakunapi departamento, sector, yachay evidencia, llank'ay laya, sueldo yupay, formal protecciónta hukllapi chiqaqchana.
Llank'ay qhatu Wuliwya-pi
Wuliwya llank'ay qhatuqa formal llank'ayta, sapalla llank'ayta, achka informal llank'ayta urbano-rural suyukunapi huñun. 2026 iskay ñiqin trimestrepi urbano llank'aqkunap 82.3% informal hina t'aqasqa, comercio, fabricación, alojamiento-mikhuypa servicio, transporte, construcción nisqakuna achka llank'aqkunata llamk'achisqa. Llank'ay tarisqaykiqa llaqta, yachayniyki, runakuna riqsisqayki, público llank'ay servicio, formal seguridad social atiyninman hina t'ikran.
VivAVia can make mistakes. Check important information.

