ভাৰতৰ ইতিহাস

ভাৰতৰ ইতিহাস লিখিত ৰাষ্ট্ৰীয় নথিৰ বহু আগৰ পৰাই আৰম্ভ হয়। সিন্ধু উপত্যকা সভ্যতাৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণত পৰিকল্পিত ডাঙৰ চহৰ, শিল্প উৎপাদন আৰু দূৰ-দূৰণিৰ বাণিজ্যৰ কথা দেখা যায়। পৰৱৰ্তী শতিকাবোৰত ৰাজ্য, গণৰাজ্য, নগৰ, দাৰ্শনিক ধাৰা আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ধৰ্মীয় আন্দোলনৰ বিকাশ ঘটে। হিন্দু, বৌদ্ধ আৰু জৈন চিন্তাধাৰা বিভিন্ন সম্প্ৰদায় আৰু গ্ৰন্থৰ মাজেৰে গঢ় লৈ উঠিছিল। মৌৰ্য আৰু গুপ্ত সাম্ৰাজ্যৰ দৰে বৃহৎ ৰাষ্ট্ৰই প্ৰশাসন, শিক্ষা, কলা আৰু বাণিজ্যত প্ৰভাৱ পেলাইছিল। কিন্তু সিহঁতৰ শাসনেই গোটেই কাহিনী নহয়, কিয়নো আঞ্চলিক শক্তি আৰু স্থানীয় সমাজো গুৰুত্বপূৰ্ণ আছিল। ভাৰত মহাসাগৰ আৰু স্থলপথৰ যোগাযোগে বেপাৰী, পৰ্যটক, ভাষা, প্ৰযুক্তি আৰু ধৰ্মক আনিছিল। এই আদান-প্ৰদানে উপকূলীয় আৰু ভিতৰুৱা সংস্কৃতি গঢ় দিয়াত সহায় কৰিছিল। ইছলামিক ৰাজদৰবাৰ থকা বহু বংশই উপমহাদেশৰ বিভিন্ন অংশ শাসন কৰিছিল। দিল্লী চুলতানী আৰু মোগল সাম্ৰাজ্য বিশেষভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ; একে সময়তে আঞ্চলিক ৰাজ্যবোৰেও স্থাপত্য, ভাষা, কৃষি আৰু শাসনক গঢ় দিছিল। ইউৰোপীয় বাণিজ্য কোম্পানী সাগৰপথে আহিছিল আৰু ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীয়ে ক্ৰমে ৰাজনৈতিক ক্ষমতা লাভ কৰিছিল। ব্ৰিটিছ ঔপনিৱেশিক শাসনে প্ৰশাসন, পৰিবহণ, শিক্ষা আৰু অৰ্থনীতি সলনি কৰিছিল, লগতে বলপ্ৰয়োগ কৰিছিল আৰু গভীৰ বৈষম্য সৃষ্টি কৰিছিল। ঔপনিৱেশিক শাসনৰ বিৰুদ্ধে স্থানীয় বিদ্ৰোহ, সামাজিক সংস্কাৰ, শ্ৰমিক আন্দোলন, বিপ্লৱী কাৰ্যকলাপ আৰু গণ ৰাজনৈতিক আন্দোলনকে ধৰি বহু ধৰণে প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৪৭ চনত স্বাধীনতাৰ সৈতে বিভাজনো হৈছিল; ইয়াৰ ফলত ভাৰত আৰু পাকিস্তান সৃষ্টি হয় আৰু ব্যাপক স্থানচ্যুতি আৰু হিংসা ঘটে। ভাৰত গণতান্ত্ৰিক সংবিধানসহ গণৰাজ্য হয়। তাৰ পিছৰ ইতিহাসত ৰাজ্য পুনৰ্গঠন, সামাজিক আন্দোলন, অৰ্থনৈতিক পৰিৱৰ্তন, বৈজ্ঞানিক বিকাশ, সংঘাত আৰু সমতা তথা অন্তৰ্ভুক্তিৰ বিষয়ে চলি থকা বিতৰ্ক আছে।