ثقافت ايران ۾

ايراني ثقافت جو نالو (farhang-e Irani) عام طور استعمال ٿيندو آهي، جنهن جي معنيٰ ايراني ثقافت آهي. اها هزارين سالن جي لڏپلاڻ، بادشاهتن، مذهبن، واپار ۽ پاڙيسري ماڻهن سان رابطن وسيلي ترقي ڪئي آهي. خاندان سماجي زندگيءَ جو مرڪزي حصو آهي. مائٽ عام طور هڪ ٻئي جي مدد ڪن ٿا، گڏجي جشن ملهائين ٿا ۽ اهم ذاتي فيصلن ۾ حصو وٺن ٿا. مهمان نوازيءَ کي وڏي اهميت حاصل آهي. مهمانن کي چانهه، ميوا، مٺايون يا کاڌو پيش ڪيو وڃي ٿو، ۽ ميزبان اڪثر مهمان جي توقع کان وڌيڪ مهيا ڪرڻ جي ڪوشش ڪن ٿا. رسمی شائستگيءَ جو رواج (taarof) رسماً ادب جو هڪ مانوس انداز آهي. ماڻهو شروعات ۾ ڪنهن پيشڪش کان انڪار ڪري سگهن ٿا، ڪجهه ڏيڻ تي زور ڏئي سگهن ٿا يا عاجزي وارا جملا استعمال ڪري سگهن ٿا، تنهنڪري ٻڌندڙ کي ڪڏهن ڪڏهن پڪ ڪرڻي پوي ٿي ته واقعي ڇا مراد آهي. فارسي شاعري، ڪهاڻي ٻڌائڻ، موسيقي، باغ، قالين، خطاطي ۽ فنِ تعمير اهم ثقافتي صورتون آهن. حافظ، سعدي، فردوسي ۽ رومي جهڙن شاعرن جا ڪم عام گفتگو ۽ جشنن ۾ اڄ به موجود آهن. کاڌي جي ثقافت علائقي موجب مختلف ٿئي ٿي، پر عام طور چانور، ماني، ساوا مصالحا، ڀاڄيون، ڏهي، سالن ۽ گڏيل کاڌن کي اهميت ڏني وڃي ٿي. چانهه روزمره جو مشروب آهي ۽ اڪثر ملاقاتن ۽ ڳالهين سان گڏ پيتي وڃي ٿي. ايران ثقافتي طور متنوع آهي. فارسي، آذربائيجاني، کرد، لُر، عرب، بلوچ، ترڪمان ۽ ٻيون برادريون پنهنجون جدا ٻوليون، کاڌا، موسيقي، پوشاڪون ۽ مقامي رسمون برقرار رکن ٿيون. عوامي رويو خانگي خانداني زندگيءَ کان وڌيڪ رسمي ٿي سگهي ٿو. عمر، حيثيت، جنس، مذهبي عمل، شهر يا ڳوٺ جي زندگي ۽ ذاتي سوچ سڀ ان ڳالهه تي اثر وجهي سگهن ٿا ته ماڻهو ڪيئن رويو اختيار ڪن ٿا. تنهنڪري ايران ۾ ثقافت ڪو هڪ مقرر طرزِ زندگي ناهي. ان کي سمجهڻ مشاهدي، عزت ڀرين سوالن ۽ فردن جي اختلافن لاءِ جاءِ ڏيڻ سان شروع ٿئي ٿو.