Istorija Mađarske

Mađari su se naselili u Panonskoj niziji pred kraj prvog milenijuma. Kralj Ištvan I, poznat kao Szent István, uspostavio je hrišćansku kraljevinu i postao trajan simbol mađarske državnosti. Srednjovekovna Kraljevina Mađarska povezivala je mnoge narode, oblasti, trgovačke puteve i verske zajednice. Njena teritorija i stanovništvo nisu bili isti kao u današnjoj Mađarskoj. Posle vojnog poraza u 16. veku, kraljevina je bila podeljena između osmanskih i habzburških centara moći i Transilvanije. Ratovanje, migracije, obnova i kulturna razmena oblikovali su zemlju tokom više generacija. Habzburška vlast se nastavila i posle slabljenja osmanske moći. Revolucija i rat za nezavisnost 1848–1849. postali su važni simboli nacionalne slobode, građanskih reformi i političke borbe. Nagodbom iz 1867. stvorena je Austrougarska, a Mađarska je dobila široku unutrašnju autonomiju u okviru dvojne monarhije. Usledili su modernizacija i brz rast, ali koristi i politička prava nisu bili ravnomerno raspodeljeni. Prvi svetski rat okončao je staru kraljevinu, a Trianonskim sporazumom velike nekadašnje teritorije ostale su izvan Mađarske. Trianon je i dalje osetljiva tema jer su se granice promenile, zajednice bile razdvojene, a mađarske manjine ostale u susednim državama. Tokom Drugog svetskog rata Mađarska je bila saveznik sila Osovine, a mađarski Jevreji i Romi bili su proganjani i masovno ubijani u Holokaustu. Nemačka okupacija, rat, režim Strelastog krsta, a kasnije i sovjetska kontrola doneli su dodatno nasilje i gubitke. Posle rata, pod sovjetskim uticajem uspostavljena je komunistička država. Revolucija 1956. suprotstavila se tom sistemu, sovjetske snage su je ugušile, a ona je ostala trajan simbol otpora. Komunistička vlast okončana je 1989. Potom su uspostavljeni parlamentarna demokratija i tržišna privreda. Tumačenje istorije i dalje utiče na spomenike, praznike, porodične priče, obrazovanje i političke rasprave.