Prawo imigracyjne w Niemczech

Prawo imigracyjne w Niemczech jest często nazywane prawem pobytu. Rozróżnia wjazd, pobyt czasowy, pobyt stały i obywatelstwo. Te obszary są powiązane, ale z prawnego punktu widzenia nie są tym samym. Obywatele Unii Europejskiej i uprawnieni członkowie ich rodzin mogą co do zasady korzystać ze swobody przemieszczania się. Obywatele państw trzecich często potrzebują natomiast wizy lub zezwolenia na pobyt. Wyjątki zależą między innymi od obywatelstwa i celu pobytu. Zezwolenie na pobyt jest wydawane w określonym celu. Typowe cele to kształcenie zawodowe, studia, zatrudnienie, życie rodzinne i ochrona humanitarna. Dozwolony cel wpływa na to, czy i w jakim zakresie można pracować. Zezwolenie na pobyt jest co do zasady terminowe. Zezwolenie na osiedlenie się umożliwia pobyt na czas nieokreślony, jeśli spełniono odpowiednie warunki. Istnieją też inne formy trwałego lub szczególnego prawa pobytu. Przy łączeniu rodzin sprawdza się więź rodzinną, warunki mieszkaniowe, środki utrzymania i inne wymagania. Obowiązujące warunki zależą od osoby, do której członek rodziny dołącza. Dzieci, małżonkowie i inni krewni nie zawsze są traktowani tak samo. Do wniosków zazwyczaj potrzebne są dokumenty potwierdzające tożsamość, dokumenty podróży i dowody celu pobytu. Właściwym organem może być niemiecka placówka dyplomatyczna za granicą, miejscowy urząd ds. cudzoziemców lub inna wyspecjalizowana instytucja. Właściwość zależy od etapu postępowania. Azyl i inne formy ochrony humanitarnej podlegają odrębnym procedurom. Uznanie za osobę uprawnioną do ochrony nie jest tym samym co zwykłe zezwolenie na pobyt w celu pracy lub studiów. Zakazy deportacji i tolerowany pobyt mają jeszcze inne skutki. Naturalizacja przyznaje obywatelstwo niemieckie i nie jest zwykłym zezwoleniem na pobyt. Wymaga odrębnego postępowania i sprawdzenia różnych warunków. Zmiany sytuacji osobistej trzeba w pełni i terminowo zgłaszać organom.